I SA/Po 1812/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-06-16

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu przysługują koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie, w której skarżący cofnął skargę?
Ratio decidendi
Radcy prawnemu przysługują koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nawet jeśli skarżący cofnął skargę, pod warunkiem, że pomoc prawna została faktycznie udzielona (np. poprzez sporządzenie repliki na odpowiedź na skargę i wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji). Wysokość tych kosztów określa się na podstawie przepisów o opłatach za czynności radców prawnych, z uwzględnieniem stawek minimalnych i podatku VAT.
Stan faktyczny
Skarżący KJ wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od spadków i darowizn, a następnie uzyskał prawo pomocy, w tym ustanowienie pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego KŚ. Radca prawny złożył replikę na odpowiedź na skargę i wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Następnie skarżący cofnął skargę z uwagi na decyzję organu podatkowego o umorzeniu należności. Sąd umorzył postępowanie, a następnie rozpoznał wniosek radcy prawnego o przyznanie kosztów pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu KŚ od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego – tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu kwotę wraz z podatkiem VAT.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego KŚ o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi KJ na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn tytułem nabycia spadku po zmarłym postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego – radcy prawnemu KŚ tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu kwotę [...] ([...]) + [...] ([...]) tytułem podatku VAT. Skarżący KJ pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn tytułem nabycia spadku po zmarłym. Następnie wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...] o sygn. akt [...] przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Dnia [...] Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych wyznaczyła dla skarżącej pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego KŚ. Radca prawny KŚ pismem z dnia [...] złożyła replikę na odpowiedź na skargę. W piśmie tym wniosła również o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i oświadczyła, że w.w koszty nie zostały opłacone w całości ani w części. Następnie pismem z dnia [...] złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Z akt sprawy wynika, że skarżący KJ pismem z dnia [...] cofnął skargę wniesioną do tut. Sądu. W uzasadnieniu wskazał, że rezygnacja z kontynuowania postępowania wynika z wydanej w miesiącu [...] decyzji organu podatkowego w przedmiocie umorzenia należności, w której organ podatkowy uwzględnił sytuację podatnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie ze skargi KJ na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od spadków i darowizn tytułem nabycia spadku po zmarłym. Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako "P.p.s.a.") wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu reguluje Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Jednakże z uwagi na treść § 22 cyt. rozporządzenia, który wskazuje, iż do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm., dalej jako "rozporządzenie"). Na podstawie § 15 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4, oraz 2) niezbędne, udokumentowane wydatki radcy prawnego. Natomiast § 16 rozporządzenia stanowi, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1) lit. a) rozporządzenia stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji: w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 6. Na podstawie § 6 pkt 4) rozporządzenia stawki minimalne wynoszą przy wartości przedmiotu sprawy: [...] – [...]. W przedmiotowej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia Przewodniczący Wydziału w zarządzeniu z dnia [...] ustalił na kwotę [...] [karta nr [...] akt sądowych]. W sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach (por. § 2 ust. 3 rozporządzenia). Mając powyższe na uwadze, działaniem podjętym przez pełnomocnika w imieniu skarżącego, za które przysługuje wynagrodzenie było sporządzenie repliki na odpowiedź na skargę oraz wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik skarżącego radca prawny KŚ wniosła o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu i oświadczyła, że nie zostały one opłacone w całości ani w części. W tych okolicznościach należało przyznać radcy prawnemu KŚ tytułem nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenie minimalne powiększone o stawkę podatku od towarów i usług w łącznej wysokości [...] ([...]), która wynika z następującego rozliczenia: wynagrodzenie w wysokości [...] + podatek VAT [...]. Wobec powyższego, na podstawie art. 250 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 2 pkt 1) lit. a) oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia należało postanowić, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło