I SA/Po 192/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-06-06
Skład orzekający: Violetta Mielcarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Spółka została zwolniona od kosztów sądowych, ponieważ wykazała, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Sąd uznał, że sytuacja finansowa spółki, w tym brak środków na rachunku bankowym i w kasie, brak majątku, brak przychodów pozwalających na pokrycie kosztów, a także trudna sytuacja finansowa jej udziałowców, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Spółka przedstawiła szereg dokumentów finansowych, w tym bilanse, rachunki zysków i strat, wyciągi bankowe oraz zeznania podatkowe, wykazując trudną sytuację finansową, brak środków na koncie i w kasie, a także brak majątku pozwalającego na pokrycie kosztów sądowych. Sąd, analizując przedłożone dowody, uznał, że spółka spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą spółkę od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A w P o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A w P na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za m-ce od stycznia do grudnia 2011 r. postanawia: zwolnić skarżącą spółkę od kosztów sądowych.
Skarżąca A w P, reprezentowana przez adwokata, pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej.
Skarżąca złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że spółka znajduje się w złej sytuacji i nie dysponuje środkami, które mogłaby przeznaczyć na zapłatę wpisu sądowego. Z uwagi na małą wartość majątku spółki oraz niewielki rozmiar prowadzonej działalności gospodarczej spółka nie posiada zdolności kredytowej, która umożliwiłaby zaciągnięcie zobowiązania w wysokości umożliwiającej uiszczenie opłaty od skargi. Skarżąca oświadczyła, że kapitał zakładowy spółki wynosi [...], wartość środków trwałych według bilansu za [...] wynosi [...], strata za [...] wynosi [...], stan konta na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku prowadzonego przez B wynosi [...], stan kasy na koniec [...].
Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca w odpowiedzi z dnia [...] przedłożyła zeznania roczne podatkowe za [...], wyciągi z rachunku bankowego za okres [...], deklarację VAT-7 za okres [...], sprawozdanie finansowe za [...]. Skarżąca podała, że zatrudnia [...] pracownika na umowę o pracę MP za wynagrodzeniem [...] brutto miesięcznie. Spółka ponosi koszty najmu lokalu, w którym prowadzi działalność w wysokości [...] netto miesięcznie oraz koszty usług telekomunikacyjnych w wysokości [...] netto miesięcznie. Skarżąca spółka nie posiada udziałów w innych podmiotach, nie posiada też nieruchomości. Przeciwko spółce toczy się postępowanie egzekucyjne, będące konsekwencją decyzji Dyrektora Izby Skarbowej, która jest przedmiotem niniejszego postępowania. Z załączonych przez skarżącą kserokopii zeznań rocznych podatkowych wynika, że w [...] przychody spółki wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...], strata [...], w [...] przychody spółki wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...] i strata [...]. Z załączonego wyciągu z rachunku bankowego wynika, że saldo końcowe na dzień [...] wynosi [...]. Z załączonych przez spółkę deklaracji VAT-7 wynika, ze za [...] skarżąca wykazała podstawę opodatkowania w wysokości [...], spółka nabyła towary i usługi za wartość netto [...], za [...] spółka wykazała podstawę opodatkowania w wysokości [...], spółka nabyła towary i usługi za wartość netto [...], za [...] spółka wykazała podstawę opodatkowania w wysokości [...], spółka nabyła towary i usługi za wartość netto [...], za [...] spółka wykazała podstawę opodatkowania w wysokości [...], spółka nabyła towary i usługi za wartość netto [...], w [...] spółka wykazała podstawę opodatkowania w wysokości [...], spółka nabyła towary i usługi za wartość netto [...], w [...] spółka wykazała podstawę opodatkowania w wysokości [...], spółka nabyła towary i usługi za wartość netto [...]. Skarżąca załączyła bilans na dzień [...], z którego wynika, że aktywa trwałe wynoszą [...], aktywa obrotowe [...], rachunek zysków i strat za okres [...], z którego wynika, że strata netto wynosi [...], skarżąca załączyła wprowadzenie do sprawozdania i informację dodatkową do sprawozdania finansowego za [...].
Na kolejne wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca w odpowiedzi z dnia [...] przedłożyła raporty kasowe za okres [...], zeznania roczne podatkowe za [...] MP oraz IP, rachunek zysków i strat za okres [...], historię rachunku bankowego MP w C za okres [...], historię rachunku bankowego IP w D za okres [...], umowę sprzedaży udziałów z dnia [...], deklarację VAT-7 za [...], zawiadomienie o zajęciu wierzytelności rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z dnia [...]. Skarżąca podała, że do aktualnych zobowiązań spółki należy naliczony podatek VAT będący przedmiotem niniejszej sprawy, ponadto skarżąca ma zaległości w ZUS na łączną kwotę ponad [...], z tytułu wynagrodzeń dla pracowników skarżąca jest dłużna [...], niewypłaconej dywidendy [...]. Spółka posiada również zaległości wobec MP z tytułu wkładu własnego w wysokości [...]. przeciwko spółce prowadzone jest postępowanie egzekucyjne przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Całkowita kwota należności głównej wynosi [...]. Skarżąca podała, że MP posiada [...] udziałów spółki, jest właścicielem nieruchomości w K – domu jednorodzinnego, na zakup tej nieruchomości zaciągnął kredyt hipoteczny z okresem spłaty rozłożonym na [...] lat. Nie posiada on żadnych ruchomości. IP nie posiada żadnego majątku. Spółka nie zwróciła się do udziałowców o dopłatę, gdyż posiada nierozliczone dywidendy, ponadto nie wypłaciła należnych wynagrodzeń. Udziałowiec spółki MP w poprzednich latach wniósł duży wkład własny w kwocie [...], który do tej pory nie został rozliczony. MP zatrudniony jest w A na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w niepełnym wymiarze godzin. Ponadto jest również zatrudniony w firmie E na podstawie umowy o pracę na [...] etatu. IP zatrudniona jest w spółce F na umowę o pracę, jednak z powodu ciężkiej sytuacji finansowej spółka wstrzymała wypłatę wynagrodzeń. Z załączonych przez spółkę raportów kasowych wynika, że stan środków w kasie na dzień [...] wynosi [...]. Z załączonych kserokopii zeznań rocznych podatkowych wnika, że IP w [...] uzyskała dochód z tytułu emerytury – renty w wysokości [...], MP w [...] uzyskał dochód w wysokości [...], w [...] w wysokości [...]. Skarżąca załączyła kserokopię rachunku zysków i strat za okres [...], z którego wynika, że przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi wyniosły [...], spółka poniosła stratę netto w wysokości [...], z kserokopii rachunku zysków i strat za [...] wynika, że spółka poniosła stratę netto w wysokości [...].
W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Na podstawie art. 246 § 2 P.p.s.a. osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane:
1) w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania,
2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W ocenie rozpoznającego wniosek starszego referendarza sądowego wskazać należy, że w świetle przedstawionych przez spółkę oświadczeń wynika, że skarżąca nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, a wobec tego zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych. Skarżąca spółka nie posiada bowiem środków na rachunku bankowym ani w kasie, które pozwoliłyby na opłacenie kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w kwocie [...] (por. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] – karta nr [...] akt sąd.). Spółka nie posiada również majątku, który mógłby być źródłem finansowania tych kosztów. Skarżąca nie uzyskuje również przychodów pozwalających na uiszczenie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Z oświadczeń skarżącej wynika, że sytuacja finansowa jej udziałowców jest trudna. Udziałowcy spółki, jak wynika ze złożonych zeznań rocznych podatkowych i wyciągów z rachunków bankowych, nie mają środków finansowych na opłacenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło