I SA/Po 193/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-05-16

Skład orzekający: Maciej Jaśniewicz, Stanisław Małek, Maria Skwierzyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w VAT, gdy strona skarżąca powołała się jedynie na ogólną trudną sytuację finansową, nie przedstawiając konkretnych dowodów na istnienie ważnego interesu strony lub interesu publicznego?
Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istnienia ważnego interesu strony lub interesu publicznego, ograniczając się do ogólnych stwierdzeń o trudnej sytuacji finansowej. Wstrzymanie wykonania decyzji wymaga przedstawienia konkretnych, udokumentowanych lub uprawdopodobnionych okoliczności faktycznych, które uzasadniają zagrożenie dobra strony w przypadku wykonania decyzji. Ogólnikowe argumenty dotyczące zatorów płatniczych czy eliminacji środków obrotowych, bez przedstawienia dowodów, nie są wystarczające.
Stan faktyczny
Spółka A została zobowiązana do zapłaty podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. W odwołaniu od decyzji podatnik wniósł o wstrzymanie jej wykonania, powołując się na trudną sytuację finansową, która mogłaby doprowadzić do zatorów płatniczych i eliminacji środków obrotowych. Organ pierwszej instancji odmówił wstrzymania, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy, uznając argumenty strony za zbyt ogólne. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i brak ustaleń stanu faktycznego. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia NSA Maria Skwierzyńska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Szydłowska po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2008 r. na rozprawie sprawy ze skargi Kancelarii A na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. oddala skargę /-/ M. Skwierzyńska /-/ M. Jaśniewicz /-/ St. Małek Decyzją z dnia [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. określił A Sp. z o.o. z siedzibą w P. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006r. w łącznej wysokości[...] ,-zł, a także ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006r. w łącznej wysokości[...] ,-zł. W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotowego rozstrzygnięcia. Uzasadniając ów wniosek podkreślił, że za jego uwzględnieniem przemawia bardzo trudna sytuacja finansowa firmy A związana ze spadkiem zamówień, a w konsekwencji ze spadkiem dochodów. Podniósł także, że zapłacenie kwoty podatku określonej w decyzji spowoduje spiętrzenie i tak już istniejących zatorów płatniczych spółki, a nade wszystko spowoduje eliminację środków obrotowych niezbędnych do prowadzenia działalności gospodarczej i dalszy spadek dochodów oraz zwolnienie pracowników, co wpłynie na konieczność wystąpienia przez nich o zasiłek dla bezrobotnych. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. odmówił wstrzymania wykonania przedmiotowej decyzji. W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji powołał się między innymi na sytuację finansową spółki, wskazując, że z dokumentów wynika, iż w 2006r. na rachunek bankowy spółki została wpłacona łącznie kwota [...] zł, natomiast do kasy wpłacono gotówkę w kwocie[...] . Podkreślono, że należności spółki na koniec grudnia 2006r. z tytułu sprzedaży dokonanej w 2006r. stanowiły kwotę [...] zł. Nadto organ pierwszej instancji podkreślił, że zobowiązanie podatkowe w przedmiotowej decyzji zostało określone wskutek zakwestionowania prawa do odliczenia podatku z faktur wystawionych przez kontrahentów powiązanych ze spółką rodzinnie oraz funkcjami zarządczymi. W zażaleniu na powyższe postanowienie podatnik wniósł o jego uchylenie i wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej, poprzez brak umożliwienia wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego, który posłużył organowi podatkowemu do wydania niekorzystnego postanowienia, a także naruszenie art. 122 powyższej ustawy, poprzez nieudzielenie informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego. Nadto pełnomocnik podatnika zakwestionował wykazaną przez organ pierwszej instancji okoliczność istnienia powiązań rodzinnych pomiędzy nabywcą a dostawcą jako przesłankę odmowy wstrzymania wykonania decyzji. Po rozpoznaniu powyższego zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Powołując się na treść art. 224 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), organ odwoławczy wskazał, że zastosowanie wobec podatnika instytucji wstrzymania wykonania podjętego rozstrzygnięcia jest uzależnione od wykazania ważnego interesu strony lub interesu publicznego. Podkreślił także, że spółka A ani we wniosku, ani w zażaleniu nie wskazała, na czym polega jej ważny interes lub interes publiczny oraz, jaki wpływ na egzystencję spółki miałoby wykonanie przedmiotowej decyzji. Ogólnikowe stwierdzenia o trudnej sytuacji finansowej związanej ze spadkiem zamówień nie są- jak podniósł Dyrektor Izby Skarbowej P.- wystarczającą przesłanką do uwzględniania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stało się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. W skardze z dnia [...] pełnomocnik skarżącej nie sformułował co prawda wniosku o zmianę, czy też uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia, lecz podniósł, że w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki umożliwiające wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji. Za bardzo trudną sytuacją finansową spółki przemawiają, w jego ocenie, zestawienia roczne przychodów i dochodów za lata 2005-2007 (dołączone do skargi), które były znane zarówno organowi pierwszej, jak i drugiej instancji. Skarżąca powołała się na te same argumenty, które przedstawione zostały już we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, tj. że zapłacenie kwoty wymienionej w decyzji spowoduje zatory płatnicze oraz wyeliminowanie środków obrotowych niezbędnych do bieżącej działalności spółki, co skutkować będzie zwolnieniem pracowników. W dalszej części skargi zarzucono, że organ odwoławczy zaniechał ustalenia stanu faktycznego przed wydaniem zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł o oddalenie skargi, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, jednocześnie też podniósł, że dołączone do skargi zestawienia przychodów i dochodów spółki A za lata 2005-2007 nie były przedłożone przez stronę ani na etapie złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, ani też na etapie złożenia zażalenia na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji. W piśmie procesowym z dnia 22 lutego 2008r. skarżąca, ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę, poparła argumenty przedstawione w skardze, a nadto podniosła, że sposób procedowania w sprawie nie wyczerpuje normy prawnej zawartej w art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej oraz, że zarówno z treści wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, jak i zażalenia na postanowienie wynika wyraźnie, że przesłanki przemawiające za wstrzymaniem decyzji organu pierwszej instancji zostały szczegółowo uzasadnione. Z kolei Dyrektor Izby Skarbowej w P., ustosunkowując się do powyższego pisma, stwierdził, że strona nie przedstawiła ważnego interesu lub też interesu publicznego, czyli którejkolwiek z przesłanek przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawując, w myśl postanowień przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) kontrolę administracji publicznej ocenia zgodność z prawem wydanych przez organy tej administracji rozstrzygnięć m. in. postanowień. W niniejszej sprawie rozważenia wymaga zgodność zaskarżonego postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji w sprawie odmowy wstrzymania wykonania decyzji w sprawie określenia podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006r. oraz ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego z postanowieniami przepisu art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej. W myśl tej regulacji prawnej organ podatkowy m. in. na wniosek podatnika wstrzymuje wykonanie decyzji o ile jest to uzasadnione jego ważnym interesem. Zauważyć należy, że pojęcie ważnego interesu podatnika nie zostało bliżej określone w Ordynacji podatkowej, w związku z czym należy przypisać mu znaczenie potoczne. Domagając się wstrzymania wykonania decyzji podatnik winien w sposób przekonywujący wskazać okoliczności przemawiające za zagrożeniem jego dobra w przypadku wykonania tej decyzji. Wskazany przepis art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej nie zawiera żadnej regulacji w tej kwestii. Uzasadniony więc wydaje się pogląd, że omawiany wniosek winien powoływać jako jego uzasadnienie konkretne i, o ile to możliwe, udokumentowane, a co najmniej uprawdopodobnione okoliczności faktyczne, które pozwolą organowi podatkowemu ocenić, że w określonym przypadku po stronie podatnika występuje ważny interes, a tym samym, że należy wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji. Skarżąca spółka w odwołaniu od decyzji wymiarowej zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania uzasadniając go bardzo trudną sytuacja finansową związaną ze spadkiem zamówień, możliwością spowodowania zatorów płatniczych i eliminacji środków obrotowych, a w konsekwencji spadek dochodów oraz zwolnienia pracowników. Na poparcie zasadności tego wniosku spółka A nie przytoczyła żadnych konkretnych danych, wobec czego uzasadniony jest pogląd, że stanowisko skarżącej w tej kwestii nie znajduje odzwierciedlenia w stanie faktycznym i jej rzeczywistej sytuacji finansowej. Odniesienia do konkretnej, zaistniałej w 2007r. sytuacji skarżącej nie zawiera też zażalenie od postanowienia I instancji, które w zasadzie, wg podatnika, odnosi się do kwestionowania "domniemań" i "przypuszczeń" ze strony w. w. organu wbrew zasadzie prawdy obiektywnej wynikającej z przepisu art. 122 Ordynacji podatkowej. Skarżąca zdaje się nie zauważać, że to ona winna wykazać istnienie po jej stronie ważnego interesu, a więc wskazać takie konkretne, a nie hipotetyczne okoliczności, które świadczą o istnieniu tego interesu i realnym zagrożeniu jej dobra w związku z wykonaniem decyzji. W sprawie dotyczącej wstrzymania wykonania decyzji tylko takie względy mogą przemawiać za uznaniem przez organ podatkowy, że podatnik ma ważny interes we wstrzymaniu tego wykonania. Nie stanowi bowiem ważnego interesu strony jedynie wzgląd na uzyskanie "prolongaty" w spłacie podatku i zwolnienia od zapłaty odsetek od zaległości podatkowej, ani argumenty dotyczące zasadności decyzji wymiarowej. Oceniając zaskarżone postanowienie w oparciu o stan sprawy istniejący w dniu jego wydania uznać należy, że nie narusza ono przepisu art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej. Przedstawione przez skarżącą w toku postępowania sądowego zestawienia przychodów i dochodów za rok 2005, 2006 i 2007 po pierwsze, jak trafnie zauważa organ podatkowy, nie były przedłożone w toku postępowania podatkowego, a po drugie nie mają one waloru dokumentów. Zauważyć należy, że spółka mogła np. przedłożyć zeznanie CIT o osiągniętych w 2007r. dochodach (stracie), określić stan zatrudnienia i zakres zamówień do realizacji w roku 2006 i 2007, a w zażaleniu na postanowienie I instancji odnieść się do zdolności finansowej w zakresie finansowania powiązanej personalnie ze skarżącą spółką B, która faktycznie i prawnie nie prowadziła działalności gospodarczej, w roku 2006 w wysokości [...] zł. Pominięcie przez skarżącą tych kwestii i brak odniesienia się do konkretnych zdarzeń gospodarczych pozwala przyjąć, że skarżąca nie wykazała, że faktycznie ma ważny interes przemawiający za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Również w skardze, powielającej argumentację zażalenia, spółka A nie przedstawiła okoliczności, które pozwoliłyby zakwestionować zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia. Na marginesie zauważyć należy, że skarga (sporządzona przez pełnomocnika) nie zawiera petitum, mimo, iż w jej końcowej części zwiera stwierdzenie "wobec tego wnoszę jak w petitum". Odnosząc się do zarzutów skargi zauważyć należy, że w sprawie wstrzymania wykonania decyzji organ podatkowy w myśl art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej wydaje postanowienie, w którym rozstrzyga kwestię wynikającą w toku postępowania w sprawie określenia (ustalenia) zobowiązania podatkowego, nie rozstrzyga ono sprawy co do jej istoty. Z tego względu do postanowień nie mają zastosowania przepisy odnoszące się do decyzji, z wyjątkiem tych, które wskazane zostały w art. 219 Ordynacji podatkowej, co pozwala uznać stanowisko strony w przedmiocie naruszenia przez organ podatkowy przepisów art. 187 § 1, art. 188 i art. 200 Ordynacji podatkowej za nieuzasadnione. Poza tym brak podstaw, w świetle zebranych w sprawie materiałów, do uznania, że naruszony został przepis art. 122 Ordynacji podatkowej traktujący o działaniu organów podatkowych na podstawie przepisów prawa. Z wyżej przytoczonych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ M. Skwierzyńska /-/ M. Jaśniewicz /-/ S. Małek

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło