I SA/Po 2023/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki Sędziowie NSA Gabriela Gorzan NSA Maria Skwierzyńska(spr) Protokolant sekr.sąd. Magdalena Rossa po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi J.P. i M.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zwolnienia spod egzekucji 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. Nr [...], 2. zasądza na rzecz skarżących J.P. i M.P. od Dyrektora Izby Skarbowej 10 złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, 3. orzeka, że zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku. /-/G.Gorzan /-/J.Małecki /-/M.Skwierzyńska Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...]r., na podstawie art. 13 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku J. i M. P., odmówił zwolnienia spod egzekucji samochodu osobowego "A" nr rej. [...]. W dniu [...]r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia w/w samochodu osobowego stanowiącego własność Z. K. Podatniczka ta bowiem posiadała zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług, podatku dochodowym od osób fizycznych (jako płatnik) a – ponadto nie uregulowała składek na ubezpieczenie społeczne, wobec czego wszczęto p-ko niej postępowanie egzekucyjne. Umową z dnia [...]r. Z. K. sprzedała zajęty samochód J. i M. P. Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...]r., na podstawie art. 112 § 2 i § 3, art. 53 § 3 i § 4 oraz art. 56 § 3 Ordynacji podatkowej przeniósł na M. P., jako na nabywcę samochodu "A", odpowiedzialność podatkową za zaległości Z. K. w podatku od towarów i usług za miesiące luty, marzec, kwiecień i maj [...]r. w łącznej kwocie [...]zł. oraz za odsetki w łącznej wysokości [...]zł. Z uzasadnienia decyzji wynika, że wszczęto odrębne postępowanie w sprawie przeniesienia odpowiedzialności podatkowej na J. P. Decyzji w tej sprawie brak w aktach egzekucyjnych przedstawionych Sądowi. Rozpatrując wniosek J. i M. P. o zwolnienie spod zajęcia nabytego przez nich samochodu wobec uregulowania przez nich zobowiązań Z. K. w całości ([...]zł) organ egzekucyjny I instancji uznał, że w/w nie uregulowali w całości ciążących na zobowiązanej zaległości, bowiem zajęcie egzekucyjne obejmowało nie tylko podatek od towarów i usług, ale również należności płatnika wynikające z deklaracji podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-4 oraz zaległe składki na ubezpieczenie społeczne. Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu zażalenia J. i M. P. postanowieniem z dnia [...]r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Powołując się na przepis art. 13 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym organ odwoławczy stwierdził, że zainteresowani nie uzyskali pisemnej zgody wierzyciela na zwolnienie zajętego samochodu. Ponadto ustosunkowując się do argumentów zażalenia, co do uregulowania zaległości podatkowych Z. K., organ ten stanął na stanowisku, że zgodnie z art. 112 § 5 Ordynacji podatkowej zakres odpowiedzialności nabywcy nie obejmuje podatków nie wpłaconych przez płatników. W związku z tym decyzja o przeniesienie odpowiedzialności podatkowej nie obejmowała należności z tego tytułu podobnie jak i należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, które to należności (z obu tytułów) nie zostały uregulowane. Zgodnie z art. 60 powołanej ustawy uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, w tym dokonanych w toku postępowania zajęć egzekucyjnych może nastąpić w wyniku umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skoro dochodzony przez organ egzekucyjny obowiązek nie został wykonany, a tym samym zajęcie nie zostało uchylone i nadal pozostaje w mocy, należało podzielić stanowisko organu I instancji. W skardze na to postanowienie J. i M. P. wnosząc o jego uchylenie i zarzucają mu obrazę przepisu art. 187 § 1 i art. 121 Ordynacji podatkowej wobec nie rozpoznania wszystkich okoliczności sprawy i nieprzeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie obywateli do organów podatkowych, w szczególności nie udzielenie skarżącym informacji o wszystkich zaległościach Z. K. Skarżący m.inn. podnoszą także, że decyzja o przeniesienie odpowiedzialności podatkowej obejmowała jedynie zaległości w/w z tytułu podatku od towarów i usług. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpatrując sprawę na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje: W myśl postanowień przepisu art. 112 § 2 Ordynacji podatkowej osoba trzecia odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem m.inn. w przypadku, gdy jest nabywcą środków trwałych ujętych w prowadzonej przez zbywcę ewidencji środków trwałych. Zakres odpowiedzialności nabywcy ograniczony jest wartością nabytego środka trwałego, która w odniesieniu do roku, w którym skarżący nabyli samochód "A" nie mogła być niższa niż [...]zł. Z powyższej regulacji wynika, że odpowiedzialność nabywcy dotyczy jedynie środka trwałego wpisanego do ewidencji. Z akt niniejszej sprawy, a w szczególności z decyzji o przeniesienie na skarżących odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe Z. K. nie wynika, by zajęty samochód "A" był takim środkiem. Już ta okoliczność budzi wątpliwości co do zasadności wskazanej decyzji. Zakładając nawet, że w/w pojazd stanowił środek trwały, zgodnie z § art. 112 Ordynacji podatkowej jego nabywca odpowiada za zaległości podatkowe podatnika. W związku z tym, uwzględniając treść § 5 pkt 1 i 2 powołanego przepisu, stwierdzić należy, że odpowiedzialność skarżących ograniczyła się jedynie do zaległości podatkowych Z. K. z tytułu podatku od towarów i usług za określone miesiące [...]r. i odsetek od tej zaległości do dnia nabycia samochodu "A". Zauważyć należy, że wbrew art. 112 § 5 pkt 2 O.p. odsetki za zwłokę organ podatkowy naliczył w/w do dnia wydania decyzji o przeniesienie odpowiedzialności za zaległości podatkowe zbywcy. Mając na względzie zakres odpowiedzialności J. i M. P. ograniczony postanowieniami powołanego wyżej przepisu art. 112 O.p. uznać należy, że nie może on przekroczyć granic ustawowych także w toku postępowania egzekucyjnego. W związku z tym, skoro skarżący uregulowali w całości (nawet w wysokości zawyżonej o nienależnie ustalone odsetki za okres po dniu nabycia pojazdu) zaległość podatkową Z. K. wraz z odsetkami za zwłokę, tym samym z momentem zapłaty ich odpowiedzialność wygasła, co winno skutkować zwolnienie pojazdu spod egzekucji. Zauważyć należy, że organ tak podatkowy jak i egzekucyjny nie podważyły ważności umowy sprzedaży samochodu, w związku z czym skarżący są jego niekwestionowanymi właścicielami. W tej sytuacji nie ma do nich zastosowania przepis art. 13 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991 r. Nr 24, poz. 157 ze zm.), bowiem zgodnie z zawartą w art. 1a pkt 20 tej ustawy definicją ustawową nie są oni "zobowiązanymi", a tylko do "zobowiązanego" odnosi się powoływany przez organy egzekucyjne w/w przepis. Z tych względów i wobec wygaśnięcia przez zapłatę obowiązku skarżących określonych w decyzji o przeniesienie odpowiedzialności podatkowej, wydane sprawie postanowienia nie odpowiadają prawu, wobec czego uznając skargę za zasadną, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c", art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. /-/G.Gorzan /-/J.Małecki /-/M.Skwierzyńska LF