I SA/Po 206/13

PostanowienieWSA w Poznaniu2013-03-28

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, emerytka z trudną sytuacją materialną, która ponosi znaczne koszty utrzymania domu i opał, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowionego adwokata w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów przez strony i zapewnia dostęp do sądu osobom w trudnej sytuacji materialnej.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej. Następnie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni jest emerytką, nie posiada innych nieruchomości ani oszczędności, a jej dom wymaga remontu. Ponosi wysokie koszty utrzymania domu, ogrzewania oraz spłaty kredytów.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić Skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowić dla Skarżącej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku IB o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2011r. postanawia: 1. zwolnić Skarżącą od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla Skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. IB pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 2011r. Następnie złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z oświadczenia Skarżącej wynika, że ma ona [...] lat, jest emerytką i nie pozostaje z innymi osobami we wspólnym gospodarstwie domowym. Wnioskodawczyni posiada dom o pow. [...] m2 na działce gruntu o pow. [...] m2. Nie posiada innych nieruchomości, oszczędności i wartościowych przedmiotów. Skarżąca podała, że dom, w którym mieszka ma ponad [...] lat, nie jest wyposażony w centralne ogrzewanie, dach budynku wymaga remontu. Wnioskodawczyni uzyskuje dochód z tytułu emerytury w wysokości [...] netto. Z kwoty tej ponosi opłaty za [...]. Skarżąca podała, że na ogrzanie mieszkania kupiła [...] tony węgla za około [...] i drzewo za około [...]. Z udzielonych przez Skarżącą informacji do akt sprawy wynika, że Wnioskodawczyni zaciąga kredyty na spłatę wcześniejszych kredytów i na zakup opału na zimę. Ponadto z zaciągniętych kredytów Skarżąca poniosła koszty związane z remontem domu [por. skarga z [...]– k. nr [...] akt sądowych oraz pismo procesowe z [...] – k. nr [...] akt sądowych]. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez Stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji Skarżącej wynika, iż zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla niej adwokata, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło