I SA/Po 2174/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-06-14

Skład orzekający: Gabriela Gorzan, Włodzimierz Zygmont, Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo organu pierwszej instancji, które nie ma formy decyzji administracyjnej, ale rozstrzyga o prawach lub obowiązkach strony, może być traktowane jako decyzja administracyjna, od której przysługuje odwołanie?
Ratio decidendi
Pismo organu administracji, które nie ma formalnej formy decyzji, ale rozstrzyga o prawach lub obowiązkach strony w sposób władczy, powinno być traktowane jako decyzja administracyjna. Strona musi mieć zagwarantowane prawo do zaskarżenia takiego rozstrzygnięcia w celu jego weryfikacji.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwrot nienależnie pobranej opłaty skarbowej. Organ pierwszej instancji (Burmistrz Miasta) wydał pismo, które nie miało formy decyzji, ale odmówiło zwrotu opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało to pismo za niedopuszczalne, ponieważ nie było decyzją administracyjną. Skarżący złożył skargę do sądu administracyjnego, kwestionując stanowisko kolegium.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od kolegium na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Gorzan, Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont, as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Ajnbacher, po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi H.Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności środka odwoławczego w sprawie o zwrot opłaty skarbowej 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego 10 zł /dziesięć złotych/ tytułem zwrotu kosztów sądowych /-/K. Nikodem /-/G. Gorzan /-/W. Zygmont I S.A./Po 2174/03 UZASADNIENIE W dniu [...]r. H.Z. złożył wniosek do Urzędu Miasta o stwierdzenie nadpłaty i zwrot nienależnie pobranej opłaty skarbowej z tytułu wydania zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych w wysokości [...]zł wraz z należnymi odsetkami. Zgodnie bowiem z art. 3 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej nie podlegają opłacie skarbowej zezwolenia, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów podlegają innym opłatom o charakterze publicznoprawnym lub są od nich zwolnione. Zgodnie z ustawą z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, gminy pobierają opłaty od zezwoleń na sprzedaż alkoholu, opłaty te mają charakter publicznoprawny, zatem zezwolenia te, zdaniem strony, winny być wolne od opłaty skarbowej. Urząd Miasta pismem z dnia [...]r. nr [...] skierowany do pełnomocnika podatnika stwierdził, że opłatę skarbową pobrano zgodnie z obowiązującymi przepisami i interpretacją Ministerstwa Finansów z 20 lutego 2002 r. W dniu [...]r. podatnik złożył odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta nr [...], zarzucając błędną interpretację i zastosowanie art. 3 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej oraz naruszenie art. 210§1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez wydanie decyzji kończącej postępowanie w sprawie dotkniętej następującymi wadami formalnymi: - brak podstawy prawnej, - brak uzasadnienia faktycznego i prawnego, - brak pouczenia o terminie i sposobie złożenia odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu w dniu [...] odwołania H.Z. reprezentowanego przez M.Z. stwierdziło postanowieniem nr [...] niedopuszczalność odwołania. W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdza, że zgodnie z art. 220 § 1 Ordynacji podatkowej stronie służy odwołanie od rozstrzygnięcia sprawy dokonanego przez organ podatkowy I instancji w formie decyzji. W sprawie Kolegium nie podzieliło stanowiska skarżącej, że pismo Zastępcy Burmistrza Miasta z dnia [...]r. może być uznane za decyzję. Zdaniem organu podatkowego, zgodnie z art. 210 §1 Ordynacji podatkowej decyzja musi zawierać elementy wskazane w tym przepisie. Zaskarżone pismo nie zawiera elementów decyzji wymaganych prawem. Organ podkreśla, że co prawda pismo wskazuje adresata, datę wydania, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz uzasadnienie, ale nie zostało wydane przez organ podatkowy i brak wskazania podstawy prawnej. Nadto Kolegium podkreśla, że obowiązujące przepisy nie przewidują rozstrzygnięć w sprawie zwrotu opłaty skarbowej przez wydanie decyzji. Zwrot opłaty skarbowej jest czynnością materialno - techniczną określonego organu podatkowego. W związku z powyższym Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że brak jest przedmiotu zaskarżenia, ponieważ zaskarżono akt nie będący decyzją, co w konsekwencji spowodowało stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W skardze strona kwestionuje stanowisko organu, że pismo z dnia [...]r. nie jest decyzją. Skarżący podnosi, że pismo to należy traktować jako dotkniętą wadami formalnymi decyzję organu podatkowego I instancji, na którą przysługuje odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Podatnik założył w dniu [...]r. wniosek o stwierdzenie nadpłaty, uznając, że dokonał wpłaty opłaty skarbowej nienależnie. Wniosek podatnika zgodnie z art.165 Ordynacji podatkowej wszczął postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty. Postępowanie podatkowe winno zmierzać do wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy, poprzez zebranie dowodów i rozstrzygnięcia sprawy co do istoty, w formie decyzji, strona bowiem musi mieć zagwarantowane prawo zaskarżenia rozstrzygnięcia. W orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, że jeżeli przepisy prawne przewidują załatwienie sprawy przez wydanie decyzji, to bez względu na okoliczności, udzielenie przez organ jedynie informacji, może być potraktowane bądź jako uchylenie się organu od załatwienia sprawy w drodze decyzji bądź jako wydanie decyzji administracyjnej. Rozdział 9 Ordynacji podatkowej regulujący tryb postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty wyraźnie wskazuje na formę decyzji, wyjątek stanowi sytuacja określona w art. 75 § 4 Ordynacji podatkowej, jeśli skorygowane zeznanie nie budzi wątpliwości, to zwrot nadpłaty może nastąpić bez wydania decyzji. O istocie aktu prawnego powinna przesądzać jego treść, a nie forma. Pismo nie mające formy decyzji jest decyzją administracyjną, jeżeli pochodzi od organu administracji, skierowane jest na zewnątrz i w sposób władczy rozstrzyga o prawach lub obowiązkach osób fizycznych lub prawnych w sprawie indywidualnej (wyrok NSA z 21.02.1994 I SAB 54/93 OSP1995/11/222). Bezsporne w sprawie jest, że pismo z dnia [...]r. zawiera adresata, rozstrzygnięcie wniosku strony poprzez uznanie, że uiszczona opłata skarbowa była należna, uzasadnienie stanowiska oraz podpis zastępcy Burmistrza. Elementy te są wystarczające do uznania, że pismo to jest w istocie decyzją administracyjną, o ważności której musi zadecydować organ odwoławczy przy rozstrzyganiu sprawy w postępowaniu odwoławczym, ponieważ strona musi uzyskać ochronę w postaci prawa do zaskarżenia decyzji, w celu jej weryfikacji. W tej sytuacji na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c, a także art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270, ze zm.), w związku z art. 97§1 ustawy z dnia 30sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) , należało orzec jak w sentencji. /-/ K. Nikodem /-/ G. Gorzan /-/W. Zygmont

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło