I SA/Po 220/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-03-06
Skład orzekający: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o odmowie rozłożenia na dalsze raty zaległości podatkowej, wydanej w trybie nadzwyczajnym (zmiana decyzji ostatecznej), może zostać uwzględniony, jeśli skarżąca nie wykazała niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wstrzymanie wykonania decyzji przyznającej ulgę w spłacie zobowiązania podatkowego poprzez rozłożenie na raty nie może skutkować wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków, co jest warunkiem koniecznym do uwzględnienia wniosku na podstawie art. 61 § 3 PPSA. Skarżąca nie wykazała istnienia tych przesłanek, a jedynie ogólnikowo opisała trudną sytuację finansową.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającą zmiany poprzedniej decyzji w części dotyczącej rozłożenia na dalsze raty zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego. W skardze wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując trudną sytuacją finansową wynikającą z zajęcia rachunków bankowych i wierzytelności, co uniemożliwia jej zaspokojenie podstawowych potrzeb. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Postanowiono oddalić wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz po rozpoznaniu w dniu 06 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego P. – [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...] w sprawie ze skargi L. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w części dotyczącej raty i rozłożenia na dalsze raty zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r., od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów wraz z odsetkami; postanawia oddalić wniosek.
Skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata pismem z dnia 18 stycznia 2017 r., wniosła skargę na wymienioną w sentencji niniejszego orzeczenia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego P. – [...] z dnia 19 września 2016 r., nr [...] o odmowie zmiany decyzji wskazanego ostatnio organu z dnia 10 sierpnia 2015 r., nr [...] w części dotyczącej ostatniej (12-tej) raty i rozłożenia na dalsze raty zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r., od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
W skardze wniesiono o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego P. – [...] z dnia 10 sierpnia 2015 r., nr [...] Uzasadniając wniosek w tym zakresie powołano się na podjęcie przez wskazany organ zawieszonego uprzednio postępowania egzekucyjnego prowadzonego względem skarżącej. W ramach postępowania egzekucyjnego dokonano zajęcia rachunków bankowych skarżącej oraz zajęto wierzytelności z tytułu opłat za wynajmowane lokale. Z powyższych przyczyn skarżąca nie otrzyma zapłaty z tytułu czynszów, nie uzyskując tym samym środków na zapłacenie ZUS-u, VATu oraz podatku dochodowego czy też czynszów dla dwóch administracji. W ocenie strony skarżącej została ona pozbawiona środków do życia z uwagi na co nie będzie mogła zaspokoić swoich nawet najbardziej podstawowych potrzeb, nie wspominając już o rehabilitacji, niezbędnej przy obecnym stanie zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a"), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do postanowień art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Istotne znaczenie dla rozpoznania wniosku strony skarżącej ma ustalenie znaczenia użytego w art. 61 § 3 p.p.s.a. in fine sformułowania "w granicach tej samej sprawy". Ustawodawca posługując się zacytowanym sformułowaniem odsyła do sprawy w znaczeniu materialnoprawnym i jej tożsamości wyznaczonej przez elementy podmiotowe i przedmiotowe. Do elementów tych nalży identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu oraz identyczność podstawy prawnej i faktycznej [por. postanowienie NSA z dnia 23 sierpnia 2011 r., II OZ 685/11, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Tak szerokie rozumienie sprawy administracyjnej umożliwia wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia wydanego w trybie zwykłym, w przypadku wniesienia skargi dotyczącej aktu wydanego w trybie nadzwyczajnym [por. postanowienie NSA z dnia 06 listopada 2014 r., II FSK 2969/14, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy przypomnieć, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy zmiany wydanej przez ostatnio wskazany organ decyzji w sprawie udzielenia ulg w spłacie zobowiązań podatkowych. Podstawę wydania decyzji odmawiającej zmiany uprzednio wydanej decyzji stanowił art. 253a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.), zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony. Mając na uwadze treść przytoczonego przepisu nie może budzić wątpliwości, że zaskarżona decyzja jak również decyzja organu I instancji z dnia 19 września 2016 r., zostały wydane w nadzwyczajnym trybie uchylenia bądź zmiany decyzji ostatecznej. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że objęta wnioskiem skarżącej decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego P. – [...] z dnia 10 sierpnia 2015 r., nr [...] jest aktem wydanym w granicach sprawy objętej zaskarżoną decyzją. Powyższe umożliwia merytoryczne rozpoznanie wniosku.
Z uwagi na treść normatywną art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez stronę skarżącą wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków [por. postanowienie NSA z dnia 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2013 r., I FSK 2109/13, w którym sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r., I FZ 332/14, dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl].
Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy wskazać, że objętą wnioskiem o wstrzymanie decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego P. – [...] z dnia 10 sierpnia 2015 r., nr [...] udzielono skarżącej ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych poprzez rozłożenie na raty płatności zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r., od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów wraz z odsetkami. Wstrzymanie wykonania tego rodzaju decyzji, przyznającej stronie skarżącej prawo do regulowania zobowiązania podatkowego w ratach byłoby rozwiązaniem niekorzystnym dla strony, pozbawiającym ją na czas trwania postępowania sądowego wynikającego z tej decyzji prawa. Niezależnie od powyższego nie sposób przyjąć, że wykonanie decyzji przyznającej stronie prawo do regulowania zobowiązania podatkowego w ratach mogłoby skutkować wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków, co dobitnie świadczy o braku przesłanek dla wydania zgodnego z żądaniem skarżącej rozstrzygnięcia. Wstrzymanie wykonania decyzji o rozłożeniu na raty płatności zobowiązania podatkowego nie jest w żadnej mierze równoważne z wstrzymaniem wykonania decyzji ustalającej wysokość tego zobowiązania.
W tym stanie rzeczy, sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło