I SA/Po 224/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi H i RW na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r.; postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze z dnia [...] wniesionej na wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Skarbowej skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając swój wniosek skarżący powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazali, że zaskarżona decyzja niesie za sobą obowiązek poniesienia przez nich świadczenia pieniężnego w kwocie blisko [...] zł. Do skargi dołączone zostało również oświadczenie o stanie majątku, z którego to, zdaniem skarżących wynika, że natychmiastowe wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do utraty przez nich znacznej części mienia, zagrażając podstawą ich egzystencji. To z kolei, w ocenie skarżących rodzi już obawę wyrządzenia niemożliwych do odwrócenia szkód. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] (k. [...] akt administracyjnych) Dyrektor Izby Skarbowej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że skarżący nie przedstawili żadnych dokumentów świadczących o braku możliwości wykonania decyzji ostatecznej, nie wykazując tym samym, że w razie wykonania decyzji objętej skargą poniosą znaczną szkodę, a jej skutki będą niemożliwe do odwrócenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 2109/13, w którym Sąd wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". Co więcej w orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy w pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżący nie wskazali żadnych dowodów świadczących o możliwości wyrządzenia im znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a więc nie wykazano okoliczności których wystąpienie warunkuje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Argumentacja skarżących w tym zakresie zawarta w końcowej części ich skargi nie pozwala na przyjęcie, że wniosek o ochronę tymczasową zasługuje na uznanie. Skarżący w swoim wniosku nie przedstawili jakichkolwiek wyliczeń które mogłyby zobrazować ich sytuację finansową umożliwiając Sądowi rozpatrującemu ich wniosek ustalenie, że wykonanie objętej skargą decyzji może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazać w tym miejscu należy, że dołączone do skargi oświadczenie o stanie majątku wskazuje, że skarżący są właścicielami dwóch nieruchomości, z dokumentu tego wynika również, że skarżący nie posiadają żadnych rzeczy ruchomych o wartości powyżej [...] zł, ani też środków pieniężnych zgromadzonych w gotówce lub na rachunkach bankowych. Skarżący nie posiadają również żadnych papierów wartościowych. Odnosząc się do treści wskazanego dokumentu należy zauważyć, że jego analiza nie pozwala na ustalenie czy skarżący posiadają jakiekolwiek źródła przychodów takie jak prowadzona przez nich działalność gospodarcza lub stosunek pracy. Analiza treści oświadczenia nie pozwala również na ustalenie jakie zobowiązania ciążą na skarżących. Sporządzony przez skarżących dokument nie pozawala Sądowi na kompleksową ocenę sytuacji finansowej i majątkowej wnioskodawców, co tym samym skutkuje brakiem możliwości ustalenia czy w sprawie w istocie zmaterializowały się przesłanki warunkującej możliwość wstrzymania przez Sąd wykonalności zaskarżonej decyzji. Warto w tym miejscu zaznaczyć również, że w orzecznictwie przyjmuje się, że okoliczność, iż należność określona w decyzji jest wysoka, nie świadczy o zajściu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody (czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) [tak: postanowienie NSA z dnia 7 października 2014 r. sygn. akt I FZ 347/14, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl]. Raz jeszcze wskazać należy, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oraz ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Na wnioskodawcy spoczywa zatem obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku popartego materiałem dowodowym, tak aby przekonać Sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. W aktach sprawy brak jest również dokumentów takich chociażby jak wniosek o przyznanie prawa pomocy umożliwiających Sądowi samodzielne dokonanie oceny sytuacji skarżących i ustalenie czy w sprawie rzeczywiście wystąpiły przesłanki warunkujące wstrzymanie wykonalności zaskarżonego aktu. Mając zatem na względzie, że skarżący nie wykazali okoliczności uzasadniających ich żądania jak też fakt, że okoliczności takich nie dostrzegł Sąd na podstawie analizy całokształtu akt sprawy, stwierdzić należy, że brak jest podstaw do wydania orzeczenia zgodnego z oczekiwaniami skarżących. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.