I SA/Po 224/17

PostanowienieWSA w Poznaniu2017-06-07

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka, która nie prowadzi działalności gospodarczej, nie uzyskuje przychodów i posiada liczne zobowiązania, ale nie posiada środków na rachunku bankowym ani w kasie, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Spółka, która nie prowadzi działalności gospodarczej, nie uzyskuje przychodów, posiada liczne zobowiązania, a jej majątek trwały jest nieściągalny i nie można go upłynnić, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, jeśli wykaże brak dostatecznych środków na ich pokrycie. W takiej sytuacji zasadne jest przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka A w S wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Spółka argumentowała, że wskutek zabezpieczenia na majątku przyszłych zobowiązań zaprzestała działalności, nie ma środków na opłacenie skargi, a jej majątek jest nieściągalny. Przedstawiła szczegółowe dane dotyczące swojej sytuacji finansowej, w tym brak przychodów, straty, zobowiązania oraz brak majątku ruchomego i nieruchomego, a także trudną sytuację finansową wspólników.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą spółkę od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A w S o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A w S na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń, luty, marzec 2012r. postanawia: zwolnić skarżącą spółkę od kosztów sądowych. Skarżąca A w S, reprezentowana przez doradcę podatkowego, pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżąca złożyła sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że aktualny stan majątkowy spółki w porównaniu z wartością przedmiotu sporu nie pozwala na opłacenie skargi. Spółka wskutek zabezpieczenia na majątku przyszłych zobowiązań w podatku od towarów i usług została zmuszona do zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, nie ma zatem możliwości wypracowania środków na uiszczenie wpisu. Sytuacja finansowa upoważnia spółkę do wniesienia o przyznanie prawa pomocy na podstawie art. 246 § 2 P.p.s.a. Brak możliwości finansowych pozbawiłby spółkę prawa do ochrony sądowej przed niesprawiedliwym rozstrzygnięciem organu. Skarżąca oświadczyła, że kapitał zakładowy wynosi [...], wartość środków trwałych według bilansu [...], strata za ostatni rok obrotowy według bilansu wynosi [...]. Skarżąca podała, że stan rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, prowadzonego przez B wynosi [...]. Skarżąca podała, że posiada udziały w C, wartość udziałów [...]. Środki w kasie spółki wynoszą [...]. Z załączonych do wniosku kserokopii wynika, że majątek trwały spółki to nakłady, które zostały poniesione w obiekcie nie stanowiącym własności spółki, które z mocy prawa są amortyzowane przez okres min. 10 lat. Nakłady są nie do odzyskania i nie można ich upłynnić. Wartość pozostająca do zamortyzowania to kwota [...]. Spółka posiada udziały w B o wartości [...]. Majątek obrotowy spółki to środki w kasie w wysokości [...]. Innego majątku spółka nie posiada na dzień [...]. Stan gotówki w kasie spółki potrzebny jest do opłacenia m.in. korespondencji, biura prawnego, biura rachunkowego, opłat w KRS itp. Skarżąca załączyła ewidencję środków trwałych na dzień [...], wyciąg z rachunku bankowego za okres [...], saldo końcowe na rachunku wynosi [...], rachunek zysków i strat za okres [...], z którego wynika, że spółka nie uzyskała przychodów, poniosła stratę netto w wysokości [...], rachunek zysków i strat za okres [...], z którego wynika, że przychody netto ze sprzedaży i zrównane z nimi wyniosły [...], strata netto [...], bilans na dzień [...], z którego wynika, że aktywa spółki wynoszą [...], w tym środki pieniężne na rachunkach i w kasie [...], spółka załączyła dodatkowe informacje i wyjaśnienia do sprawozdania za [...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca spółka w odpowiedzi z dnia [...] oświadczyła, że nie ponosi kosztów czynszu, wody, ogrzewania, gazu, energii elektrycznej ani innych kosztów. Skarżąca podała, ze nie prowadzi działalności gospodarczej, Przychody i koszty wynikają głównie z refakturowania wydatków związanych z leasingiem operacyjnym w takiej samej kwocie i ponoszenia wydatków na: raty i odsetki na rzecz banku, podatku VAT od części faktur kosztowych, od których ustawodawca zabrania odliczania VAT, opłat na rzecz biura prawnego, biura rachunkowego, opłat na rzecz KRS, a także amortyzacji od ulepszenia w obiekcie wynajmowanym. Skarżąca podała, ze część wydatków została sfinansowana pożyczką. Skarżąca podała, ze przychody, które osiągnęła w [...] wynikają z zaokrągleń kwot podatku naliczonego VAT a koszty to obsługa biura rachunkowego i opłaty na rzecz KRS ([...]). Jednocześnie w [...] spółka nie przewiduje żadnych przychodów. Adres podany przez spółkę spełnia funkcję korespondencji. Skarżąca załączyła sprawozdanie finansowe za [...], deklaracje VAT-7 za miesiące, z których wynika, że w deklaracji VAT-7 za [...] wykazała podstawę opodatkowania w wysokości [...], za [...] w wysokości [...], za pozostałe miesiące spółka nie wykazała podstawy opodatkowania. Skarżąca załączyła raporty kasowe za okres [...], z których wynika, że środki pieniężne w kasie na dzień [...] wynoszą [...]. Skarżąca załączyła zeznania roczne podatkowe za [...] złożone przez wspólników spółki. Skarżąca przedłożyła umowę pożyczki z dnia [...], z której wynika, że wysokość udzielonej pożyczki to [...]. Na dzień [...] kwota do spłaty przez spółkę wynosi [...]. Z pożyczki zostały zapłacone raty wraz z odsetkami na rzecz C do umowy kredytowej, podatek od towarów i usług, obsługa biura prawnego i rachunkowego. Skarżąca podała, że nie zwracała się do udziałowców o dopłaty z przeznaczeniem na uiszczenie kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie, ze względu na sytuację finansową udziałowców, którzy nie dysponują środkami pieniężnymi pozwalającymi na zaspokojenie w.w opłat. Skarżąca podała, ze za okres [...] nie posiada żadnych należności i zobowiązań handlowych. Struktura zobowiązań podatkowych i ubezpieczeniowych w łącznej kwocie [...] przedstawia się następująco: podatek dochodowy na rzecz Urzędu Skarbowego z tyt. podatku zryczałtowanego od wypłaconych dywidend wynosi [...], podatku na rzecz Urzędu Celnego [...], ubezpieczenie zdrowotne na rzecz ZUS w wysokości [...], spółka posiada pożyczkę do spłaty w wysokości [...]. Spółka podała, że nie posiada żadnych ruchomości, nieruchomości ani żadnych innych tytułów prawnych do nich. Skarżąca podała, że od dnia [...] do chwili obecnej nie zatrudnia żadnego pracownika. Skarżąca załączyła rachunek zysków i strat za okres [...], z którego wynika, że spółka nie uzyskała przychodów ze sprzedaży i zrównanych z nimi, poniosła stratę netto w wysokości [...]. Skarżąca załączyła zeznania roczne podatkowe za [...], z których wynika, że w [...] przychody spółki wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...], strata [...], w [...] przychody spółki wyniosły [...], koszty uzyskania przychodów [...] i strata [...]. Pismem z dnia [...] skarżąca przedłożyła opinię bankową z dnia [...], historię rachunku bankowego za okres [...], z której wynika, ze saldo końcowe wynosi [...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca w odpowiedzi z dnia [...] oświadczyła, że wspólnik spółki TK nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomego, utrzymuje się z emerytury, wspólnik spółki TK jest właścicielem mieszkania w S, obciążonego kredytem hipotecznym, aktualnie bez stałego źródła dochodu. Spółka podała, że aktualnie nie posiada żadnych środków transportu w leasingu, umowy wyczerpały się, środki transportu zostały sprzedane za cenę wykupu na rzecz spółki D, która przejęła na siebie funkcję cesjonariusza wobec C. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Na podstawie art. 246 § 2 P.p.s.a. osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane: 1) w zakresie całkowitym – gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W ocenie rozpoznającego wniosek starszego referendarza sądowego wskazać należy, że w świetle przedstawionych przez spółkę oświadczeń wynika, że skarżąca spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, a wobec tego zasadnym jest zwolnienie jej od kosztów sądowych. Skarżąca spółka nie posiada bowiem środków na rachunku bankowym ani w kasie, które pozwoliłyby na opłacenie kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w kwocie [...] (por. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] – karta nr [...] akt sąd.). Spółka nie posiada również majątku, który mógłby być źródłem finansowania tych kosztów. Skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej i nie uzyskuje przychodów pozwalających na uiszczenie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Na skarżącej spółce ciążą liczne zobowiązania, których nie spłaca. Z oświadczeń skarżącej wynika, że udziałowcy spółki również nie mają środków finansowych na opłacenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. jeden z udziałowców pobiera emeryturę, drugi pozostałe bez stałego źródła dochodu. Udziałowcy spółki nie posiadają również majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania tych kosztów, jeden z udziałowców nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomego, drugi udziałowiec posiada mieszkanie, które obciążone jest kredytem hipotecznym. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło