I SA/Po 227/21

WyrokWSA w Poznaniu2021-04-08

Skład orzekający: Karol Pawlicki, Włodzimierz Zygmont, Barbara Rennert

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółdzielnia mieszkaniowa, zarządzająca nieruchomością zabudowaną budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców, co skutkuje ustaleniem 99-letniego okresu opłaty przekształceniowej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności?
Ratio decidendi
Spółdzielnia mieszkaniowa, prowadząc działalność w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych członków, jest przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy Prawo przedsiębiorców. Działalność ta, nawet jeśli nie jest nastawiona na zysk, ma charakter zorganizowany, zarobkowy i ciągły, co uzasadnia zastosowanie 99-letniego okresu opłaty przekształceniowej, zgodnie z przepisami ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności.
Stan faktyczny
Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o ustalenie 20-letniego okresu opłaty przekształceniowej, argumentując, że nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu Prawa przedsiębiorców. Organy administracji obu instancji uznały spółdzielnię za przedsiębiorcę i utrzymały w mocy decyzję o 99-letnim okresie opłaty. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędzia WSA Barbara Rennert po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 08 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej w prawo własności nieruchomości oraz ustalenia rocznej opłaty przekształceniowej oddala skargę. Burmistrz [...] w zaświadczeniu z [...] listopada 2019 r., nr [...] wydanym na rzecz [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] (dalej: "skarżąca") potwierdził, że z 01 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, zabudowanej budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, położonej w [...] przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] z obrębu O. , dla której SR w [...] prowadzi KW [...] przekształciło się w prawo własności. Stwierdził również, że z prawem własności lokali nieujawnionych w powyższej księdze wieczystej, związany jest udział w nieruchomości wspólnej wynoszący [...] części. Wskazał również, że roczna opłata z tytułu przekształcenia na rzecz dotychczasowego właściciela wynosi [...] zł i płatna jest , licząc od dnia przekształcenia, z góry do 31 marca każdego roku (bez odrębnego wezwania) przez okres 99 lat na rachunek bankowy Urzędu Miejskiego w [...]. Pismem z [...] stycznia 2020 r. skarżąca wniosła o wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie ustalenia wysokości kwoty należnej do zapłaty z tytułu przekształcenia prawa wieczystego użytkowania gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w prawo własności. Skarżąca stwierdziła, że okres 99 lat dotyczy tylko przedsiębiorców, a spółdzielnia mieszkaniowa w zakresie zarządu nad lokalami mieszkalnymi nie jest przedsiębiorcą a więc płatność opłaty z tytułu przekształcenia powinna zostać ustalona na okres 20 lat. Kolejnym pismem z [...] stycznia 2020 r. skarżąca wniosła o zmianę okresu wnoszenia opłat oświadczając, że wskazana w zaświadczeniu nieruchomość nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej. Burmistrz [...] decyzją z [...] lutego 2020 r., nr [...] orzekł, że: 1) 01 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, zabudowanej budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, położonej w [...] przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] z obrębu O. , dla której SR w [...] prowadzi KW [...] przekształciło się w prawo własności; 2) z prawem własności lokali położonych w budynku przy ul. [...], nieujawnionych w powyższej księdze wieczystej, związany jest udział w nieruchomości wspólnej wynoszący [...] części; 3) roczna opłata z tytułu przekształcenia na rzecz dotychczasowego właściciela wynosi [...] zł i płatna jest z góry do 31 marca każdego roku (bez odrębnego wezwania) na rachunek bankowy Urzędu Miejskiego w [...] przez okres 99 lat licząc od dnia przekształcenia; 4) opłata za 2019 r. w tej samej wysokości płatna jest do 29 lutego 2020 r. Wysokość opłaty stanowi równowartość wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywała w dniu przekształcenia; 5) do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie opłaty przekształceniowej stosuje się odpowiednio przepisy k.c. W ocenie organu pierwszej instancji zaświadczenie potwierdza przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntu zabudowanego na cele mieszkaniowe w prawo własności i właściwie określa opłatę przekształceniową jak i okres jej obowiązywania. Skarżąca będąc przedsiębiorcą nie złożyła oświadczenia w terminie, o którym mowa w art. 7 ust. 6a, działając na podstawie art. 7 ust. 6c w zw. z ust. 6a pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 139 ze zm. – dalej: "u.p.p.u.w.") wobec czego został ustalony okres obowiązywania opłaty na 99 lat licząc od dnia przekształcenia z uwzględnieniem opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego w wysokości 1%. Organ pierwszej instancji powołał się również na wyrok Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2006 r., III CZP 21/02 i postanowienie tego sądu z 6 listopada 2002 r., II CK 374/02 i kierując się poglądami wyrażonymi w tych orzeczeniach za uznano za bezskuteczne. oświadczenie skarżącej o niewykorzystywaniu nieruchomości na cele działalności gospodarczej. Pismem z [...] marca 2020 r. skarżąca wniosła odwołanie od decyzji Burmistrza z [...] lutego 2020 r. domagając się jej zmiany w zakresie pkt 3 i ustalenia okresu wnoszenia rocznej opłaty przekształceniowej przez 20 lat licząc od dnia przekształcenia. Decyzji organu pierwszej instancji skarżąca zarzuciła naruszenie: 1) art. 7 w zw. z art. 77, art. 8, art. 10, art. 79 i art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U z 2020 r. poz. 256 ze zm. – dalej: "k.p.a.") poprzez nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy i nieuwzględnienie interesu publicznego oraz słusznego interesu strony, uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do okoliczności faktycznych sprawy i tym samym uniemożliwienie brania czynnego udziału w sprawie; 2) art. 148 § 2 k.p.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, że decyzja z [...] lutego 2020 r. dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 ze zm. – dalej: "P,p."); 3) art. 7 ust. 6 i 6a u.p.p.u.w. poprzez przyjęcie, że decyzja z [...] lutego 2020 r. dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu P.p. 4) art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. poprzez nieuwzględnienia oświadczenia skarżącej o niewykorzystywaniu nieruchomości, której dotyczy decyzja na prowadzenie działalności gospodarczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając decyzję przytoczyło m. in. treść art. 7 ust. 6, 6a 6c u.p.p.u.w. Oceniło , że bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie miała kwestia prawidłowości oświadczenia skarżącej o nieprowadzeniu działalności gospodarczej. Kolegium sięgając do orzecznictwa Sądu Najwyższego stwierdziło, że spółdzielnia mieszkaniowa w zakresie zarządzania nieruchomościami stanowiącymi jej mienie i mieniem nabytym na podstawie ustawy prowadzi działalność gospodarczą. Wprawdzie spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność tzw. bezwynikową, nieobliczoną na zysk, jednak w zakresie działalności ukierunkowanej na szeroko pojęte zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych swoich członków musi być traktowana na rynku tak samo jak inni przedsiębiorcy działający bezpośrednio w celu osiągnięcia zysku. Kolegium nie aprobuje rozróżnienia na działalność spółdzielni mieszkaniowej w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych i "pozostałą działalność", gdyż każdy z rodzajów działalności spółdzielni mieszkaniowej powinien zostać uznany za działalność gospodarczą. Skoro art. 1 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1465 – dalej: "u.s.m.") wyraźnie stanowi o "innej" działalności gospodarczej, to wskazuje tym samym, że spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność gospodarczą w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych oraz inną działalność gospodarczą. Każdy z tych rodzajów działalności jest zaś działalnością gospodarczą, gdyż w przeciwnym razie użycie w ustawie słowa "innej" byłoby zbędne. W orzecznictwie Sądu Najwyższego prezentowana jest teza, zgodnie z którą spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność gospodarczą jako przedsiębiorca także w zakresie stosunków prawnych ze swoimi członkami. Kolegium stwierdziło również, że spółdzielnię mieszkaniową w stosunkach z gminą należy traktować jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą i jako przedsiębiorcę. W rezultacie nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek skarżącej o zmianę okresu wnoszenia opłat z 99 lat na 20 lat. Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji zasadnie zakwestionował prawidłowość złożonego przez skarżącą oświadczenia o niewykorzystywaniu nieruchomości na cele działalności gospodarczej. Działalność spółdzielni mieszkaniowej w zakresie zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, stanowi działalność gospodarczą. Kolegium stwierdziło również, że Burmistrz rozpatrzył istotne okoliczności sprawy, z uwzględnieniem interesu publicznego oraz słusznego interesu strony. Nieumożliwienie skarżącej przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań uznał za nie mające wpływu na wynik sprawy. Skarżąca wniosła skargę na opisaną powyżej decyzję Kolegium domagając się m. in. o jej uchylenie w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu pierwszej instancji w części w jakiej ustala ona okres, w którym konieczne jest uiszczanie opłaty rocznej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Ponadto wniosła o zobowiązanie organu pierwszej instancji do wydania decyzji ustalającej okres wnoszenia rocznej opłaty z tytułu przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności na 20 lat licząc od dnia przekształcenia, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie łącznie z innymi sprawami skarżącej. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: 1) art. 148 § 2 k.p.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych i niewłaściwe uznanie, że zaskarżona decyzja Burmistrza [...] dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu P.p.; 2) art. 77, art. 8, art. 10, art. 79 i art. 81 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wszystkich okoliczności sprawy i nieuwzględnienie interesu publicznego oraz słusznego interesu strony, a nadto uniemożliwienie stronie przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a tym samym uniemożliwienie stronie wzięcia czynnego udziału w sprawie; 3) art. 7 ust. 6 i 6a u.p.p.u.w. poprzez błędne ustalenie, że zaskarżona decyzja Burmistrza [...] dotyczy nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu P.p.; 4) art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w. poprzez nieuwzględnienie oświadczenia skarżącej o niewykorzystywaniu nieruchomości, której dotyczy decyzja o prowadzeniu działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę SKO w [...] podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Rozstrzygnięcie sporu wymagało dokonania kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji mocą której została utrzymana w mocy decyzja organu pierwszej instancji ustalająca , że okres ponoszenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa wieczystego użytkowania gruntów we własność wynosi 99 lat. Organy obu instancji stanęły na stanowisku, że skarżąca jako spółdzielnia mieszkaniowa jest przedsiębiorcą. Twierdzą również, że grunt objęty przekształceniem stanowi nieruchomość wykorzystywaną przez nią do prowadzenia działalności gospodarczej. Zatem powyższe okoliczności uzasadniają zastosowanie 99 letniego okresu ponoszenia spornej opłaty. Skarżąca kwestionuje stanowisku organów stwierdzając, że opłata z tytułu przekształcenia ma charakter stricte związany z poszczególnym lokalem, że w związku z przekształceniem nie działa w charakterze podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, albowiem nie osiąga żadnego zysku , a ewentualne profity osiągają wyłącznie członkowie spółdzielni. W sprawie istotna jest definicja działalności gospodarczej zawarta w art. 3 P.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 i ust. 2 u.p.p.u.w., z dniem 1 stycznia 2019 r. prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe przekształca się w prawo własności tych gruntów. Jak stanowi zaś art. 7 powołanego aktu, z tytułu przekształcenia nowy właściciel gruntu ponosi na rzecz dotychczasowego właściciela gruntu opłatę. Wysokość opłaty jest równa wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która obowiązywałaby w dniu przekształcenia. Według art. 7 ust. 6 u.p.p.u.w., okres ponoszenia opłaty przekształceniowej wynosi 20 lat, licząc od dnia przekształcenia. W myśl art. 7 ust. 6a u.p.p.u.w., właściciel gruntu będący przedsiębiorcą, w odniesieniu do nieruchomości wykorzystywanej do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 P.p. z uwzględnieniem art. 14, może w terminie 3 miesięcy od dnia przekształcenia złożyć właściwemu organowi oświadczenie o zamiarze wnoszenia opłaty przez okres: 1) 99 lat, licząc od dnia przekształcenia - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, wynosi 1% albo 2) 50 lat, licząc od dnia przekształcenia - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, wynosi 2%, albo 3) 33 lat, licząc od dnia przekształcenia - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, wynosi 3%, albo 4) w którym suma opłat nie przekroczy wartości rynkowej nieruchomości stanowiącej podstawę ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2 - jeżeli stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, o której mowa w ust. 2, jest wyższa niż 3%. Przepis art. 7 ust. 6b u.p.p.u.w. stanowi, że właściciel gruntu będący przedsiębiorcą w okresie pozostałym do wnoszenia opłaty w każdym czasie, z uwzględnieniem art. 14, może złożyć nowe oświadczenie o zamiarze wnoszenia opłaty stosownie do ust. 6 albo 6a, z uwzględnieniem dotychczas wniesionych opłat. Właściwy organ wydaje zaświadczenie potwierdzające wysokość i okres pozostały do wnoszenia opłaty w terminie 30 dni od dnia złożenia nowego oświadczenia. Do zaświadczenia potwierdzającego wysokość i okres pozostały do wnoszenia opłaty stosuje się odpowiednio przepis art. 11 ust. 2. Stosownie do art. 7 ust. 6c u.p.p.u.w., w przypadku gdy właściciel gruntu będący przedsiębiorcą nie złożył oświadczenia w terminie, o którym mowa w ust. 6a, właściwy organ wydaje zaświadczenie i informuje o obowiązku wnoszenia opłaty odpowiednio przez okres, o którym mowa w ust. 6a . Oświadczenie złożone po upływie terminu, o którym mowa w ust. 6a, ale przed doręczeniem zaświadczenia uznaje się za skuteczne. Z kolei zgodnie z art. 7 ust. 6d u.p.p.u.w., do zaświadczenia, o którym mowa w ust. 6c, właściwy organ załącza informację o możliwości złożenia wniosku o zmianę okresu wnoszenia opłaty na okres 20 lat, pod warunkiem złożenia przez właściciela gruntu będącego przedsiębiorcą oświadczenia o nieprowadzeniu działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców na nieruchomości, której dotyczy to zaświadczenie, lub wniosku o udzielenie pomocy publicznej wraz z dokumentami wymaganymi na podstawie przepisów odrębnych. Z powołanych powyżej przepisów wynika, jak sąd wskazał na wstępie, że okres wnoszenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu we własność został uzależniony od tego czy grunt po przekształceniu stanowi własność przedsiębiorcy i czy wykorzystywany jest do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 3 P.p. zgodnie z którym działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły. Zorganizowanie, jak wynika z uzasadnienia projektu tej ustawy , należy rozumieć jako wykorzystanie konkretnych składników materialnych (np. nieruchomości lub ruchomości) lub składników niematerialnych (np. know-how, dobre imię, prawa na dobrach niematerialnych), które są przez daną osobę łączone w sensie funkcjonalno-gospodarczym w jeden uporządkowany kompleks, zdatny do tego, aby przy jego wykorzystaniu można było uczestniczyć w obrocie gospodarczym. Zarobkowy charakter ma działalność, która jest prowadzona w celu (z subiektywnym zamiarem) osiągania zysków, nawet jeżeli de facto dana działalność nie zawsze będzie obiektywnie dochodowa. Przeciwieństwem działalności zarobkowej w tym rozumieniu jest działalność niezarobkowa, czyli taka, której rzeczywistym przeznaczeniem nie jest generowanie czystych zysków, nawet jeżeli w toku jej wykonywania pewne niezamierzone zyski w pewnym momencie de facto się pojawiają. Działalnością wykonywaną w sposób "ciągły" jest natomiast działalność wykonywana regularnie i powtarzalnie. Jako całość działalność ta nabiera charakteru względnie trwałego i stabilnego, nie ograniczającego się do jednorazowych, okazjonalnych czy też sporadycznych przedsięwzięć gospodarczych (por. rządowy projekt ustawy – Prawo przedsiębiorców, VIII kadencja, druk nr 2051, s. 57–58). Stosownie do art. 1 u.s.m. , celem spółdzielni mieszkaniowej jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu, przy czym spółdzielnia mieszkaniowa nie może odnosić korzyści majątkowych kosztem swoich członków, w szczególności z tytułu przekształceń praw do lokali. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu przedmiotem działalności spółdzielni może być: budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków spółdzielczych lokatorskich praw do znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych; budowanie lub nabywanie budynków w celu ustanowienia na rzecz członków odrębnej własności znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu, a także ułamkowego udziału we współwłasności w garażach wielostanowiskowych; budowanie lub nabywanie domów jednorodzinnych w celu przeniesienia na rzecz członków własności tych domów; udzielanie pomocy członkom w budowie przez nich budynków mieszkalnych lub domów jednorodzinnych; budowanie lub nabywanie budynków w celu wynajmowania lub sprzedaży znajdujących się w tych budynkach lokali mieszkalnych lub lokali o innym przeznaczeniu. Według ust. 6 ust. tego przepisu spółdzielnia może prowadzić również inną działalność gospodarczą na zasadach określonych w odrębnych przepisach i w statucie, jeżeli działalność ta związana jest bezpośrednio z realizacją celu, o którym mowa w ust. 1 powyższej ustawy. Spółdzielnie mieszkaniowe w zakresie objętym regulacjami wynikającymi z tej ustawy prowadzą działalność gospodarczą, a zakres tej działalności może być przez spółdzielnię rozszerzony, jeżeli wynikać to będzie z postanowień odrębnych przepisów lub z postanowień statutu takiej spółdzielni. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że spółdzielnia mieszkaniowa jest zrzeszeniem, które w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą. Spółdzielnia mieszkaniowa prowadzi działalność gospodarczą polegającą na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych członków (art. 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 1-4 u.s.m.), a ponadto może prowadzić również " inną działalność gospodarczą: (art. 1 ust. 6 u.s.m.), co wskazuje, że ta wcześniejsza działalność - wyszczególniona w art. 1 ust. 2 pkt 1-5 u.s.m. - ma też charakter działalności gospodarczej. W przypadku spółdzielni prowadzenie działalności gospodarczej jest obligatoryjne i stanowi podstawowy cel działania spółdzielni mieszkaniowej, które powinny koncentrować się na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych członków. Zawieranie z członkami umów o budowę dla nich lokali mieszkalnych oraz spory powstające na tle tych umów dotyczące uzupełnienia wkładu budowlanego pozostają w bezpośrednim związku z prowadzeniem przez spółdzielnię mieszkaniową działalności gospodarczej, polegającej na zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych członków (np. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 28 sierpnia 2017 r., I ACa 2378/15). W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie uznaje się za działalność gospodarczą wszystkie czynności wymienione w art. 1 ust. 2 pkt 2 - 5 u.s.m. Skoro zatem budowanie i nabywanie budynków oraz domów jednorodzinnych w celu ustanawiania na rzecz członków wymienionych w ustawie praw do lokali mieszkalnych lub o innym przeznaczeniu, udzielanie pomocy członkom w budowie budynków lub domów jednorodzinnych, jest działalnością gospodarczą, to jest to jednoznaczne z określeniem sposobu realizowania celu określonego w art. 1 ust. 1 u.s.m. przez dokonywanie czynności stanowiących działalność gospodarczą. Nie stoi na przeszkodzie przyjęciu gospodarczego charakteru tej działalności cel działania spółdzielni pozbawiony cechy osiągnięcia zysku, bo spółdzielnie mieszkaniowe uznaje się powszechnie w doktrynie i judykaturze za podmioty działające not for profit, których działalność gospodarcza nie jest nastawiona na osiągnięcie zysku, lecz na pokrycie kosztów własnymi dochodami (wyrok SN z 28 kwietnia 2018 r., I CSK 386/17, i powołane tam orzecznictwo; powołane wyroki sądów powszechnych i SN dostępne są w informatycznym systemie informacji prawnej LEX). Wobec powyższego bez znaczenia w sprawie jest kwestia rozróżnienia działalności spółdzielni mieszkaniowej na sferę "zewnętrzną" i "wewnętrzną" (relacje z członkami spółdzielni). Przyjęcie statusu spółdzielni mieszkaniowej jako przedsiębiorcy na gruncie u.p.p.u.w. i zastosowanie wobec niej mechanizmu ustalenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa wieczystego użytkowania gruntów we własność, zostało także zaaprobowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyrok WSA w Gliwicach z 7 stycznia 2021 r., II SA/Gl 950/20, dostępny na stronie internetowej : orzeczenia.nsa.gov.pl). W podsumowaniu sąd stwierdza, że nietrafne okazały się zarzuty naruszenia przepisów u.p.p.u.w. Organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że skarżąca, jako spółdzielnia mieszkaniowa, mieści się w zakresie zastosowania art. 7 ust. 6a u.p.p.u.w. Sąd za bezzasadny uznał także zarzut dokonania przez te organy błędnych ustaleń faktycznych. Organy niewadliwie zakwestionowały oświadczenie skarżącej o niewykorzystywaniu gruntu objętego przekształceniem na cele działalności gospodarczej. W rezultacie organy obu instancji zgodnie z prawem uznały, że opłata z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntu we własność powinna być ponoszona przez okres 99 lat. Sąd jako bezzasadne ocenił również zarzuty naruszenia art. 77, art. 8, art. 10, art. 79 i art. 81 k.p.a., w sposób opisany w skardze a więc że organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w sposób istotny dla wyniku sprawy. Skarżąca nie wykazała "istotności" zarzucanych naruszeń i ich wpływu na treść zaskarżonych decyzji. Dlatego sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło