I SA/Po 2290/01

WyrokWSA w Poznaniu2004-03-10

Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Maciej Dybowski, Lilianna Drewniak - Żaba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny może wznowić postępowanie w sprawie klasyfikacji taryfowej towaru i zmienić pierwotnie określoną wartość celną, jeśli ujawnione zostaną nowe dowody dotyczące składu towaru, mimo że pierwotna klasyfikacja była stosowana przez dłuższy czas i opierała się na interpretacji stosowanej w krajach Unii Europejskiej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ celny miał podstawy do wznowienia postępowania i weryfikacji zgłoszenia celnego, nawet jeśli pierwotna klasyfikacja była stosowana przez dłuższy czas. Weryfikacja zgłoszenia celnego, w przeciwieństwie do wznowienia postępowania, nie wymaga ujawnienia nowych dowodów czy okoliczności, a jedynie wynika z prawa organu do podjęcia działań w celu właściwego zastosowania przepisów celnych. Zasada zaufania do organów celnych nie może polegać na kontynuacji błędnej praktyki, lecz na wydawaniu decyzji zgodnych z prawem. Klasyfikacja taryfowa powinna być oparta na faktycznym składzie i właściwościach towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego.
Stan faktyczny
Spółka "A" z o.o. dokonała zgłoszenia celnego towaru "baza gumowa do produkcji gumy do żucia", klasyfikując go do kodu PCN [...] ze stawką celną 1,8%. Po pierwotnym ustaleniu wartości celnej, Dyrektor Urzędu Celnego wznowił postępowanie z urzędu ze względu na nieprawidłowości w klasyfikacji taryfowej. Po uchyleniu własnej decyzji i ponownym ustaleniu wartości celnej, Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, kwestionując podstawy wznowienia postępowania i samą klasyfikację towaru. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędzia WSA Maciej Dybowski Asesor sądowy Lilianna Drewniak – Żaba Protokolant sekr. sądowy Agnieszka Leśniarek po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2004r. sprawy ze skargi Spółki "A" z o. o. w P. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w W. z dnia [...] czerwca 2001r. Nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej o d d a l a s k a r g ę /-/ L. Drewniak - Żaba /-/ W. Zygmont /-/ M. Dybowski W dniu [...] 06.1998r. Spółka "A" z o.o. dokonała zgłoszenia celnego, które zarejestrowane zostało pod numerem nr SAD [...] wnioskując o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu towaru określonego jako "baza gumowa do produkcji gumy do żucia", klasyfikując go do kodu PCN [...] ze stawką celną 1,8%. Spółka w dniu [...].01.1999r. złożyła wniosek o wydanie decyzji zmieniającej ogólną wartość faktury w powyższym zgłoszeniu celnym. W wyniku weryfikacji danych zawartych w zgłoszeniu, Dyrektor Urzędu Celnego w P. wydał decyzję z dnia [...].04.1999r. nr [...], w której uznał zgłoszenie za nieprawidłowe w części dotyczącej zadeklarowanej wartości celnej towaru (nie kwestionował klasyfikacji taryfowej towaru) i w tej decyzji określił właściwie wartość celną towaru. Spółka zapłaciła kwotę długu celnego wynikającą z tej decyzji. Dyrektor Urzędu Celnego w P. postanowieniem z dnia [...].11. 2000r. Nr [...] wydanym z urzędu na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w zw. z art. 262 Kodeksu Celnego, wznowił postępowanie ze względu na wykryte przez funkcjonariuszy Inspekcji Celnej nieprawidłowości w klasyfikacji taryfowej towaru. Decyzją z dnia [...].01.2001r. nr . Nr [...] wydaną na podstawie 245 § 1 pkt 4, art. 245 § 1 pkt 5 O.p. , art. 13, art. 23 § 1, art. 65 § 4 pkt. 2 lit.a, art. 83, art. 85 § 1, art. 209 § 1 pkt 1,§2 i 3,art. 231 § 1 pkt 1 oraz art.266 Kodeksu celnego i § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19.12.1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. nr 158, poz. 1047), Dyrektor Urzędu Celnego w P. uchylił decyzję własną decyzję z dnia [...].04.1999r. nr [...] i uznał za nieprawidłowe zgłoszenie celne nr SAD [...], zaliczył towar do kodu [...] i na nowo określił kwotę długu celnego. W odwołaniu Spółka domagała się uchylenia powyższej decyzji i orzeczenia co do istoty sprawy. Decyzji zarzuciła naruszenie przepisów art. 120, art. 121, art. 122, art. 240 § 1 pkt 5 O.p., art. 13 i art. 65 § 4 Kodeksu celnego i § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19.12.1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 158, poz. 1047 ze zm.). W uzasadnieniu odwołania spółka stwierdziła, że organ I instancji nie miał podstaw do wznowienia postępowania. Nie wyszły na jaw żadne istotne nowe dowody ani okoliczności. Klasyfikacja bazy gumowej do pozycji 3824 dokonywana była przez ponad 4 lata i opierała się na wiążącej interpretacji stosowanej w krajach Unii. Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia [...].06.2001r. nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p., art. 85 § 1 Kodeksu celnego, § 1 rozporządzenia R.M. z dnia 19.12.1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. nr 158 poz. 1047 utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnienie Prezes GUC stwierdził, że przesłanki do wznowienia postępowania wynikały z certyfikatów zawierających składy baz gumowych. Nie jest naruszeniem zasady zaufania do organów celnych wyeliminowanie błędnej klasyfikacji towaru do kodu PCN. Ze względu na ustalony rodzaj towaru, jego skład i przeznaczenie, podlegał on taryfikacji do kodu PCN [...]. Baza gumy do żucia zawiera ok. 17% oleju roślinnego, który stanowi produkt spożywczy przeznaczony do spożycia przez ludzi. Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Celnego P. zarzucając naruszenie art. 121, art. 122, art. 124, art. 187, art. 190 O.p., art. 13 § 1 Kodeksu celnego, § 1 rozporządzenia R.M. z dnia 19.12. 1997r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej, a także zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu Spółka stwierdziła, że nie wyszły na jaw żadne istotne nowe dowody ani okoliczności do wznowienia postępowania. Baza gumowa nie jest przetworem (produktem) spożywczym. Brzmienie pozycji 2106 (pozostałe produkty spożywcze) wyklucza klasyfikację w tej pozycji towarów, które produktami spożywczymi nie są, a uwaga l b do sekcji 38 nie nakazuje automatycznego klasyfikowania mieszanin chemikaliów z produktami spożywczymi czy substancjami odżywczymi w pozycji [...] (sformułowania "przeważnie"). Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny oddala skargę jako bezzasadną. Powody. Przesłankę do wznowienia postępowania przez organ I instancji mogły stanowić certyfikaty zawierające składy baz gumowych. Wprawdzie nie istniały one w dniu wydania podważanej decyzji, jednakże potwierdzają stan faktyczny i okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję (art. 240 § 1 pkt 5 O.p.). Oznacza to, że organ celny pierwszej instancji nie mógł wydać prawidłowej decyzji w sprawie wymiaru cła, nie znając faktycznego składu bazy gumowej. Z przytoczonej w decyzji z dnia [...].01.2001r. nr . Nr [...] podstawie prawnej znajduje się jednak przepis art. 65 § 4 pkt. 2 lit.a Kodeksu celnego dotyczący weryfikacji zgłoszenia celnego. Do podjęcia niezbędnych działań w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, organ celny bierze pod uwagę nowe dane. Weryfikacja zgłoszenia celnego nie zależy więc od ujawnienia nowych dowodów i nowych okoliczności (takie przesłanki są wymagane przy wznowieniu postępowania). Weryfikacja zgłoszenia celnego może być przeprowadzona przez 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. W niniejszej sprawie organ celny skorzystał z tych uprawnień. Weryfikacja zgłoszenia celnego nie oznacza więc naruszenia zasady zaufania do organów celnych (art. 121 O.p.). Zasada ta nie może bowiem polegać - jak wynika z wyroku NSA z dnia 8.12.1999r. SA/Sz 1775/98 - na kontynuacji błędnej praktyki, lecz musi być rozumiana przede wszystkim jako konieczność wydawania decyzji nie zawierających błędów i zgodnych z obowiązującym prawem. Nie jest więc naruszeniem zasady zaufania do organów celnych wyeliminowanie błędnej klasyfikacji towaru do kodu PCN. Organy celne dokonały należytych ustaleń dotyczących składu, i właściwości i roli spornego towaru w produkcie końcowym. Klasyfikację taryfową przeprowadza się bowiem w oparciu o zakres przedmiotowy towaru, w odniesieniu do jego stanu (materiał, postać, stopień przetworzenia itp.), w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 85 § 1 Kodeksu celnego). Baza gumy do żucia zawiera ok. 17% oleju roślinnego, który stanowi produkt spożywczy stosowany jako składnik produktu przeznaczonego do spożycia przez ludzi. W ocenie sądu (składu orzekającego) organy celne nie miały żadnych podstaw do przeprowadzenia w powyższym zakresie z urzędu dowodu z opinii biegłego. Zadaniem biegłego jest bowiem udzielenie organowi, na podstawie posiadanych wiadomości fachowych i doświadczenia zawodowego, informacji i wiadomości niezbędnych do ustalenia i oceny okoliczności sprawy. Nie mogłyby więc być uznane za dowód w sprawie wypowiedzi biegłego poza ustawowo określone jego zadania. Biegły nie jest uprawniony do określenia kodu towaru. Nie budzi zastrzeżeń, zakwalifikowanie przez organy celne, po uwzględnieniu i rozważeniu wszystkich dowodów, w pełnym stanie faktycznym, spornego towaru do kodu PCN [...] (por. wyrok NSA V SA 70/02). Organy celne dokonując wykładni przepisów Taryfy celnej, prawidłowo korzystały z wykładni językowej, która zobowiązuje do kierowania się Ogólnym Regułami Interpretacji Nomenklatury oraz nakazuje oprzeć się na uwagach do poszczególnych sekcji i działów, w których jest mowa o poprawnych zasadach klasyfikacji towarów. W kwestii dokonanej interpretacji Taryfy celnej podkreślić należy za organami celnymi, że pozycja kodu PCN [...] obejmuje przetwory składające się z mieszanin związków chemicznych (kwasów organicznych, soli wapniowych itd.) ze środkami spożywczymi (mąką, cukrem, mlekiem w proszku itd.), stosowane zarówno jako składniki produktów spożywczych, jak też dla polepszenia ich niektórych właściwości (wyglądu, trwałości itd.). Wiąże się to z uwagą wyjaśniającą do działu 38 Taryfy celnej, gdzie punkt 1 b stanowi, iż dział ten nie obejmuje mieszanin chemikaliów z produktami spożywczymi lub innymi substancjami odżywczymi, w rodzaju stosowanych do przygotowywania artykułów spożywczych. Ponieważ ok. 17% bazy gumowej stanowi olej roślinny, dlatego też uwaga 1 b do działu 38 znajduje zastosowanie do bazy gumowej. Zasadnie organy celne nie uwzględniały argumentacji Spółki, że jedynie obecność substancji o wartości odżywczej w mieszaninie może spowodować wyłączenie z pozycji [...], ponieważ w uwadze tej wymienione są: produkty spożywcze lub inne substancje odżywcze. Prezesa GUC nie obligują WIT pochodzące z kraju członkowskiego UE, określające dla spornego towaru kod PCN [...]. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie można mieć zastrzeżeń co do tego, zagraniczna WIT nie znalazła uznania polskich władz celnych (podlegała ocenie polskiej administracji celnej, która dokonuje jej w oparciu zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy i przepisy obowiązującego w Polsce prawa). Ponadto dokument taki nie może być wiążący tylko dlatego, że wydany został przez administrację kraju członkowskiego UE. Polskie organy celne stosują krajowe, bardzo precyzyjne przepisy, oparte na ogólnych regułach interpretacji nomenklatury scalonej (tłumaczenie europejskiej) i uzgodnione z europejskimi wyjaśnienia do niej. Natomiast stosowanie zasad unijnej taryfikacji obowiązywać będzie wówczas, gdy nastąpi akcesja Polski do UE. Ze strony UE pochodzi adekwatne - trafnie i często powoływane przez polskie organy celne - wyjaśnienie udzielone podczas obrad Podkomitetu ds. Współpracy Celnej i Podatków Pośrednich Polska - UE, a mianowicie, że Polska nie jest zobowiązana do stosowania wiążącej informacji taryfowej UE, jak również UE nie jest zobowiązana do stosowania rozstrzygnięć klasyfikacyjnych wydawanych przez administrację celną Polski, a różnice interpretacyjne będą rozstrzygane w sposób przewidziany w Konwencji. W świetle opisanych powyżej faktów, Sąd ocenia jako niezasadny zarzut naruszenia przez organy celne następujących przepisów Ordynacji podatkowej: art. 121 (zasada zaufania), art. 122 (zasada prawdy obiektywnej), art. 187 § 1 (obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego), art. 240 § 1 pkt 5 O.p. (przyczyny wznowienia postępowania). Z tych powodów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr. 153, poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1271 ze zm. ) orzekł o oddaleniu skargi. /-/ L. Drewniak – Żaba /-/ W . Zygmont /-/ M. Dybowski

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło