I SA/Po 23/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 1 czerwca 2018 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanawiającego adwokata w sprawie ze skargi [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za okres od kwietnia 2014 r. do marca 2017 r. wraz z odsetkami postanawia zmienić postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 1 czerwca 2018 r. i przyznać skarżącej spółce prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie skarżącej spółki od kosztów sądowych i ustanowienie dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w [...]. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 1 czerwca 2018 r. starszy referendarz sądowy WSA w Poznaniu, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 2 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2018, poz. 1302 - w skrócie: "P.p.s.a."), odmówił Firmie Handlowo-Usługowej [...] (dalej jako: "spółka" lub "skarżąca") przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi spółki na wskazaną w rubrum niniejszego orzeczenia decyzję SKO w [...]. W motywach rozstrzygnięcia referendarza sądowy wskazał, że spółka nie udzieliła pełnych wyjaśnień odnośnie swojej, jak i wspólników, sytuacji majątkowej, a tym samym nie udzieliła pełnych informacji, co do możliwości poniesienia kosztów niniejszego postępowania. Skarżąca przedłożyła bowiem niepełne wyjaśnienia, a zatem nie wykazała, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W ustawowym terminie skarżąca złożyła sprzeciw, w którym udzieliła odpowiedzi na wezwania do uzupełnienia wniosku o przyznania prawa pomocy z dnia 17 kwietnia 2018 r. oraz przedłożyła żądane od niej przez referendarza dokumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Z przytoczonego przepisu wynika, że rolą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest merytoryczne rozpoznanie sprzeciwu, a więc definitywne rozstrzygnięcie kwestii z zakresu prawa pomocy będącej przedmiotem sprzeciwu [tak: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wyd. 3, Warszawa 2015 - komentarz do art. 260 p.p.s.a, dostępny w bazie danych Legalis]. Stosownie do art. 245 § 1 P.p.s.a., strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 P.p.s.a., następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Zdaniem Sądu przedstawiona w sprzeciwie sytuacja materialna skarżącej spółki uzasadniania przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tym kontekście należy wskazać, że z dokumentów finansowych spółki wynika, że za rok obrotowy 2017 poniosła ona stratę w kwocie [...] zł, a strata z lat ubiegłych wynosi [...] zł. Ponadto spółka we wniosku inicjującym postępowanie jednoznacznie oświadczyła, że nie prowadzi działalności gospodarczej, nie posiada rachunków bankowych - zamknięte przez syndyka masy upadłości, w trakcie toczącego się postępowania upadłościowego, nie posiada środków w kasie, nie posiada dochodów, a zobowiązania ciążące solidarnie na spółce i jej wspólnikach opiewają na kwotę [...] zł. Z samego tylko porównania tych wielkości wynika jasno i bez żadnych wątpliwości, że skarżąca nie posiada żadnych środków finansowych, które mogłaby wykorzystać na opłacenie kosztów sądowych i zastępstwa procesowego (adwokata). Ponadto skarżąca wskazała, że nie złożyła wykazu środków trwałych, ponieważ ich już nie posiada. Wszystkie środki trwałe, na mocy odpowiednich umów przewłaszczenia, zostały przewłaszczone na rzecz banków - wierzycieli, a nieruchomości są obciążone hipotekami. Ponadto skarżąca spółka słusznie w sprzeciwie podniosła, że referendarz sądowy w zaskarżonym postanowieniu błędnie uznał, że skarżąca nie przedłożyła informacji o dochodach uzyskiwanych przez swoich wspólników, skoro w uzasadnieniu tego postanowienia referendarz sam wskazał wysokość dochodów wspólnika skarżącej spółki – [...] z 2017 r. ([...] zł), a także stwierdził, że spółka złożyła odpisy zeznań rocznych podatkowych jej wspólników za 2016 i 2017 r. w postaci PIT-37 i PIT-36. Podkreślenia także wymaga, że skarżąca do sprzeciwu załączyła także liczne dokumenty z prowadzonego względem niej postępowania egzekucyjnego (obwieszczenia o licytacjach komorniczych i dokonanych zajęciach jej majątku). Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, że skarżąca spółka w sprzeciwie udzieliła pełnych wyjaśnień odnośnie swojej, jak i swoich wspólników, sytuacji majątkowej, a tym samym udzieliła pełnych informacji, co do możliwości poniesienia kosztów niniejszego postępowania. W załączniku do sprzeciwu skarżąca uzupełniła braki składając dokumenty, o które została wezwana przez referendarza sądowego pismem z dnia 17 kwietnia 2018 r., co umożliwiło dokonanie rzetelnej i obiektywnej oceny jej stanu majątkowo-finansowego. Ocena ta, zdaniem Sądu, uzasadniania przyznanie spółce prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, albowiem spółka wykazała, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 2 pkt 1 i art. 16 § 2 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.