I SA/Po 2334/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-10-05
Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Ruszyński, Sędzia NSA Gabriela Gorzan, Sędzia NSA Karol Pawlicki (spr)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma obowiązek umorzyć zaległość podatkową, jeśli podatnik wykaże ważny interes lub interes publiczny, czy też jest to kwestia uznania organu?Ratio decidendi
Umorzenie zaległości podatkowej lub odsetek za zwłokę jest fakultatywne i zależy od uznania organu podatkowego, nawet jeśli istnieją przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Organ podatkowy ma obowiązek zbadać te przesłanki, ale nie jest związany żądaniem strony. W przypadku zmiany sytuacji życiowej, podatnik może ponownie złożyć wniosek o umorzenie lub rozłożenie zaległości na raty.Stan faktyczny
Skarżący A.P. złożył wniosek o umorzenie zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za 2001 rok. Organ I instancji odmówił umorzenia, wskazując na prowadzenie działalności gospodarczej, dochody, posiadanie samochodu oraz rentę, a także fakt korzystania z pomocy publicznej w przeszłości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący zarzucił decyzji fałszerstwa i insynuacje dotyczące jego sytuacji materialnej i zdrowotnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sędziowie NSA as. sąd. Janusz Ruszyński Gabriela Gorzan Karol Pawlicki (spr) Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu sprawy ze skargi na decyzję z dnia [...] w przedmiocie 05 października 2004 r. A.P. Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [...] umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za 2001 r. oddala skargę. /-/ K. Pawlicki /-/ J. Ruszyński /-/ G. Gorzan •
Decyzją z dnia [...] Przewodniczący Zarządu Miasta S., powołując się na art. 67 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), odmówił A.P. umorzenia zaległości podatkowej z tytułu II, III i IV raty podatku od nieruchomości za 2001 rok w kwocie [...] zł wraz z odsetkami.
W trakcie przeprowadzonego postępowania organ podatkowy ustalił, że:
1. podatnik korzystał w ostatnich trzech latach z pomocy publicznej, tj. uzyskał w 2000 r. umorzenie zaległości w kwocie [...] zł,
2. podatnik prowadzi działalność gospodarczą (wulkanizatorstwo) od 1988 r. i w 2001 r. osiągnął dochód w wysokości [...] zł,
3. podatnik jest właścicielem samochodu marki "[...]", rok produkcji [...],
4. renta podatnika wynosi [...] zł,
5. wraz z podatnikiem mieszka jego córka z dzieckiem oraz syn z rodziną.
Wobec powyższego organ uznał, że w sytuacji A.P. nie zachodzi przesłanka przewidziana w art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. ważny interes podatnika, uzasadniający umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości.
Odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł A.P., który stwierdził, że rozstrzygnięcie to jest krzywdzące dla niego i jego rodziny.
Decyzją z dnia [...] organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że podjęcie decyzji, czy w danej sprawie występują przesłanki, uzasadniające umorzenie w części lub całości zaległości podatkowej lub odsetek za zwłokę ustawodawca pozostawił, w granicach swobodnego uznania, organowi podatkowemu. Oznacza to, że nawet ustalenie przez organ podatkowy istnienia słusznego interesu podatnika lub interesu publicznego, uzasadniającego umorzenie zaległości, choć stanowi konieczną przesłankę, samo przez się nie zobowiązuje organu podatkowego do wydania decyzji zgodnej z żądaniem strony.
W rozpatrywanej sprawie zaległość podatkowa to kwota [...] zł, nieuiszczonych kolejno II, III i IV raty podatku od nieruchomości za 2001 rok. Podatnik, mając stałe źródło dochodu, którym jest świadczenie z ZUS i dochody z działalności gospodarczej, nie uregulował choćby
2
w części ciążącego na nim, zobowiązania w podatku od nieruchomości, a wniosek o umorzenie powstałej zaległości motywuje pogarszającym się stanem zdrowia oraz niskimi dochodami z prowadzonej działalności gospodarczej. Organ podatkowy nie uznał tego za wystarczającą przesłankę do umorzenia zaległości podatkowych.
Na powyższą decyzję A. P. wniósł skargę do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Zaskarżonej decyzji zarzucił to, iż oparta jest na fałszerstwach i insynuacjach. Zarzuty skarżącego dotyczą:
1. wymiaru czasu, w jakim prowadzi działalność gospodarczą,
2. wysokości renty, jaką otrzymywał we wrześniu 2002 r. ( do wypłaty kwota [...] zł),
3. daty produkcji samochodu "[...]",
4. stanu zdrowia podatnika i jego żony.
Ponadto skarżący wniósł kolejne pisma procesowe z dnia [...]stycznia 2003 r. oraz [...] września 2004 r.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Skarga jest bezzasadna.
Podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest przepis art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej, który przewiduje, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę.
W ocenie Sądu organ podatkowy podjął w trakcie postępowania administracyjnego wszelkie niezbędne działania zmierzające do ustalenia sytuacji rodzinnej i majątkowej podatnika w celu stwierdzenia, czy występuje po jego stronie "ważny interes", uzasadniający zastosowanie umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za rok 2001. Zastosowanie instytucji umorzenia jest możliwe jedynie ze względu na okoliczności związane z osobą podatnika, w szczególności uwzględniające jego sytuację życiową i materialną, wskazującą na możliwość uiszczenia zaległego podatku.
3
W niniejszej sprawie organ podatkowy ustalił, że skarżący korzystał już w przeszłości z umorzenia zaległości podatkowej, prowadzi cały czas działalność gospodarczą i pobiera rentę. Tak więc uzyskiwane dochody pozwalają podatnikowi na uiszczenie zaległości podatkowej.
Ubocznie zauważyć należy, że w razie zmiany sytuacji życiowej np. choroby, podatnik może ponawiać wniosek o umorzenie zaległości albo wnieść o rozłożenie jej na raty.
W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na- podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.).
/-/ K. Pawlicki /-/ J. Ruszyński /-/ G. Gorzan
MK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło