I SA/Po 2368/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-06-14
Skład orzekający: Gabriela Gorzan, Włodzimierz Zygmont, Katarzyna Nikodem
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze może pozostawić odwołanie bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych, nie wzywając wcześniej strony do ich uzupełnienia?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, pozostawiając odwołanie bez rozpatrzenia bez wcześniejszego wezwania strony do uzupełnienia braków formalnych. Orzecznictwo dopuszcza pewną tolerancję dla niespełnienia wymogów formalnych odwołania, pod warunkiem umożliwienia stronie ich uzupełnienia w wyznaczonym terminie. Brak takiego wezwania ogranicza zasadę instancyjnej i sądowej kontroli decyzji.Stan faktyczny
Wójt Gminy odmówił podatnikom umorzenia zaległości podatkowej. Podatnicy wnieśli odwołanie, wskazując na ogólne niezadowolenie i potrzebę całościowego zbadania sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych, nie wzywając podatników do ich uzupełnienia. Podatnicy zaskarżyli to postanowienie do WSA, podnosząc, że nie są biegli w prawie i przedstawili szczegółowe argumenty dotyczące stanu ich gospodarstwa.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Gorzan Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont(spr.) as. sąd. WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi T. i B.N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozostawienie bez rozpoznania podania o umorzenie zaległości podatkowych 1. uchyla zaskarżone postanowienie , 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10 zł. / dziesięć złotych / tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego /-/ K. Nikodem /-/ G. Gorzan /-/ W. Zygmont
Wójt Gminy decyzją z dnia [...]r. nr [...] odmówił T. i B. N. umorzenia zaległości podatkowej w podatku rolnym w kwocie [...] zł za okres od [...]r. do [...]r.
W odwołaniu podatnicy stwierdzili jedynie, że nie zgadzają się z powyższą decyzją. Natomiast w piśmie z dnia [...]r. skierowanym do organu odwoławczego wskazali, że ich zdaniem powinno nastąpić całościowe zbadanie sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] na podstawie art. 228 p 1 pkt 3 w zw. z art. 222 O.p. pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia, albowiem nie spełnia ono wymogów formalnych. Uzasadniając postanowienie organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie w sprawie podatkowej winno zawierać zarzuty przeciwko decyzji, określać zakres i istotę żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające żądanie, a odwołania nie odpowiadające tym wymogom pozostawia się bez rozpatrzenia. Zarzutów tych nie zastępować zastrzeżenia w kwestiach, które nie są skierowane do treści kwestionowanej przez podatników decyzji.
W skardze na powyższe postanowienie podatnicy podali, że nie są na tyle biegli w prawie by precyzować zarzuty i przedkładać dowody. Wskazali więc m. in., że w ich gospodarstwie grunty są w całości odłogowane, łąki były latem zalewane i nastąpiła demineralizacja podłoża, pola uprawne były zalewane wskutek podłączenie sytemu drenażowego dodatkowych obszarów pól.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchyla zaskarżone postanowienie, jako niezgodne z prawem.
Powody.
Naruszony został przepis art. 169 § 1 O.p. określający tryb postępowania podatkowego w przypadku stwierdzenia braków w złożonym podaniu.
Wprawdzie odwołanie w postępowaniu podatkowym nie może być prostym wyrazem niezadowolenia, to orzecznictwo sądowo-administracyjne dopuszcza tolerancję wobec niespełnienia wymogów stawianych treści odwołania. Przyjęty został bowiem pogląd (który podziela skład orzekający w niniejszej sprawie), że pismo złożone przez stronę w organie podatkowym I instancji w terminie przewidzianym do złożenia odwołania, w którym kwestionuje ona zasadność rozstrzygnięcia w doręczonej jej decyzji podatkowej I instancji, należy uznać za odwołanie od tej decyzji, chociażby nie spełniało ono wszystkich warunków przewidzianych dla odwołania, jeżeli w zakreślonym przez organ podatkowy terminie strona uzupełni jego treść. Jeżeli odwołanie nie spełnia wymogów, organ podatkowy wzywa wnoszącego odwołanie do usunięcia tego braków w terminie 7 dni. Dopiero niewypełnienie tego warunku powoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia (art. 169 § 1 O.p.).
Z akt sprawy wynika, że organ odwoławczy nie poinformował podatników, że odwołanie nie spełnia wszystkich warunków przewidzianych dla odwołania, nie określił braków odwołania i nie wezwał podatników do ich usunięcia w zakreślonym terminie, pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia. W rezultacie zastosowana w sprawie wykładnia przepisu art. 222 O.p. prowadziła do ograniczenia zasady instancyjnej kontroli decyzji, a w konsekwencji - kontroli sądowej.
Ponieważ organ I instancji wzywał podatników do uzupełnienia braków wniosku o umorzenie zaległości podatkowych przeto zachodziły podstawy do zachowania symetrii proceduralnej wobec podatników także w zakresie braków odwołania. Zatem organ odwoławczy rozpatrując sprawę ponownie, dopiero w wypadku nieuzupełnienia przez podatników rzeczywistych braków odwołania, pozostawi odwołanie bez rozpatrzenia.
Dlatego na podstawie art. 145 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł sąd jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania między stronami orzekł sąd na podstawie art. 200 powyższej ustawy.
/-/ K. Nikodem /-/ G. Gorzan /-/ W. Zygmont
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło