I SA/Po 242/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. w [...] na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych postanawia: I. odrzucić skargę, II. zarządzić zwrot od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł (słownie: [...] złotych [...]) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. W dniu [...] sierpnia 2016 r. C. Sp. z o.o. w P. oraz B. z siedzibą w [...], działając przez pełnomocników, wystąpili ze wspólnym wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych. W części B formularza wniosku, obejmującego dane zainteresowanego będącego stroną postępowania, wskazano C. Sp. z o.o. (k. 19 akt adm.). Natomiast w załączniku do wniosku wspólnego jako zainteresowanego niebędącego stroną postępowania wskazano B. (k. 10 akt adm.). W dniu [...] października 2016 r. organ wydał indywidualną interpretację prawa podatkowego uznając stanowisko przedstawione przez zainteresowanego C. Sp. z o.o. będącego stroną postępowania – za nieprawidłowe. Interpretację doręczono C. Sp. z o.o., czyli podmiotowi wskazanemu jako strona. Odpis interpretacji doręczono zainteresowanemu niebędącego stroną, czyli B. W dniu [...] listopada 2016 r. do organu wpłynęło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa sporządzone przez pełnomocnika C. Sp. z o.o. oraz B. w imieniu obu zainteresowanych. Pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. organ odpowiedział na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stwierdzając brak podstaw do zmiany wydanej interpretacji podatkowej. Pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. zainteresowani, reprezentowani przez pełnomocnika, wnieśli skargi na wskazaną wyżej interpretację. Sprawa C. Sp. z o.o. została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Po 241/17, a sprawa B. pod sygn. akt I SA/Po 242/17. Odpowiadając na skargę złożoną przez B. organ wniósł w pierwszej kolejności o odrzucenie skargi, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o oddalenie skargi. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ argumentował, że uprawnionym do wniesienia skargi jest zainteresowany wskazany we wniosku jako strona postępowania. Na poparcie stanowiska organ powołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny (pominięto dalszą część przepisu, bowiem nie ma ona znaczenia dla niniejszej sprawy), jak również inny podmiot, któremu ustawy przyznają takie uprawnienie. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że interes prawny musi mieć oparcie w przepisach prawa. O jego posiadaniu można mówić wówczas, gdy istnieje przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby, albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2011 r., I OSK 1278/10, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Interes prawny musi być interesem indywidualnym strony i dotyczyć bezpośrednio jej praw i obowiązków (por. wyrok NSA z dnia 24 listopada 2010 r., I OSK 1465/10, publ. CBOSA; por. J. Jagoda, Sądowa ochrona samodzielności jednostek samorządu terytorialnego, LEX 2011, pkt 4.2.1, A. Kabat w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2016, str. 272-275 ). Z dniem 1 stycznia 2016 r. weszła w życie ustawa z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 1649 – dalej: "ustawa nowelizująca"). Na podstawie art. 1 pkt 18 ustawy nowelizującej do ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm. – dalej "O.p.") wprowadzono przepis art. 14r § 1-6 regulujący wspólny wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej. Z uzasadnienia projektu ustawy nowelizującej wynika, że dotychczasowe rozwiązanie zbędnie i sztucznie generują większą liczbę wniosków dotyczących tego samego zagadnienia, przy czym wobec często występującej różnej właściwości organów wydających interpretacje, związanej z miejscem zamieszkania lub siedzibą podatnika, to samo zagadnienie jest przedmiotem równoległej analizy w różnych organach. Należy zatem przyjąć, że przepisy dotyczące wspólnego wniosku mają na celu ograniczenie tego zjawiska i winny być interpretowane z uwzględnieniem tego celu (szczegółowy opis projektu ustawy: Sejm RP VII kadencji Nr druku: 3462; publ. na stronach internetowych Sejmu (http://www.sejm.gov.pl) i Senatu (http://www.senat.gov.pl). Zgodnie z art. 14r § 1 O.p. z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej może wystąpić dwóch lub więcej zainteresowanych uczestniczących w tym samym zaistniałym stanie faktycznym albo mających uczestniczyć w tym samym zdarzeniu przyszłym (wniosek wspólny). W myśl art. 14r § 2 O.p. zainteresowani wskazują we wniosku wspólnym jeden podmiot, który jest stroną postępowania w sprawie interpretacji oraz składają oświadczenie, o którym mowa w art. 14b § 4. Stosownie do art. 14r § 3 O.p. interpretację indywidualną lub postanowienie w sprawie doręcza się podmiotowi wskazanemu jako strona. Pozostałym zainteresowanym doręcza się odpis interpretacji lub postanowienia. W art. 14r § 2 O.p. jednoznacznie wskazano, że zainteresowani, występujący z wnioskiem wspólnym, zobowiązani są wskazać spośród siebie jeden podmiot, który będzie stroną postępowania. Temu wyłącznie podmiotowi doręcza się indywidualną interpretację, pozostali zainteresowani otrzymują jedynie jej odpis. Wskazany przepis uznać należy za przepis prawa materialnego, z którego wynika interes prawny polegający na możliwości żądania wydania interpretacji przepisów prawa podatkowego. Jeżeli zgodnie z nim stroną postępowania (osobą, której przysługuje uprawnienie do uzyskania stanowiska organu interpretującego co do zastosowania prawa w określonym stanie faktycznym lub stanie przyszłym) jest tylko jeden z zainteresowanych, to tylko on może domagać się sądowej kontroli wydanej interpretacji. Pozostali zainteresowani, niewskazani we wniosku jako strona postępowania, mają jedynie interes faktyczny, ten jednak nie uprawnia ich do żądania sądowej kontroli legalności indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Byłoby niezgodne z intencją ustawodawcy dążącego poprzez możliwość złożenia wniosku wspólnego do ujednolicenia interpretacji dla tych samych stanów faktycznych i przyszłych, dotyczących tej samej grupy osób, a także do ograniczenia ilości wydawanych w takich sprawach interpretacji, przyjęcie, że każdemu z podmiotów składających wniosek wspólny przysługuje prawo zaskarżenia interpretacji do sądu administracyjnego. Zauważyć należy, że wystąpienie z wnioskiem wspólnym jest prawem, a nie obowiązkiem zainteresowanych, uczestniczących w tym samym stanie faktycznym lub mających w takim stanie uczestniczyć. Każdy z nich może zatem wystąpić z wnioskiem samodzielnym o wydanie indywidualnej interpretacji. Decydując się na wniosek wspólny i wskazując inny podmiot jako stronę, zainteresowany musi mieć świadomość, że nie będzie stroną (w znaczeniu materialnoprawnym i procesowym) postępowania interpretacyjnego. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawcy wskazali we wspólnym wniosku, że zainteresowanym będącym stroną postępowania o udzielenie indywidualnej interpretacji podatkowej będzie C. Sp. z o.o., natomiast [...] będzie zainteresowanym niebędącym stroną tego postępowania. W konsekwencji stroną, która ma interes prawny w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a. jest wyłącznie C. Sp. z o.o. Skarżąca [...] ma natomiast jedynie interes faktyczny, który nie uprawnia do wniesienia skargi. Tym samym uprawniony do wniesienia skargi jest zainteresowany wskazany we wniosku jako strona postępowania. Jednocześnie Sąd podziela pogląd dotyczący interpretacji art. 14r § 1 O.p. wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z 30 stycznia 2017 r. o sygn. akt II FZ 933/16, z 27 stycznia 2017 r. o sygn. akt II FZ 20/17, z 26 stycznia 2017 r. o sygn. akt FZ 810/16 (dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. postanowił jak w p. I sentencji. O zwrocie wpisu od skargi postanowiono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. jak w p. II sentencji.