I SA/Po 2494/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki Sędziowie NSA Gabriela Gorzan(spr) NSA Maria Skwierzyńska Protokolant sekr.sąd. Magdalena Rossa po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Auto- strad Oddział w Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie kosztów egzekucyjnych 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej Dyrekcji kwotę 282 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3. wstrzymuje wykonanie zaskarżonego postanowienia do chwili uprawomocnienia się wyroku. /-/G.Gorzan /-/J.Małecki /-/M.Skwierzyńska Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. obciążającego wierzyciela - Generalną Dyrekcję Dróg Publicznych - obecnie Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Z. kosztami postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko zobowiązanemu Z.Z. w kwocie [...] zł. Powyższe rozstrzygnięcia zostały oparte na przepisie art. 64"c" § 7 w zw. z § 3 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zm.) - dalej określoną ustawą egzekucyjną - oraz ustalenie, iż wierzyciel, po dokonanym zajęciu wierzytelności zobowiązanego z tytułu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, wycofał tytuł wykonawczy. W skardze na powyższe postanowienie skarżący wierzyciel zarzucił naruszenie: art. 124 § 2 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 64 § 1 i 6 oraz art. 64"b" ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez niewskazanie w uzasadnieniu przepisów i wyjaśnienia przyczyn ich zastosowania dla przyjęcia obciążenia skarżącego kwotą [...] zł stanowiącą podstawę prawną rozstrzygnięcia tej treści, art. 124 § 2 Kpa w zw. z art. 64 § 2 ustawy egzekucyjnej poprzez niestwierdzenie w uzasadnieniu okoliczności nadania w placówce pocztowej za pokwitowaniem lub doręczeniem, zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub prawa majątkowego, jako przesłanki warunkującej obciążenie skarżącego kosztami postępowania egzekucyjnego, art. 124 § 2 Kpa w zw. z art. 64"c" § 3 ustawy egzekucyjnej, poprzez niestwierdzenie w uzasadnieniu okoliczności pobrania od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych, wraz z naliczonymi od dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, oraz ich zwrotu zobowiązanemu z uwagi na niezgodne z przepisami ustawy wszczęcie i prowadzenie egzekucji, jako przesłanki warunkującej obciążenie skarżącego kosztami egzekucyjnymi, art. 11 Kpa poprzez niewyjaśnienie skarżącemu zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwianiu sprawy, art. 10 Kpa poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu oraz niedanie mu możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji, art. 7 Kpa poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Nie ma racji skarżący, zarzucając zaniechanie przez organ egzekucyjny i organ odwoławczy podania w uzasadnieniach swoich postanowień podstawy prawnej ich wydania oraz wyjaśnienia przyczyn uzasadniających zastosowanie tych przepisów i przez to naruszenie art. 124 § 2 kpa. Organy obu instancji powołały art. 64"c" § 3 i § 7 ustawy egzekucyjnej, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia, wobec ustalenia iż wierzyciel cofnął wniosek egzekucyjny i dołączony doń tytuł wykonawczy na skutek uchylenia decyzji wierzyciela, która była podstawą i przedmiotem postępowania egzekucyjnego. Wprawdzie w skardze zasygnalizowano zarzuty wskazujące na nieprawidłową wykładnię lub błędne zastosowanie w ustalonych okolicznościach sprawy powołanego przepisu, jako podstawy prawnej nałożenia na wierzyciela kosztów postępowania egzekucyjnego, jednak na rozprawie pełnomocnik skarżącej Dyrekcji zarzut powyższy cofnął, uznając, iż zasada odpowiedzialności wierzyciela za koszty egzekucyjne w razie cofnięcia wniosku egzekucyjnego, w okolicznościach w niniejszej sprawie ustalonych, nie może być kwestionowana. Natomiast zasadne są zarzuty skargi, że zaskarżone postanowienie nie odpowiada wymogom art. 11 oraz art. 124 § 2 kpa w zw. z art. 18 i art. 64"c" § 7 ustawy egzekucyjnej oraz zostało wydane z naruszeniem art. 7 i art. 10 § 1-3 kpa. Wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym, na którego organ ten nałożył koszty postępowania egzekucyjnego w określonej kwocie, wskutek wydanego postanowienia tej treści staje się dłużnikiem organu egzekucyjnego w zakresie świadczenia kwoty pieniężnej. Przed wydaniem tego postanowienia dłużnikiem organu egzekucyjnego w zakresie obowiązku pokrycia opłat i wydatków w postępowaniu egzekucyjnym był zobowiązany (art. 64"c" § 1 ustawy egzekucyjnej). Nie może być kwestionowane, że każdy dłużnik, od którego wierzyciel domaga się zapłaty określonej kwoty pieniężnej ma prawo żądać podania przez wierzyciela podstawy faktycznej i prawnej naliczenia tej, a nie innej wysokości dochodzonej należności tzn. danych które złożyły się na wyliczenie tej należności. Zasada ta obowiązuje powszechnie, nawet gdyby nie sięgać do przepisu art. 124 § 1 kpa, mającego zastosowanie w odniesieniu do postanowień wydanych w przedmiocie kosztów postępowania egzekucyjnego w trybie art. 64"c" ustawy egzekucyjnej. Powyższego obowiązku wierzyciela nie zastępuje zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odesłanie dłużnika do obowiązujących przepisów prawa, bez wskazania nawet konkretnych postanowień art. 64 czy też art. 64"b" ustawy egzekucyjnej szczegółowo regulujących wysokość i przedmiot pobieranych opłat za dokonane czynności oraz wydatków egzekucyjnych. Rację ma skarżąca Dyrekcja, że także odesłanie dłużnika, jak to uczynił organ odwoławczy, na drogę korespondencyjną z organem egzekucyjnym w celu wyjaśnienia zagadnienia sposobu i podstaw naliczenia należności pieniężnej z tytułu kosztów postępowania egzekucyjnego nie spełnia powyższego warunku, chociażby z tego powodu, że taka korespondencja wymyka się spod kontroli instancyjnej i zewnętrznej kontroli legalności działania organów sprawowanej przez sąd administracyjny. Uwagi powyższe wymagają podkreślenia tym bardziej, że w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego, podniesiony był zarzut, jako jedyny, braku uzasadnienia w odniesieniu do wysokości kosztów. Z powyższych powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit."c" oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku. Orzekając o kosztach zastępstwa procesowego skarżącej Sąd oparł się w zakresie ustalenia wysokości niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez radcę prawnego na przepisie art. 205 § 2 powołanej wyżej ustawy oraz § 2 ust. 2 i § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.06.2002 r., w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163 poz. 1349 ze zm.) z uwzględnieniem noweli z 2.12.2003 r. W zasądzonych kosztach zastępstwa mieszczą się wszystkie wydatki pełnomocnika skarżącej Dyrekcji. /-/G.Gorzan /-/J.Małecki /-/M.Skwierzyńska LF