I SA/Po 25/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Małecki (spr.) Sędziowie WSA Maciej Jaśniewicz as.sąd. WSA Karol Pawlicki Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi K.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za lata 2000-2004. I. oddala skargę. II zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. na rzecz ustanowionego pełnomocnika z urzędu adw. A. K. – G. kwotę [...] tytułem zastępstwa procesowego, w tym kwota [...] podatku od towarów i usług. /-/ K.Pawlicki /-/ J.Małecki /-/ M.Jaśniewicz Wnioskami z dnia [...]i z dnia [...]K.C. zwróciła się do Prezydenta Miasta o umorzenie jej podatku od nieruchomości za lata 2000-2004 od lokalu użytkowego na Osiedlu S. w P. Podnosi, że została obciążona tym podatkiem nie z własnej winy, lecz winy Spółdzielni Mieszkaniowej A. w P. , bowiem na skutek jej niedoinformowania nic o obowiązku płacenia podatku od nieruchomości nie wiedziała. Wyjaśnia dalej, iż jest w bardzo trudnej sytuacji finansowej i jako rencistka chora na kręgosłup nie ma możliwości podjęcia pracy zarobkowej i uregulowania wymierzonego jej podatku. Prezydent Miasta P. - w dniu [...]r. - w związku z uchyleniem decyzji o odmowie umorzenia zaległości przez organ II instancji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania ( brakuje akt administracyjnych i decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. dotyczących danej sprawy) - wezwał wnioskodawczynię w trybie art.155 Ordynacji podatkowej o zaktualizowanie i uzupełnienie pierwotnego wniosku o umorzenie jej zaległego podatku w kwocie 2.436,90 zł. W wykonaniu powyższego wezwania – K.C. złożyła w dniu [...] nowe oświadczenie o swym stanie majątkowym z którego wynika , iż otrzymuje rentę w wysokości 390 zł miesięcznie, posiada mieszkanie spółdzielczo-własnościowe o pow. 50,9 m, posiada bliżej nieokreślony majątek nieruchomy uwidoczniony w księdze wieczystej o nr kw nr[...], jest współwłaścicielką samochodu osobowego marki Renault z 2004 r., na którego w połowie zaciągnęła kredyt bankowy spłacany przez jej ojca, otrzymuje pomoc finansową od swego ojca T. C. ( emeryta) - który nie musi jej pomagać , posiadany przez nią lokal użytkowy zmuszona była sprzedać na pokrycie swych długów oraz kosztów leczenia. Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] nr[...], po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia [...]odmówił K.C. umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za lata 2000-2004 w łącznej kwocie 2.436,80 zł wraz z odsetkami za zwłokę od nieruchomości położonej na S. W uzasadnieniu organ przytacza treść art. 67a pkt.3, art. 122 i 155 § 1 Ordynacji podatkowej. Powołuje się również na wytyczne decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., które nakazywało ustalenie aktualnego stanu majątkowego, stanu zdrowia i zdolności do pracy wnioskodawczym dla stwierdzenia istnienia ważnego interesu podatniczki. Zdaniem Prezydenta Miasta P. znamiennym jest to, że zaległość podatkowa dotyczy nieruchomości ( lokalu użytkowego), która podatniczka sprzedała za kwotę 100.000 zł. Mając świadomość, że to na właścicielu takiego lokalu użytkowego ciąży obowiązek podatkowy z tytułu jego posiadania, roztropność nakazywałaby takie gospodarowanie uzyskanymi środkami ze sprzedaży nieruchomości, by zabezpieczyć płatności dotyczące nieruchomości, a dopiero pozostałość przeznaczyć na inne potrzeby. Podatniczka nie przedłożyła - mimo że została do tego w dniu 31 października 2006r. przez organ wezwana - żadnych dowodów (poza oświadczeniem majątkowym), które pozwoliłyby na potwierdzenie wystąpienia "ważnego interesu podatnika". K. C. w swym piśmie przewodnim napisała jedynie, że spełnia warunki do skorzystania z pomocy społecznej tym bardziej, że jej stan zdrowia wymaga rehabilitacji chorego kręgosłupa z czym są związane wydatki finansowe. Podatniczka nie dostarczyła w szczególności żadnego dokumentu, który pozwalałby potwierdzić jej stan zdrowia, jak również szeregu innych dokumentów o których dostarczenie była przez organ wzywana i to pomimo zawartego we wezwaniu pouczenia o negatywnych konsekwencjach dla rozpatrywanego wniosku. Z uwagi na nie przedstawienie dokumentów o które podatniczkę kilkakrotnie wzywano ( co można uznać za odmowę czy niechęć wnioskodawczym do potwierdzenia podnoszonych we wniosku o umorzenie trudności) - Prezydent Miasta P. stwierdza, że nie miał możliwości zbadania faktycznej sytuacji zobowiązanej. Ponadto brak dostarczenia żądanej dokumentacji, poza uniemożliwieniem analizy możliwości finansowych podatniczki - poddaje również w wątpliwość wiarygodność podatniczki. Dlatego organ podatkowy nie ustalił istnienia podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku o umorzenie zaległości. W wniesionym odwołaniu od powyższej decyzji organu podatkowego pierwszej instancji – K. C. podnosi, iż zmuszona była sprzedać lokal użytkowy gdyż potrzebowała pieniędzy na specjalistyczną pomoc lekarską po wypadku oraz na spłacenie zaciągniętych wcześniej zobowiązań pieniężnych. Przed sprzedażą lokalu użytkowego nic nie wiedziała o swych zaległościach podatkowych, a ponadto decyzją ZUS i wyrokiem Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w P. z dnia [...] pozbawiono jej renty inwalidzkiej stanowiącej jej główne źródło utrzymania, mimo niezdolności do pracy. Od tego ostatniego wyroku wniosła apelację. Nadal też pozostaje pod opieką lekarzy Szpitala Ortopedycznego w P. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją nr [...] z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy streszcza stan postępowania po uchyleniu przez niego pierwotnej decyzji Prezydenta Miasta P. z [...], nr [...] i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarżąca niemal w każdym ze swych pism kierowanych do organów podatkowych podnosi fakty złego stanu zdrowia i trudnej swej sytuacji finansowej, jednakże tego mimo wielokrotnych wezwań organów podatkowych nie dokumentuje tych faktów. To na podatniku ( szczególnie w przypadku decyzji uznaniowych wydawanych na podstawie art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej) spoczywa ciężar wykazania wszystkich okoliczności faktycznych przemawiających za koniecznością umorzenia zobowiązania podatkowego. Uzupełnienia w tym zakresie nie stanowią załączone do odwołania wyniki badań rezonansu magnetycznego i oświadczenie o stanie zdrowia wnioskującej. Wskazują one co prawda na wstępujące u K. C. problemy zwyrodnieniowe kręgosłupa, lecz brak tu jakiejkolwiek adnotacji o niezdolności do podjęcia pracy. Nie wiadomo również jakie jest, w związku z leczeniem, obciążenie dla budżetu domowego K. C.Z treści przedłożonego pisma stanowiącego apelację od wyroku Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wiadomo tylko, ze z jakiś względów ZUS postanowił wstrzymać wypłatę renty powypadkowej, a decyzja ta została utrzymana przez sąd pierwszej instancji. Są zatem określone wątpliwości co do rzeczywistego stanu zdrowia wnioskującej, która nie dostarcza mimo wezwań dostatecznego materiału pozwalającego na dokonanie jakiejkolwiek weryfikacji i tego stanu faktycznego. W dalszej części swego uzasadnienia organ odwoławczy podnosi, że w sprawach dotyczących ulg podatkowych uwiarygodnienie żądań ciąży przede wszystkim na wnioskodawcy .zasadą obowiązującą w polskim prawie podatkowym jest płacenie podatków, a wszelkie zwolnienia mogą być przyznane tylko w nadzwyczajnych przypadkach. Nie wystarczy zatem wyłączne powołanie się wnioskodawcy na trudną sytuację finansową i zdrowotną ale trzeba ją jeszcze wykazać. Organowi odwoławczemu trudno oceniać jakie dokumenty przedłożyła podatniczka w postępowaniu skargowym przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w P.uzyskując zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów. Bezpodstawne są również zarzuty odwołania dotyczące rzekomej dwutorowości postępowania w sprawie umorzenia podatku od nieruchomości za lata 2000-2004.WSA w P. prawomocnym wyrokiem z dnia [...] sygn. akt [...] oddalił skargę K. C. na decyzję kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]nr [...]uchylającą decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...]r. nr [...] odmawiającą umorzenia podatku od nieruchomości za lata 2000-2004. Oznacza to , iż pierwotne orzeczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego pozostało w obrocie prawnym. Obecnie zaskarżona decyzja jest wyłączną i jedyną decyzją wydaną w tej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. – K. C. wniosła o uchylenie powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. i przekazanie do ponownego rozpatrzenia względnie o uchylenie i zmianę zaskarżonej decyzji na korzyść skarżącej. W uzasadnieniu podnosi, że nie posiada żadnych dochodów oraz że nadal nie ma poprawy stanu zdrowia (ciągle leczy się i jest pod opieką specjalistów). Koszt rehabilitacji są oczywiste. Jednak nie mogła przewidzieć, że zostanie obciążona zaległymi podatkami i dlatego nie gromadziła rachunków za wydatki na rehabilitację i niezbędne leki. Wszelkie jej obecne wydatki ponosi ojciec emeryt. Chętnie skarżąca przyjęłaby pracę np. w Urzędzie Miasta P., bo wówczas mogłaby korzystać z lekarskich zwolnień L- 4 oraz rozliczać się z uzyskanych dochodów miesięcznych wynagrodzeń. Zdaniem skarżącej, prawidłowo została oceniona jej sytuacja finansowa w postanowieniach referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia[...], sygn. akt[...], gdzie przyznano jej zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. Na potwierdzenie swego stanu chorobowego załącza także do skargi zaświadczenie Szpitala Ortopedycznego w P. z dnia 09 listopada 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej odwołanie, z uzasadnieniem jak w swej zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podnosi się, iż dopiero w oparciu o treść skargi można wywnioskować, że strona jest na utrzymaniu ojca, gdyż to on według K. C. ponosi jej wszelkie opłaty za leki, czynsz i inne świadczenia, a także że jest zwolniona ze składania zeznań podatkowych do urzędu skarbowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) - sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji podatkowej tylko pod względem zgodności z prawem podatkowym powszechnie obowiązującym. Ocenie podlega zatem legalność aktów administracyjnych zarówno z uwagi na brzmienie przepisów materialnego, jak i formalnego prawa podatkowego. Kontrola sądów administracyjnych ograniczona jest zatem do badania, czy organy administracji skarbowej nie naruszyły materialnego i procesowego prawa podatkowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji .Sąd administracyjny ma tylko i wyłącznie uprawnienia kasacyjne, co oznacza, iż nie ma on kompetencji do przyznania skarżącej wnioskowanego umorzenia zaległości podatkowej. W postępowaniu przed sądami administracyjnymi pierwszej instancji obowiązuje zasada oficjalności, mająca tetyczne umocowanie i określone granice w postanowieniach art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z zasadą oficjalności, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa przez organy administracji podatkowej, a związanych z materią zaskarżonych decyzji. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań samorządowych organów podatkowych odnośnie odmowy umorzenia K.C. zaległego podatku od nieruchomości w kwocie 2.436,90 zł za lata 2000-2004 od kupionego od dewelopera A. nowego lokalu użytkowego w P. Z drugiej natomiast strony, Sąd orzekając w powyższej sprawie podatkowej winien mieć na uwadze zakaz pogorszenia sytuacji prawnej strony skarżącej (zakaz reformationis inpeius ). Wniesiona skarga nie może być uwzględniona. Standardem demokratycznego państwa prawnego, wynikającym z art. 84 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 03 kwietnia 1997 r. jest obowiązek przez każdego płacenia podatków wynikających z ustawy. W każdym społeczeństwie wszyscy muszą dbać o dobro publiczne i tym samym przyczyniać się do finansowania potrzeb wspólnych ( np. ubezpieczenia społecznego, ochrony zdrowia, oświaty, bezpieczeństwa wewnętrznego i zewnętrznego, budowy i utrzymania urządzeń komunalnych).Rozkład ciężaru podatkowego na poszczególnych podatników jest uzależniony przez ustawodawcę od zdolności do poniesienia ciężaru podatkowego ( np. posiadanego majątku służącego do prowadzenia działalności gospodarczej czy osiąganego rzeczywistego przychodu albo dochodu).Wszelkie zatem sytuacje w których większość podatników podnosi niekiedy znaczne ciężary podatkowe w interesie wspólnym, a tylko niektórzy próbują się uchylać od tego konstytucyjnego obowiązku ( np. próbując tłumaczyć się nieznajomością prawa podatkowego opublikowanego w dziennikach ustaw) traktowane być musi jako naruszenie jednocześnie sprawiedliwości społecznej, jak i równości wobec prawa. Od wielu stuleci w systemie prawnym każdego państwa, z uwagi na warunek efektywności norm prawnych, przyjęta jest zasada ignorantia iuris nocet. Każdy kto posiada jakikolwiek majątek czy osiąga jakikolwiek dochód winien mieć zatem świadomość, iż będzie on podlegał opodatkowaniu takim czy innym podatkiem. Dlatego każdy właściciel nieruchomości musi być na tyle przezorny, by kiedy osiąga dochody z użytkowania owej nieruchomości lub z jej sprzedaży-część tych dochodów zabezpieczyć na zapłacenie przewidzianych ustawami podatków, a nie finansować z nich swej ponadprzeciętnej konsumpcji czy spłacać swe zobowiązania prywatne. Oczywiście mogą zdarzać się i zdarzają się pewne sytuacje nadzwyczajne czy losowe, niezależne od podatnika, które temu ostatniemu uniemożliwiają okresowe zapłacenie należnych podatków. Dlatego właśnie dla takich zupełnie wyjątkowych sytuacji przewidziano w polskim prawie podatkowym możliwość ( ale tylko możliwość) zastosowania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych. I tak zgodnie z brzmieniem art. 67a § 1 pkt. 3 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) - organ podatkowy może na wniosek podatnika, w wypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe oraz odsetki za zwłokę, a umorzenie zaległości podatkowej powoduje również umorzenie odsetek za zwłokę w całości lub w takiej części, w jakiej została umorzona zaległość podatkowa. Powyższy zapis ustawowy oznacza, że organ podatkowy do którego podatnik zwrócił się z wnioskiem o zastosowanie wobec niego określonej ulgi podatkowej może, ale wcale nie musi jej udzielić. Kompetencje organu podatkowego w tym zakresie oparte są na uznaniu administracyjnym, zwanym dawniej swobodnym uznaniem. Uznanie administracyjne jest konstrukcją prawną pozwalającą organowi podatkowemu na wybór konsekwencji prawnych zaistniałych sytuacji, do których odnosi się hipoteza normy prawnej, a więc legalne będzie zarówno uwzględnienie wniosku podatnika w całości lub w części, jak i odmowa. Swobodne uznanie organu podatkowego w takich przypadkach zostało jednakże ograniczone kierunkowymi dyrektywami wyboru, jakimi są użyte w treści powyższego przepisu prawnego zwroty "ważny interes podatnika oraz " interes publiczny", a także konstytucyjnymi zasadami systemu prawa i zasadami ogólnymi postępowania podatkowego. W świetle ukształtowanej w doktrynie prawa podatkowego i zaakceptowanej ostatecznie w latach dziewięćdziesiątych XX wieku w orzecznictwie NSA koncepcji interpretacyjnej przepisów podatkowych zbudowanych na zasadzie uznania administracyjnego , zawierających w swej treści kierunkowe dyrektywy wyboru - nawet ustalenie przez organy podatkowe, że w danej sprawie występują takie okoliczności jak "ważny interes podatnika" czy "interes publiczny" upoważnia do zajęcia stanowiska, że mogą one, lecz nie muszą prowadzić do pozytywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia sprawy. Przyznanie zatem organom podatkowym uznania administracyjnego w zakresie decydowania w sferze ulg podatkowych wyrażą się zatem nie tyle w swobodzie oceny zaistnienia w stanie faktycznym sprawy okoliczności odpowiadających kierunkowym dyrektywom wyboru i związanej z tym ocenie dowodów, ale w możliwości negatywnego dla podatnika rozstrzygnięcia sprawy - nawet w sytuacji zaistnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. Danie organom podatkowym możliwości umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami nie zwalnia jednak tychże organów od prawidłowego uzasadnienia swego stanowiska zgodnie z wymogami art. 210 Ordynacji podatkowej, tj. przedstawienia i oceny wszelkich okoliczności przemawiających za, jak i na niekorzyść podatnika. Kontrola legalności decyzji uznaniowej wydanej na podstawie art. 67a Ordynacji podatkowej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny sprowadza się zatem do badania uzasadnień zaskarżonych decyzji z punktu widzenia przede wszystkim wyczerpującego zebrania materiału dowodowego (art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej), dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy (art. 122 Ordynacji podatkowej) oraz wszechstronnego i wnikliwego rozważenia całokształtu materiału dowodowego ( art. 191 Ordynacji podatkowej). W sprawie wniosku K.C. Sąd nie dopatrzył się, by organy podatkowe nie zebrały i wnikliwie nie rozpatrzyły wszelkich okoliczności związanych z odmową umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości za lata 2000-2004, a związanych z nowym lokalem użytkowym w P.Z ustaleń dokonanych przez Prezydenta Miasta P. wynika, iż zaległość podatkowa w kwocie 2.436,90 zł dotyczy lokalu użytkowego, który podatniczka w 2004 r. sprzedała za kwotę 100.000 zł. Mając świadomość, że to na właścicielu takiego lokalu użytkowego ciąży obowiązek podatkowy z tytułu jego posiadania, roztropność nakazywałaby takie gospodarowanie uzyskanymi środkami ze sprzedaży nieruchomości, by zabezpieczyć płatności dotyczące nieruchomości, a dopiero pozostałość przeznaczyć na inne potrzeby. Zdaniem Sądu - stopień wiedzy prawniczej skarżącej, w tym dotyczącej obowiązków podatkowych właściciela nieruchomości, musiał być znacznie większy niż przeciętnego obywatela. Skarżąca bowiem w swych pismach do organów podatkowych wyjaśnia, iż przez szereg lat pracowała w kancelarii notarialnej. Oznacza to, iż musiała mieć zatem odpowiednią wiedzę o skutkach podatkowych takich czy innych aktów notarialnych i dlatego zupełnie niewiarygodne są wyjaśnienia zawarte we wnioskach z [...] o niedoinformowaniu jej o obowiązku podatkowym w zakresie podatku od nieruchomości przez zbywającego jej lokal użytkowy dewelopera. Skarżąca wielokrotnie była też przez organy podatkowe obu instancji wzywana do udokumentowania zarówno swej trudnej sytuacji finansowej uniemożliwiającej jej wykonanie należnego zobowiązania podatkowego, jak i udokumentowania swego stanu zdrowia i związanych z leczeniem ( rehabilitacją) wydatków. Podatniczka - poza złożeniem w dniu 31 października 2006 r.- nowego oświadczenia majątkowego, nie przedłożyła innych żądanych dokumentów. Organom podatkowym trudno było w tej sytuacji stwierdzić, jaka była rzeczywista sytuacja majątkowa K. C. i czy rzeczywiści znajduje się ona w tak tragicznej sytuacji finansowej, która trwale uniemożliwia jej wykonanie stosunkowo niewysokiej zaległości podatkowej (w stosunku np. do kwoty uzyskanej ze sprzedaży lokalu użytkowego, nabytego w 2004 r. samochodu osobowego czy posiadanego przez nią mieszkania własnościowego). Z odwołania skarżącej wynika natomiast, iż jej stan zdrowia na tyle uległ poprawie, iż organy rentowe i sąd pracy odebrały prawo do renty wypadkowej. Zresztą sama skarżąca w swej skardze stwierdza iż jest już zdrowa i chciałaby podjąć pracę w Urzędzie Miasta. K. C. przyznaje zatem sama, iż jej problemy zdrowotne i wynikające ze stanu zdrowia kłopoty finansowe miały charakter przejściowy. Wiele osób aktywnych zawodowo i pracujących jednocześnie leczy się (podlega procesowi rehabilitacji). Organy podatkowe trafnie zatem oceniły, iż ewentualne kłopoty finansowe skarżącej nie miały charakteru trwałego. Dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt. l sentencji wyroku. O wynagrodzeniu przez Skarb Państwa (Sąd Wojewódzki w P.) ustanowionemu w ramach prawa pomocy pełnomocnikowi orzeczono w pkt. 2 sentencji wyroku na podstawie art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 18 ust.1 pkt.l lit. "c") rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). /-/ K.Pawlicki /-/ J.Malecki /-/ M.Jaśniewicz uk