I SA/Po 258/18
WyrokWSA w Poznaniu2018-07-04
Skład orzekający: Violetta Mielcarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną przed sądem pierwszej instancji, uwzględniające podatek VAT?Ratio decidendi
Radcy prawnemu wyznaczonemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną przed sądem pierwszej instancji, obliczone zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, powiększone o podatek VAT. Wynagrodzenie to jest ustalane na podstawie stałej opłaty określonej w rozporządzeniu, która nie może przekraczać wartości przedmiotu sprawy, a w przypadku braku takiej wartości, stosuje się stawkę określoną dla danej kategorii spraw.Stan faktyczny
Skarżąca JM wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej i jednocześnie wystąpiła o przyznanie prawa pomocy. Sąd ustanowił dla niej pełnomocnika z urzędu w osobie radcy prawnego FK. Radca prawny FK złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Sąd rozpoznał ten wniosek.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu FK od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego – tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu kwotę wynagrodzenia wraz z podatkiem VAT za udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego FK o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi JM na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn wraz z odsetkami za zwłokę postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego – radcy prawnemu FK tytułem zwrotu nieopłaconej pomocy prawnej przyznanej z urzędu kwotę [...] ([...]) + [...] ([...]) tytułem podatku VAT za udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji.
Skarżąca JM pismem z dnia [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Równocześnie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika.
Postanowieniem z dnia [...] starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ustanowił dla skarżącej radcę prawnego (pkt 2 sentencji) i zwolnił ją od kosztów sądowych (pkt 1 sentencji).
Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych wyznaczyła dla skarżącej pełnomocnika w osobie radcy prawnego FK.
Pismem z dnia [...], doręczonym w dniu [...] [karta nr [...] akt sądowych], Sąd powiadomił radcę prawnego FK, że został wyznaczony pełnomocnikiem z urzędu dla JM.
Pismem procesowym z dnia [...] radca prawny FK wniósł jak w skardze, a ponadto jak w uzasadnieniu niniejszego pisma. Równocześnie wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej i jednocześnie oświadczył, że koszty te nie zostały w żadnej części opłacone.
Na rozprawie w dniu [...] stawiła się za stronę skarżącą oraz jej pełnomocnika z urzędu radcę prawnego FK, radca prawny KM - pełnomocnictwo substytucyjne w aktach sprawy. Pełnomocnik skarżącego podtrzymała skargę oraz wnosiła i wywodziła jak w skardze i jak w piśmie procesowym z dnia [...] oraz ponowiła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.
Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu z tytułu reprezentowania skarżącej przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715 ze zm., dalej jako: "rozporządzenie").
Przedmiotem zaskarżenia jest odmowa umorzenia zaległego podatku od spadków i darowizn wraz z odsetkami za zwlokę. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] ustalono wpis stały w wysokości [...] [por. karta nr [...] akt sąd.].
Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi: w pierwszej instancji: w innej sprawie – 240 zł. § 4 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług (por. § 4 ust. 3 rozporządzenia). Z treści § 4 ust. 2 rozporządzenia wynika natomiast w jakich okolicznościach następuje ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej 150% opłat określonych w rozdziałach 2-4, co nie ma miejsca w niniejszej sprawie.
Mając powyższe na uwadze, działaniem podjętym przez pełnomocnika w imieniu skarżącej, za które przysługuje wynagrodzenie, było reprezentowanie skarżącej przed sądem pierwszej instancji. Pełnomocnik skarżącej pismem z dnia [...] złożył wniosek o zasądzenie kosztów pomocy prawnej z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i oświadczył, że koszty te nie zostały w żadnej części opłacone, następnie na rozprawie w dniu [...] ponowił wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
W przedmiotowej sprawie, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę w wysokości wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c), czyli w wysokości [...].
W tych okolicznościach należało przyznać radcy prawnemu FK tytułem nieopłaconej pomocy prawnej wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną przed sądem administracyjnym pierwszej instancji powiększone o stawkę podatku od towarów i usług w łącznej wysokości [...] ([...]), które wynika z następującego rozliczenia: wynagrodzenie w wysokości [...] ([...]) + [...] ([...]) podatek VAT.
Wobec powyższego, na podstawie art. 250 § 1 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 P.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 1) lit. c) w zw. z § 4 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia należało postanowić, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło