I SA/Po 274/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-09-20
Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Włodzimierz Zygmont, Dominik Mączyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy członkowie zarządu spółki z o.o. odpowiadają solidarnie za zaległości podatkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a oni nie wykazali przesłanek zwalniających ich od tej odpowiedzialności?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo wykazały istnienie zaległości podatkowych spółki, powstanie ich w okresie pełnienia funkcji przez członków zarządu oraz bezskuteczność egzekucji z majątku spółki. Skarżący, jako członkowie zarządu, nie wykazali natomiast przesłanek zwalniających ich od odpowiedzialności, takich jak wskazanie mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie zaległości w znacznej części, złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie lub brak winy w niedopełnieniu tego obowiązku. W związku z tym, skarga została oddalona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członków zarządu spółki za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług oraz za koszty egzekucyjne. Organ pierwszej instancji orzekł o odpowiedzialności skarżących, uznając, że nie wykazali oni przesłanek zwalniających ich od tej odpowiedzialności. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności dotyczące braku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i nieprawidłowej oceny przesłanek odpowiedzialności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Ziewińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2017 r. sprawy ze skargi [...] i [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu i byłego członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010, I-III kwartał 2011 r., II i III kwartał 2012 r., II kwartał 2013 r. oraz kosztów egzekucyjnych. oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. Naczelnik Pierwszego W. Urzędu Skarbowego w P. orzekł o solidarnej odpowiedzialności W. S. O. oraz M. K. za zaległości Spółki w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r., I-III kwartał 2011 r., II-III kwartał 2012 r., II kwartał 2013 r. w łącznej kwocie [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę w łącznej kwocie [...]zł oraz za koszty egzekucyjne w łącznej kwocie [...]zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że decyzją z dnia [...].05.2013r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w P. określił [...] sp. z o.o. z siedzibą w L. kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za czwarty kwartał 2010r. w wysokości [...] zł, za pierwszy kwartał 2011r. w wysokości [...] zł, za drugi kwartał 2011r. w wysokości [...] zł, za trzeci kwartał 2011r. w wysokości [...] zł. Decyzja ta została skutecznie doręczona stronie w dniu [...].06.2013r. Nie zostało od niej złożone odwołanie, wobec czego jest ona ostateczna.
Wobec nie dopełnienia przez Spółkę ciążących na niej obowiązków podatkowych, na podstawie wystawionych tytułów wykonawczych, wszczęto postępowanie egzekucyjne, które nie przyczyniło się do zaspokojenia przedmiotowych wierzytelności Skarbu Państwa. W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] maja 2015r. umorzono postępowanie egzekucyjne.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. wszczęto postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej za powyższe zaległości Spółki wobec W. S. O. oraz M. K., którzy w czasie, w którym upłynęły terminy płatności zobowiązań podatkowych sprawowali funkcję wiceprezesa i prezesa zarządu Spółki. Organ I instancji uznał, że wobec braku ziszczenia się przesłanek określonych w art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015r. poz. 613 ze zm. dalej O.p.), pozwalających na wyłączenie ich odpowiedzialności jako prezesa i wiceprezesa zarządu Spółki, odpowiadają oni za zaległości podatkowe Spółki. Podniesiono, że podatnicy nie wskazali mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części, nie zgłosili wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, o którym mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. a) O.p., a także nie wykazali okoliczności lub dowodów, które wskazywałyby na brak ich winy w niedopełnieniu powyższego obowiązku.
Ustosunkowując się do złożonych przez podatników wyjaśnień w zakresie przesłanek wyłączających odpowiedzialność członków zarządu, organ podatkowy I instancji podkreślił, że okoliczności związane z sytuacją osobistą i rodzinną M. K. oraz W. O. nie stanowią przesłanki zwalniającej ich od odpowiedzialności za zaległości spółki [...] sp. z o,o.
Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie w odwołaniu, podatnicy wnieśli o uchylenie ww. decyzji w całości oraz umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie w całości, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi podatkowemu pierwszej instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:
a) art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze ( w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2015 r.) w zw. z art. 11 ust. 1 ww. ustawy w zw. z art. 116 § 1 O.p. poprzez uznanie, iż w sprawie zachodziła przesłanka do ogłoszenia upadłości Spółki ze względu na niewykonywanie swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych,
b) art. 122 w zw. z art. 187 § 1, art. 188, art. 121 § O.p. poprzez niepodjęcie przez organ podatkowy wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, polegające w szczególności na nieprzeprowadzeniu dowodów zawnioskowanych przez odwołujących w piśmie z dnia [...] maja 2016 r.,
c) art. 191 O.p. poprzez dowolną i niepełną ocenę materiału dowodowego zebranego w postępowaniu, polegającą w szczególności na uznaniu, że podpisy składane przez członka zarządu W. O. oraz byłego członka zarządu ww. Spółki, m. in. na wyjaśnieniach o przyczynach nieskładania sprawozdań finansowych, czy potwierdzeniach odbioru korespondencji, stanowią dowód na okoliczność możliwości prowadzenia spraw Spółki, w tym powzięcia wiedzy o istniejących zaległościach podatkowych.
Dyrektor Izby Skarbowej po zapoznaniu się z treścią odwołania oraz materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymał w mocy ww. orzeczenie organu podatkowego pierwszej instancji.
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że zaległości podatkowe Spółki, za które została orzeczona solidarna odpowiedzialność stron jako osób trzecich, powstały w okresie, gdy odwołujący pełnili funkcję członka zarządu ww. Spółki. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że W. S. O. został powołany na wiceprezesa zarządu, a M. K. na prezesa zarządu ww. Spółki z dniem [...] czerwca 2006 r. na mocy § 20 umowy spółki - akt notarialny Rep. A. nr [...] (wpis do KRS [...] lipca 2006 r.). W. S. O. pełni nadal nieprzerwanie funkcję członka zarządu. Natomiast M. K. funkcję członka zarządu pełnił do dnia [...] maja 2014 r., tj. do dnia uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia [...] kwietnia 2013 r. sygn. akt. XVIK [...] (wpis do KRS [...] stycznia 2015 r.), w którym orzeczono o utracie zdolność do pełnienia sprawowanej funkcji, z uwagi na popełnione przestępstwo z art. 299 § 5 Kodeksu karnego.
Organ odwoławczy podkreślił również, że analiza materiału dowodowego wykazała, że egzekucja z majątku Spółki nie przyczyniła się do zaspokojenia przedmiotowych zaległości podatkowych. W ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego dokonano zajęć rachunków bankowych w [...] Zajęcia rachunków bankowych w [...] okazały się nieskuteczne z uwagi na brak rachunków Spółki w tych bankach. Natomiast zajęcia rachunków bankowych w [...] były wprawdzie skuteczne, jednakże brak środków na rachunkach uniemożliwił ich realizację. Zajęcia wierzytelności Spółki przyczyniły się do częściowego zaspokojenia posiadanych przez Spółkę zaległości publicznoprawnych. Podjęte przez Naczelnika Pierwszego W. Urzędu Skarbowego w P. czynności egzekucyjne (w tym wyjawienie majątku) wykazały, że jedynym majątkiem Spółki jest samochód marki [...], rok produkcji 2005, którego współwłaścicielem jest [...]. Powyższe mienie na wniosek ww. Banku zostało wyłączone spod egzekucji. Z uwagi na brak innych składników majątkowych w stosunku do których można by prowadzić egzekucję, organ egzekucyjny postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. umorzył postępowanie egzekucyjne.
Ponadto skarżący nie wskazali mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części, o którym mowa wart. 116 § 1 pkt 2 O.p., jak również nie wskazali żadnych przesłanek uwalniających od solidarnej odpowiedzialności za przedmiotową zaległość podatkową wymienionych w art. 116 § 1 pkt 1 lit a i lit. b O.p.
Zdaniem organu odwoławczego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż w okresie pełnienia przez strony funkcji członków zarządu występował stan niewypłacalności Spółki. Spółka oprócz zobowiązań wskazanych w sentencji decyzji nie uregulowała również w terminie zobowiązań publicznoprawnych z tytułu podatku akcyzowego oraz długu celnego za okres lipiec, sierpień, październik, grudzień 2008 r., luty - wrzesień, listopad, grudzień 2009 r. oraz styczeń 2010 r. w łącznej kwocie [...]zł oraz tytułu opłaty za uzyskaną koncesję na obrót paliwami ciekłymi za 2013 r. w kwocie [...]zł. W stosunku do powyższych zaległości Naczelnik Pierwszego W. Urzędu Skarbowego w P. prowadził postępowanie egzekucyjne, które zostało umorzone postanowieniami z dnia [...] maja 2015 r. oraz z dnia [...] września 2016 r. Spółka posiada również zadłużenie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. i 2013 r. w łącznej kwocie [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę oraz z tytułu odsetek za zwłokę od niezapłaconej w terminie zaliczki za miesiąc kwiecień 2013 r. w kwocie [...]zł. Biorąc pod uwagę powyższe zaległości Spółki organ stwierdził, że stan niewypłacalności Spółki z uwagi na zaprzestanie płacenia długów wystąpił już w 2008 r. i w tym okresie winien być zgłoszony wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. Jednakże jak wynika z materiału dowodowego sprawy wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki nie został w ogóle zgłoszony.
Ponadto organ odwoławczy biorąc pod uwagę dane finansowe zawarte w sprawozdaniu finansowym Spółki za 2009 r., w tym wartość zobowiązań, wartość majątku oraz ujemną wartość kapitału własnego, które na dzień [...] grudnia 2009 r. wyniosły odpowiednio [...] zł, [...] zł i (-) [...] zł stwierdził, że ziściła się druga przesłanka niewypłacalności Spółki ze względu na fakt, że wartość zobowiązań przewyższała wartość majątku, wskazana w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1112 ze zm. - w skrócie: "p.u.n.").
Organ odwoławczy podkreślił także, że sytuacja osobista i rodzinna stron pozostaje bez znaczenia dla wykazania przesłanki braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości. W związku z powyższym nie było celowe przeprowadzenie dowodów na powyższą okoliczność.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na rzecz skarżących od organu podatkowego zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucili naruszenie art. 122 w związku z art. 187 § 1 i § 2, art. 188, art. 121 § 1 O.p. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania podatkowego w sposób umożliwiający wyjaśnienie wszelkich istotnych okoliczności niezbędnych dla rzeczowej i prawidłowej oceny stanu faktycznego mającego wpływ na wynik postępowania, w tym niepodjęcie czynności w zakresie wyjaśnienia okoliczności faktycznych wskazanych przez skarżących w odwołaniu od decyzji, w szczególności poprzez uznanie, że sytuacja osobista i rodzinna stron pozostaje bez znaczenia dla wykazania przesłanki braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości.
W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że w trakcie prowadzonego postępowania zarówno przez organ podatkowy pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy, strony wskazywały na okoliczność braku winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki. Skarżący szczegółowo uzasadnili swoje stanowisko, a na dowód powyższego przedstawili stosowne wnioski. Organ podatkowy nie przeprowadził dowodów zawnioskowanych przez strony postępowania w piśmie z dnia [...] maja 2016 r., tj. nie przeprowadził dowodu z przesłuchania W. S. O. i M. K. oraz dowodu z zeznań świadków M. O. i M. K.. Tym samym nie wykonał wszystkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności nie zebrał materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
W ocenie skarżących zarówno istnienie przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, jak i egzoneracyjnych powinno być badane w każdej sprawie, czego we wskazanym wyżej postępowaniu organ podatkowy nie uczynił.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym akcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wbrew jej zarzutom, rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji znajduje podstawy w prawie materialnym, zaś wydanie decyzji poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom procesowym.
Na wstępie należy wskazać, że prowadząc postępowanie w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności osób trzecich organy podatkowe, tak jak w każdym postępowaniu podatkowym mają obowiązek podjąć działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 122 O.p.), a w myśl art. 187 § 1 ww. ustawy zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a następnie - zgodnie z art. 191 O.p.- dokonać oceny, na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Podkreślić przy tym należy, iż ocena materiału dowodowego została zastrzeżona organom w ramach swobodnej oceny dowodów uwzględniającej ocenę faktów mających znaczenie prawne, zasady logiki, doświadczenia życiowego, reguł logicznego wnioskowania. Przy tej ocenie organ nie jest skrępowany żadnymi regułami formalnymi. Organ jako dowód może dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 O.p.). Natomiast zgodnie z art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba, że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem.
Mając na uwadze powyższe reguły, Sąd uznał, że sposób procedowania organów odpowiadał wszelkim rygorom przewidzianym w przepisach O.p. W wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania podatkowego organy ustaliły stan faktyczny w sposób niebudzący wątpliwości, zgodnie z poszanowaniem obowiązujących zasad prawa, a sprawa została wyjaśniona w sposób umożliwiający wydanie prawidłowej decyzji.
Przechodząc do badania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w zakresie zaistnienia przesłanek odpowiedzialności skarżących za zobowiązania spółki, należy wskazać, że zasady odpowiedzialności podatkowej osób trzecich określone są w rozdziale 15 Ordynacji podatkowej. W rozdziale tym mieści się zakres podmiotowy oraz przedmiotowy tej odpowiedzialności. Zgodnie z art. 107 § 1 O.p. tylko w przypadkach i w zakresie przewidzianym w tym rozdziale za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Podmiotami odpowiedzialnymi solidarnie za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialności są zgodnie z art. 116 § 1 O.p. członkowie zarządu. Członkowie zarządu odpowiadają za zaległości podatkowe spółki z tytułu jej zobowiązań podatkowych powstałych w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu. Mogą być pociągnięci do odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spółki tylko i wyłącznie wówczas, gdy egzekucja należności podatkowych z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna. Te okoliczności musi wykazać organ podatkowy.
Natomiast osoba trzecia, aby uwolnić się od odpowiedzialności, musi wykazać, że:
1) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo
2) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,
3) wskazać mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki kapitałowej organy podatkowe obowiązane są wykazać jedynie, że zaległości podatkowe spółki istnieją, a zobowiązania podatkowe, których dotyczą, powstały w okresie pełnienia funkcji przez tego członka zarządu oraz że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna. Członka zarządu obciąża natomiast obowiązek wykazania istnienia przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] marca 2014 r. sygn. akt II FSK [...]; dostępny CBOISA).
Organ podatkowy w ocenie Sądu wykazał wszystkie okoliczności pozwalające na przeniesienie odpowiedzialności podatkowej na członków zarządu.
Bezsporne w sprawie jest, że skarżący pełnili funkcję członków zarządu od [...] czerwca 2006 r., w tym W. S. O. pełni ją nadal, natomiast mandat M. K. wygasł z dniem [...] maja 2014 r. tj. w dacie uprawomocnienia się wyroku skazującego za popełnienie przestępstwa z art. 299 § 5 k.k. w zw. z art. 299 § 1 k.k. W związku z powyższym zakres odpowiedzialności przewidziany w art. 116 § 1 O.p. pokrywa się z odpowiedzialnością orzeczoną zaskarżoną decyzją.
W ocenie Sądu, nie ma wątpliwości, że egzekucja z majątku Spółki okazała się bezskuteczna. Bezskuteczność egzekucji w rozumieniu art. 116 § 1 O.p. oznacza sytuację, w której nie ma jakichkolwiek wątpliwości, że nie zachodzi żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku spółki. Bezskuteczność egzekucji rozumiana jest przy tym jako niemożność uzyskania zaspokojenia z całego majątku spółki, a nie tylko z pewnych jego składników. Takie stwierdzenie jest możliwe jednak nie tylko wówczas, gdy egzekucja prowadzona była do całego majątku spółki i nie dała rezultatu, lecz także, gdy egzekucja ze znanego organowi podatkowemu (wierzycielowi) majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a odpowiedzialni członkowie zarządu nie wskazali w postępowaniu egzekucyjnym na inne mienie spółki, z którego egzekucja umożliwiała zaspokojenie tych zaległości w znacznej części. W świetle uchwały NSA z 8 grudnia 2008r. sygn. akt II FPS 6/08 bezskuteczność egzekucji ustala się na podstawie każdego prawnie dopuszczalnego dowodu, niemniej postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, z uwagi na brak majątku zobowiązanego jest dowodem przesądzających o bezskuteczności egzekucji. W przedmiotowej sprawie postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec ww. zaległości podatkowych zostało umorzone przez Naczelnika Pierwszego W. Urzędu Skarbowego w P. postanowieniami z dnia [...] maja 2015r. oraz [...] września 2016r., z uwagi na brak majątku wystarczającego na zaspokojenie wydatków egzekucyjnych. Ponadto potwierdzeniem stanu bezskuteczności egzekucji z majątku [...] sp. z o.o. jest protokół wyjawienia majątku z dnia [...].05.2014r., z którego wynika, że spółka nie posiada nieruchomości, środków finansowych, wierzytelności z papierów wartościowych, udziałów w innych spółkach, wierzytelności z tytułu praw autorskich oraz innych praw majątkowych. Z ruchomości spółka posiadała wyłącznie samochód [...]. produkcji 2005, stanowiący współwłasność [...].
W świetle powyższych wyjaśnień należy uznać, że organy prawidłowo wykazały zaistnienie obu pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.
W ocenie Sądu organy podatkowe obu instancji wnikliwie również zbadały przesłanki, które ewentualnie mogły doprowadzić do uwolnienia skarżących od odpowiedzialności.
Poza sporem w przedmiotowej sprawie pozostaje okoliczność niewskazania przez skarżących mienia Spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych.
Ponadto w świetle zgromadzonego materiału dowodowego Sąd podziela stanowisko organów, że sytuacja majątkowa Spółki uzasadniała wystąpienie z wnioskiem o ogłoszenie upadłości już na pod koniec 2008r. Zgodnie z art. 10 p.n.u. upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Stosownie do art. 11 ust. 1 i 2 tej ustawy dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań. Dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Jak wynika z akt sprawy, Spółka oprócz zobowiązań wskazanych w sentencji decyzji nie uregulowała w terminie zobowiązań publicznoprawnych z tytułu podatku akcyzowego oraz długu celnego za poszczególne miesiące 2008 r., 2009 r. oraz 2010 r. w łącznej kwocie [...]zł oraz z tytułu opłaty za uzyskaną koncesję na obrót paliwami ciekłymi za 2013 r. w kwocie [...]zł. Spółka posiadała również zadłużenie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2012 r. i 2013 r. w łącznej kwocie [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę oraz z tytułu odsetek za zwłokę od niezapłaconej w terminie zaliczki za miesiąc kwiecień 2013 r. w kwocie [...]zł. W związku z powyższym należy zgodzić się z organem, że niewypłacalność Spółki z uwagi na zaprzestanie płacenia długów wystąpiła już w 2008 r. i w tym okresie winien być zgłoszony wniosek o ogłoszenie upadłości, którego Spółka nie zgłosiła. Ponadto dane finansowe, zawarte w sprawozdaniu finansowym Spółki za 2009 r., wskazują, że zobowiązania Spółki przekroczyły jej majątek.
Na ocenę powyższego stanowiska nie może wpłynąć argumentacja skarżących, zgodnie z którą nie wystąpił stan niewypłacalności spółki z uwagi na zaprzestanie płacenia długów, gdyż zaległości publicznoprawne spółki były należnościami spornymi. Trafnie zauważył organ, że zaległości te były zobowiązaniami wymagalnymi, co oznacza że winny być uregulowane przez spółkę zgodnie z terminem ich płatności. W rezultacie, nieuiszczenie tych zobowiązań publicznoprawnych oznacza, że spółka zaprzestała płacenia długów.
W związku z powyższym należy uznać, że w okresie pełnienia przez skarżących funkcji członków zarządu istniały podstawy do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości i wniosek taki nie został w odpowiednim czasie przez skarżących zgłoszony.
W ocenie Sądu nie wystąpiły też żadne okoliczności uzasadniające stwierdzenie braku winy w niedokonaniu powyższej czynności.
Skarżących powołują się na sytuację rodzinną i osobistą uniemożliwiającą prowadzenie spraw spółki. Zgodnie z brzmieniem art. 116 O.p. odpowiedzialność podatkowa członka zarządu jest uzależniona od kryterium formalnego, jakim jest pełnienie funkcji członka zarządu. Nie jest ona uzależniona w żaden sposób od zakresu (rodzaju) faktycznie wykonywanych przez niego czynności. Obowiązkiem zatem skarżących jako członków zarządu w organie zarządzającym spółki było monitorowanie zadłużenia spółki pozwalające na zgłoszenie w odpowiednim czasie wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania układowego. Za brak podjęcia przez członka zarządu odpowiednich środków przeciwdziałających złej sytuacji finansowej spółki, Skarb Państwa nie może ponosić negatywnych konsekwencji. Zaniechanie podjęcia odpowiednich działań wynikających z istoty pełnionej funkcji zarządczej nie może prowadzić do zwolnienia z odpowiedzialności opartej o art. 116 O.p. W związku z powyższym wskazywana przez skarżących okoliczność, że faktycznie nie zajmowali się sprawami spółki nie może stanowić przesłanki uwalniającej skarżących od solidarnej odpowiedzialności za zaległość podatkową. Dodatkowo wskazać należy, że pełnienie funkcji członka zarządu jest funkcją dobrowolną, wymagającą zgody osoby powołanej na to stanowisko (niemożliwym jest powołanie członka zarządu bez jego wiedzy i zgody), przy czym członek zarządu może zrezygnować w każdym czasie ze swojej funkcji (art. 202 § 5 i art. 369 § 6 Ksh), co oznacza, iż skarżący mogli w każdym czasie zrezygnować z pełnienia funkcji członków zarządu.
Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że wbrew twierdzeniom skarżących w toku postępowania podatkowego prawidłowo ustalono stan faktyczny sprawy. Organy wykazały zaistnienie przesłanek niezbędnych do orzeczenia odpowiedzialności skarżących za zaległości Spółki. Skarżący natomiast nie wykazali przesłanek uwalniających ich od tej odpowiedzialności, tj.: mienia Spółki umożliwiającego zaspokojenie zaległości w znacznej części, ewentualnie złożenia we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości lub postępowania układowego albo braku winy w niepodjęciu działań w tym kierunku, tym samym zarzuty skargi są nieuzasadnione.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło