I SA/Po 276/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 maja 2021 r. sprawy ze skargi I.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania z dnia 24 listopada 2020 r. I. S. (dalej: strona, podatnik, skarżąca), od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] listopada 2020 r. Podstawę prawną postanowienia stanowiły przepisy: art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 oraz art. 12 § 1 i § 6 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm. dalej: O.p.). W uzasadnieniu decyzji powołując stosowne przepisy organ wskazał, że stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania powinno bezwzględnie nastąpić w przypadku ustalenia, że odwołujący przekroczył 14-dniowy termin, określony w art. 223 § 2 O.p. Podejmując rozstrzygnięcie w oparciu o art. 228 § 1 pkt 2 tej ustawy, organ odwoławczy ograniczyć się zatem musi wyłącznie do zbadania, w jakim dniu miało miejsce prawidłowe doręczenie decyzji oraz do ustalenia, kiedy zostało wniesione odwołanie od decyzji. Jedynie te elementy są kluczowe przy ocenie dochowania lub niedochowania 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji. W dniu [...] listopada 2020r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] wydał decyzję znak sprawy: [...] [...] [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za III i IV kwartał 2015 r. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja została doręczona w dniu 9 listopada 2020 r. za pośrednictwem operatora pocztowego za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi P. S. - mężowi podatniczki. Mając na względzie art. 149 O.p. należy zatem uznać, że decyzja została skutecznie doręczona podatniczce w dniu 9 listopada 2020 r. Decyzja zawierała pouczenie, że stronie przysługuje prawo do wniesienia odwołania do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w terminie 14 dni od daty jej otrzymania. Zatem 14-dniowy termin do wniesienia odwołania wynikający z art. art. 223 § 2 O.p., upływał z dniem 23 listopada 2020 r. Natomiast odwołanie zostało złożone w dniu 24 listopada 2020 r. Zatem organ odwoławczy nie miał innej możliwości niż wydanie niniejszego postanowienia w trybie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Pismem z dnia 1 marca 2021 r. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi, skarżąca przyznała, że uchybiła terminowi do złożenia odwołania, ale o tym fakcie przekonała się dopiero w dniu 3.02.2021 r. po odebraniu postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej o odrzuceniu jej odwołania ze względu na uchybienie i w związku z tym faktem bez zbędnej zwłoki złożyła wniosek o przywrócenie terminu odwołania w dniu 4.02.2021 r., bo w odwołaniu które złożyła w dniu 24.11.2020 r. jasno wskazuje, że nie zrobiła tego co jej się zarzuca. Strona wskazała też, że uchybienie terminu było spowodowane sytuacją zdrowotną i błędnym wyliczeniem terminu złożenia odwołania. W dalszej części skargi strona opisała swój stan zdrowia, sytuację finansową i odniosła się do ustaleń organu podatkowego zawartych w decyzji podatkowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W dniu [...] listopada 2020r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w [...] wydał decyzję w przedmiocie podatku od towarów i usług za III i IV kwartał 2015 r. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja została doręczona w dniu 9 listopada 2020 r. za pośrednictwem operatora pocztowego za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi P.S. - mężowi strony. Zatem 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, wynikający z art. 223 § 2 O.p. upływał z dniem 23 listopada 2020 r. Natomiast strona odwołanie od powyżej wskazanej decyzji wniosła w dniu 24 listopada 2020 r. Odwołanie oraz załączone do niego dokumenty zostały złożone bezpośrednio w Centrum Obsługi organu I instancji, co wynika ze stempla widniejącego na tych dokumentach. Strona wraz z odwołaniem nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Zgodnie z art. 220 § 1 i § 2 O.p., od decyzji organu podatkowego wydanej w I instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji, zaś właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ podatkowy wyższego stopnia. Na podstawie art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Termin ten jest terminem zawitym. Czynność dokonana z uchybieniem tego terminu jest nieskuteczna, tym samym odwołanie wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia nie podlega rozpatrzeniu przez organ odwoławczy. Zgodnie z art. 144 § 1 pkt 1) O.p., organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem, za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego, lub przez organy lub osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów. Pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju (art. 148 O.p.). Zgodnie z art. 149 O.p., w przypadku nieobecności adresata w miejscu zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi (...). Jednocześnie, w myśl art. 12 § 1 O.p., jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Zgodnie z art. 12 § 6 pkt 2 powyższej ustawy, termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2020 r. poz. 1041) lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Zgodnie natomiast ze stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia art. 228 § 1 pkt 2 O.p., organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, a postanowienie w tym przedmiocie jest ostateczne (art. 228 § 2). Należy przy tym zaznaczyć, że norma ta ma charakter kategoryczny i bezwarunkowy, dlatego też każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Stwierdzenie niedotrzymania terminu do złożenia środka zaskarżenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Uchybienie terminowi do wniesienia środka odwoławczego jest okolicznością obiektywną i w razie jego stwierdzenia organ odwoławczy nie ma prawa przystąpić do merytorycznego rozpoznania sprawy. Brzmienie wyżej opisanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, iż stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania powinno bezwzględnie nastąpić w przypadku ustalenia, że odwołujący przekroczył 14-dniowy termin, określony w art. 223 § 2 O.p. Podejmując rozstrzygnięcie w oparciu o art. 228 § 1 pkt 2 O.p., organ odwoławczy ograniczyć się zatem musi wyłącznie do zbadania, w jakim dniu miało miejsce prawidłowe doręczenie decyzji oraz do ustalenia, kiedy zostało wniesione odwołanie od decyzji. Jedynie te elementy są kluczowe przy ocenie dochowania lub niedochowania 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce. Decyzja z dnia [...] listopada 2020 r. została skutecznie doręczona stronie w dniu 9 listopada 2020 r. Niniejsza decyzja zawierała pouczenie, że stronie przysługuje prawo wniesienia odwołania do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej za pośrednictwem Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] w terminie 14 dni od daty jej otrzymania. Zatem 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, wynikający z art. 223 § 2 O.p. upływał z dniem 23 listopada 2020 r. Natomiast strona odwołanie od powyżej wskazanej decyzji wniosła w dniu 24 listopada 2020 r. Odwołanie oraz załączone do niego dokumenty zostały złożone bezpośrednio w Centrum Obsługi organu I instancji, co wynika ze stempla widniejącego na tych dokumentach. Strona wraz z odwołaniem nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Wobec tak ustalonych faktów, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zasadnie przyjął, ze odwołanie zostało wniesione z przekroczeniem ustawowego terminu, i w związku z tym orzekł zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 marca 2021 r. sygn. akt II FSK 2331/19, stwierdził, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia środka odwoławczego, lecz ma obowiązek wydać postanowienie o stwierdzeniu uchybienia powyższego terminu. Nie jest to zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. W rezultacie każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Ponieważ termin do wniesienia odwołania jest terminem zawitym, a więc nie może być przedłużany, czy też skracany, organ odwoławczy zobowiązany był do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu. Co istotne, nie jest to zależne od swobodnego uznania organu podatkowego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Zatem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Ponadto, co organ podkreślił w zaskarżonym postanowieniu, strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Ponieważ przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie o uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania Sąd nie może odnieść się do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] listopada 2020 r. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest wyłącznie kwestia zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia z [...] stycznia 2021 r. W związku powyższym, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), oddalił skargę.