I SA/Po 288/11

PostanowienieWSA w Poznaniu2011-06-16

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który posiada stałe źródła dochodu i utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę oraz renty inwalidzkiej, a osoba pozostająca z nim we wspólnym gospodarstwie domowym posiada dochody z emerytury, wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego w celu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy w zakresie całkowitym. Posiadanie stałych dochodów z pracy i renty, a także dochodów osoby pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym, pozwala na wygospodarowanie środków na koszty postępowania, w tym wpis od skargi i koszty zastępstwa procesowego, po poczynieniu niezbędnych oszczędności.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na brak majątku i trudną sytuację finansową. Wnioskodawca przedstawił swoje dochody z pracy i renty inwalidzkiej, a także dochody osoby pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Organ analizował przedstawione przez skarżącego dane dotyczące dochodów i wydatków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku KS o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić wniosek. Wpis od skargi wynosi [...] KS pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej . Następnie złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie posiada majątku. W wyniku podziału majątku i ustaniu wspólnoty majątkowej była żona w rozliczeniu otrzymała mieszkanie, skarżącemu pozostał warsztat. Wnioskodawca w [...] zlikwidował prowadzoną działalność gospodarczą. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z HD. Skarżący nie posiada nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Dochód wnioskodawcy z tytułu umowy o pracę wynosi [...], z tytułu renty inwalidzkiej [...], dochód HD z tytułu emerytury wynosi [...]. Skarżący podał, że wynagrodzenie jego jest pomniejszone do kwoty minimalnej, t.j. do [...]. Również renta inwalidzka jest umniejszona o kwotę [...]. Do pisma załączono zaświadczenie o zarobkach z dnia [...], z którego wynika, że wynagrodzenie średnie z ostatnich trzech miesięcy wynosi [...], przy czym wynagrodzenie jest obciążone zajęciem komorniczym oraz decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], z której wynika, że wysokość świadczenia do wypłaty wynosi [...] miesięcznie. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy KS w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że H D posiada mieszkanie, nie posiada natomiast oszczędności, papierów wartościowych, wartościowych przedmiotów i samochodu osobowego. Skarżący oświadczył, że dochody ich łącznie wynoszą około [...], na miesięczne utrzymanie, bez kosztów związanych z kupnem żywności, odzieży, środków czystości, gazet i książek, przeznaczają [...], przy czym [...]. Wnioskodawca wskazał, że na kupno żywności, środków czystości, odzieży, książek i gazet pozostaje kwota w wysokości [...] miesięcznie. Do pisma załączono kserokopie zeznań rocznych podatkowych za [...] złożonych przez skarżącego. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Należy jednak podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zauważyć nadto należy, że osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny, a dopiero gdyby poczynione oszczędności były niewystarczające na uiszczenie kosztów sądowych, może ubiegać się o taką pomoc. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania wskazać należy, że skarżący nie uprawdopodobnił, aby nie był w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z argumentacji przedstawionej przez skarżącego wynika bowiem, że posiada stałe źródła dochodu i utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę i z renty inwalidzkiej. Również osoba, z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym posiada dochody z tytułu emerytury. Wnioskodawca i HD na miesięczne utrzymanie dysponują kwotą w wysokości [...]. Na opłaty przeznaczają [...], w tym [...] na telefony komórkowe. Na wyżywienie, środki czystości, odzież, gazety i książki pozostaje im [...]. Skarżący z uzyskiwanych dochodów powinien wygospodarować środki pieniężne na uiszczenie wpisu od skargi, który w przedmiotowej sprawie wynosi [...] oraz na koszty zastępstwa procesowego. Wobec powyższego na podstawie art. 245, art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło