I SA/Po 294/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-12-10

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest zasadny, jeśli strona postępowania została już prawomocnie zwolniona od kosztów sądowych w tej samej sprawie?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu, jeśli strona postępowania została już prawomocnym postanowieniem sądu zwolniona od tych kosztów w tej samej sprawie. W takiej sytuacji strona nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych, a dalsze rozpatrywanie wniosku, w tym analiza jej sytuacji majątkowej i rodzinnej, jest zbędne.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, reprezentowana przez adwokata, złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalającego jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, uzasadniając to trudną sytuacją majątkową i rodzinną oraz chorobą. Wcześniej strona została już prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego zwolniona od kosztów sądowych w tej samej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku PM o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2008r. postanawia: oddalić wniosek. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...], sygn. akt [...] oddalił skargę PM na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2008r. Skarżący, reprezentowany przez adwokata, pismem z dnia [...] wniósł skargę kasacyjną od w.w wyroku. Jednocześnie złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla niego i jego rodziny. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, z córką i z córką żony. Skarżący nie posiada nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Córka żony posiada mieszkanie oraz nieruchomość rolną o pow. [...]. Skarżący wskazał, że poza nieruchomościami, które posiada córka jego żony, osoby, z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają majątku. Dodatkowo wyjaśnił, że osoby, z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym nie są skłonne do ponoszenia jego kosztów postępowania. Skarżący podał, że z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej uzyskuje dochód w wysokości [...] brutto, żona jest osobą bezrobotną, córka skarżącego z tytułu wynagrodzenia za pracę otrzymuje dochód w wysokości [...] brutto, natomiast córka jego żony uzyskuje dochód w wysokości [...] brutto. Skarżący oświadczył, że choruje i że jest po kilku operacjach. Zgodnie z art. 243 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 – dalej jako P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, a przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne. Wniosek o prawo pomocy uwzględnia się, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania albo nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a. W konsekwencji powołanych uregulowań zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy należy rozpatrywać w dwóch aspektach – z jednej strony przy uwzględnieniu wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony z uwzględnieniem możliwości finansowych wnioskodawcy. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezzasadne, gdy strona postępowania nie jest zobowiązana do uiszczenia jakichkolwiek opłat lub wydatków. Zgodnie bowiem z art. 239 pkt 4 P.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Natomiast stosowanie do art. 241 P.p.s.a. zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w przepisie prawa lub w postanowieniu sądu administracyjnego bez określenia zakresu tego zwolnienia - oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia [...] (k. [...] akt sądowych) Skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2008r. Stwierdzić zatem należy, że Skarżący na obecnym etapie postępowania nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych, a jego wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega oddaleniu bez względu na sytuację majątkową i rodzinną, czyli niezależnie od posiadanych zdolności płatniczych. Wobec powyższego na podstawie art. 239 pkt 4, art. 241, art. 243 § 1 i § 2, art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło