I SA/Po 304/03
PostanowienieWSA w Poznaniu2005-03-10
Skład orzekający: Sędzia NSA Sylwia Zapalska, Sędzia NSA Jerzy Małecki, as.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wynik kontroli skarbowej, który ogranicza się do ustaleń faktycznych i nie nakłada na kontrolowanego żadnych obowiązków, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Wynik kontroli skarbowej, który ogranicza się do ustaleń faktycznych i nie nakłada na stronę skarżącą żadnych bezpośrednich i konkretnych obowiązków, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, ponieważ nie można go zakwalifikować jako aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w przepisach dotyczących zaskarżania do sądu administracyjnego. W związku z tym, skarga wniesiona na taki wynik kontroli podlega odrzuceniu z powodu niedopuszczalności drogi sądowo-administracyjnej.Stan faktyczny
D. F. wniosła skargę na wynik kontroli Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej dotyczący prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług za 2001 r. Wynik kontroli stwierdzał brak przychodów i dochodu z działalności gospodarczej oraz brak zobowiązań podatkowych w VAT. Nie zawierał on jednak żadnych wniosków dotyczących usunięcia nieprawidłowości. Po odrzuceniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa przez organ kontroli, D. F. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która następnie została przekazana do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę z powodu niedopuszczalności drogi sądowo-administracyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwia Zapalska Sędziowie NSA Jerzy Małecki(spr) as.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz Protokolant sekr.sąd. Magdalena Rossa po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. F. na wynik kontroli Dyrektora Urzędu kontroli Skarbowej [...] Ośrodek Zamiejscowy [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług za 2001 r. p o s t a n a w i a odrzucić skargę /-/M. Jaśniewicz /-/S. Zapalska /-/J. Małecki
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej [...] w wyniku kontroli nr [...] z dnia [...] z kontroli skarbowej przeprowadzonej w firmie [...] D. F. w zakresie prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów od towarów i usług za 2001 r. zawiera min. następujące stwierdzenia dotyczące podatkowych stanów faktycznych:
D. F. w 2001 r. nie uzyskała przychodów i dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej pomimo, że w tym roku na jej nazwisko była zgłoszona działalność w firmie pod nazwą [...] D. F. w [...];
Stwierdza się brak zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za 2001 r. firmy p.n. [...] - D. F.
Wynik kontroli skarbowej nie zawiera żadnych wniosków i wskazań dotyczących usunięcia nieprawidłowości. Zawiera jednak pouczenie o prawie kontrolowanej do wniesienia skargi na wynik kontroli z powodu jego niezgodności z prawem do Naczelnego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu organu kontroli skarbowej do usunięcia naruszenia prawa.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej [...] nie uwzględnił wezwania D. F. w sprawie usunięcia naruszenia sprawy.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego - D. F .wniosła o uchylenie powyższego wyniku kontroli skarbowej.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po zapoznaniu się ze stanem faktycznym i prawnym sprawy, zważył co następuje:
Zgodnie z postanowieniami art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca tetyczne umocowanie i określone granice w postanowieniach art. 134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z powyższą zasadą oficjalności, wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną w skardze D. F. podstawą prawną, ani też pouczeniem Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej [...] o przysługującym prawie wniesienia skargi na powyższy wynik kontroli skarbowej do sądu. Nie związanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego granicami skargi oznacza, iż obowiązany jest na wstępie do badania dopuszczalności jej wniesienia do sądu i tego, czy zaskarżona sprawa ma charakter sprawy sądowoadministracyjnej, jaki jest charakter owej sprawy sądowoadministracyjnej i czy do rozpatrzenia owej sprawy sądowoadministracyjnej uprawniony jest sąd administracyjny.
I tak przede wszystkim skład sądzący wskazuje na to, iż nie może być żadnych wątpliwości co do tego, że wynik kontroli skarbowej w rozumieniu art. 24 ust.2 pkt.2 ustawy z dnia 28.09.1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U z 1999 r., Nr 54, poz. 572 ze zm.) stanowi czynność z zakresu administracji publicznej (obszerniej na ten temat wypowiedział się już min. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 7 grudnia 1998 r., sygn. akt FPS 18/98, ONSA 1999, nr 2, poz. 43). Nie każda jednak czynność z zakresu administracji publicznej może być jednak zaskarżana do sądu administracyjnego. Tym samym, nie na każdy wynik kontroli skarbowej przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z przepisem art. 16 ust. l pkt4 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) i treścią obecnie obowiązującego art. 3 § 2 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzależniona została od tego, czy dotyczą one uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Możliwość skutecznego wniesienia skargi na wynik kontroli skarbowej jest zatem uzależniona od spełnienia przesłanki w postaci stwierdzenia w takim wyniku obowiązku lub uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, które na podstawie tego wyniku mogą być egzekwowane przez właściwe organy administracji państwowej. Także w uchwale NSA z dnia 4 grudnia 2000 r., sygn. akt FPS/13/00 sąd m.in. wyraził pogląd (aprobowany i przez obecny skład orzekający), że wynik kontroli skarbowej, który wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych, a tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż nie można go zakwalifikować jako aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt.4 ustawy o NSA z 1995 r. Także w wielu zwykłych orzeczeniach NSA wyjaśniano stronom, że wynik kontroli skarbowej zawierający ustalenia faktyczne i nie nakładający na kontrolowanego żadnych obowiązków nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, a adresat takiego wyniku kontroli może bronić swego interesu w innym postępowaniu, gdyby owe ustalenia zawarte w wyniku kontroli skarbowej w tym innym postępowaniu miały być wykorzystane (por. np. następujące postanowienia NSA: sygn. akt I S.A./Po 1964/00, sygn. akt III S.A. 1584/00, sygn. akt II S.A. 941/00, sygn. akt I SA/Po 2412/02).
W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z takim wynikiem kontroli skarbowej wydanym przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej [...], który ogranicza się do ustaleń faktycznych - stwierdza mianowicie po stronie skarżącej D. F. brak zobowiązań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych (nie uzyskanie przychodów i dochodu z zarejestrowanej działalności gospodarczej) oraz w podatku od towarów i usług za 2001 r. Jednocześnie pkt III tego wyniku kontroli nie zawiera żadnych wniosków i wskazań dotyczących usunięcia nieprawidłowości, a więc nie rodzi dla strony skarżącej żadnych bezpośrednich i konkretnych obowiązków, co sprawia, że zaskarżony wynik nie podlega badaniu przez sąd administracyjny.
Z tych zatem powodów na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 3 § 2 pkt.4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) skargę odrzucono z powodu niedopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej.
M. Jaśniewicz S. Zapalska J. Małecki
LF
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło