I SA/Po 312/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2012-04-27
Skład orzekający: Karol Pawlicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty na twierdzeniu o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jest uzasadniony, jeśli skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnił przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar wykazania tych okoliczności, poparty materiałem dowodowym, spoczywa na skarżącym, a samo powtórzenie treści przepisu nie jest wystarczające.Stan faktyczny
Skarżący T. W. M. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r., argumentując, że wykonanie decyzji spowoduje znaczne szkody i trudne do odwrócenia skutki, w tym wypowiedzenie umów kredytowych z powodu utraty zdolności kredytowej. Skarżący powołał się na swoje zobowiązania finansowe i konieczność szybkiego zbycia majątku. Do wniosku dołączył dokumenty dotyczące umów kredytowych, umowy o pracę oraz operat szacunkowy.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. W. M. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi T. W. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. postanawia: oddalić wniosek.
W skardze z dnia [...] lutego 2012 r. skarżący, działający przez pełnomocnika, wniósł o wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania w całości zaskarżonej decyzji bowiem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody, a wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki.
W uzasadnieniu wskazano, że w chwili obecnej skarżący zatrudniony jest w spółce F. sp. z o.o. (wcześniej T. sp. z o.o.) z wynagrodzeniem [...] zł miesięcznie. Jak podano skarżący jest stroną umów o pożyczkę zawartych z bankami. Powołano poszczególne paragrafy umów traktujących o konsekwencjach prawnych w przypadku utraty zdolności kredytowej przez skarżącego.
W ocenie strony skarżącej podjęcie przez organy podatkowe działań zmierzających do egzekucji kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji jest równoznaczne z natychmiastową egzekucją kwoty ponad [...] zł wraz odsetkami oraz kosztami egzekucyjnymi. Natychmiastowa zapłata tej kwoty przez skarżącego nie jest możliwa. Możliwym do przewidzenia następstwem egzekucji będzie wypowiedzenie umów kredytowych i pożyczki przez [...] oraz [...]. W konsekwencji skarżący stanie w krótkim terminie przed koniecznością jednorazowej zapłaty kwot wynikających z tych umów. Nawet zakładając pośpieszne zbywanie istotnych składników majątku, nie będzie on w stanie uzyskać potrzebnej kwoty. Istotnym jest, że konieczność zbycia majątku, zwłaszcza nieruchomości w krótkim terminie spowoduje uzyskanie ceny znacznie niższej od możliwej do uzyskania w sytuacji braku faktycznego przymusu ich sprzedania. Zachodzi więc przesłanka określona w art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, polegająca na niebezpieczeństwie wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Do wniosku załączono: odpis umowy pożyczki z [...] maja 2010 r., harmonogram spłaty kredytu z [...] maja 2010 r., odpis umowy kredytu hipotecznego z [...] września 2009 r., odpis umowy pożyczki hipotecznej z [...] czerwca 2008 r., odpis umowy o pracę z [...] lutego 2003 r. wraz z aneksem z [...] lutego 2012 r. oraz operat szacunkowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.), zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu.
Stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże to na skarżącym ciąży obowiązek wskazania okoliczności, które w jego ocenie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest zaistnienie okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W doktrynie i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, iż niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu.
Wskazane przesłanki wstrzymania są zwrotami niedookreślonymi, klauzulami generalnymi odsyłającymi do ocen pozaprawnych. Użyte przez ustawodawcę pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien zaprezentować wnioskodawca.
Orzecznictwo sądów administracyjnych akcentuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę okoliczności uzasadniających powyższe przesłanki oraz ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. np. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r., o sygn. akt FZ 65/04 niepubl.).
Na wnioskodawcy spoczywa zatem obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku popartego materiałem dowodowym, tak aby przekonać Sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej.
W badanej sprawie skarżący nie uprawdopodobnił przesłanek wstrzymania wykonalności zaskarżonego aktu. We wniosku wskazano na ciążące na skarżącym zobowiązania z tytułu zaciągniętych kredytów, szczegółowo opisano przedmiot zawartych umów i konsekwencje prawne w przypadku ich wypowiedzenia, zwracając uwagę na ewentualną egzekucję. Strona nie wykazała jednak sytuacji finansowej, która potwierdzałaby, iż wykonanie aktu spowodowałoby wyrządzenie znacznej szkody. Oprócz harmonogramu spłat rat kredytowych oraz umowy o pracę skarżący nie przedstawił dokumentów źródłowych, które umożliwiłyby ocenę sytuacji majątkowej skarżącego ze względu na ustawowe kryteria wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie wniosku sprowadza się do powołania prawnych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Tymczasem wywody w tej materii, jak wskazano powyżej, powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej skarżącego, np. odpisami z podatkowych zeznań rocznych, rachunkami zysków i strat (por: J.P. Tarno, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz.", Warszawa 2006r., s. 188). Skarżący do wniosku nie dołączył takich dokumentów, a w tym zakresie Sąd nie ma obowiązku działania z urzędu i wyręczania strony skarżącej.
Bez przedstawienia stosownych dokumentów nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonego postanowienia.
Sąd wyjaśnia również, że przymusowa realizacja zobowiązań podatkowych w drodze egzekucji ze swej istoty jest dolegliwa i powoduje obciążenie w sferze majątkowej zobowiązanego. Z tego względu ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w art. 8-10 przewiduje, że dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania zobowiązanego i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Obawy skarżącego dotyczące skutków ewentualnej egzekucji nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji.
Na marginesie zauważyć należy, że niniejsze postępowanie jest postępowaniem wpadkowym, a merytoryczne zarzuty podniesione przez skarżącego wobec zaskarżonej decyzji zostaną rozpatrzone przez Sąd przy wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie.
Wobec powyższego na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło