I SA/Po 322/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędziowie NSA Jerzy Małecki as. sąd. WSA Maciej Jaśniewicz (spr.) Protokolant: sekr.sąd. Magdalena Rossa po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi B. B. na postanowienie Izby Skarbowej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego w sprawie stanowiska wierzyciela oddala skargę. /-/ M.Jaśniewicz /-/ W.Zygmont /-/ J.Małecki Postanowieniem z dnia [...] które zostało doręczone skarżącej [...] Urząd Skarbowy w sprawie nr [...] uznał zarzut podniesiony w postępowaniu egzekucyjnym przez B. B. za bezpodstawny. Zażalenie B. B. z dnia [....] na to postanowienie zostało nadane w Urzędzie Pocztowym dnia [...] Postanowieniem z dnia [...] Izba Skarbowa w sprawie [...] stwierdziła , że zażalenie strony skarżącej zostało wniesione z uchybieniem terminu , wobec czego pozostawiono je bez rozpatrzenia. Postanowienie to zostało doręczone B. B. dnia [...] Dnia [...] skarżąca sporządziła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia , który złożyła w Izbie Skarbowej dnia [...] W uzasadnieniu wskazała, że w dniu doręczenia postanowienia Izby Skarbowej [...] dowiedziała się o tym , że jej zażalenie zostało złożone z jednodniowym uchybieniem terminu. Treść zażalenia została przygotowana przez [...] prowadzącego firmę sp. z o.o. On też zajął się osobiście kwestią jego wysłania. Na kopii pisma uczynił on adnotację , że zostało ono wysłane listem poleconym dnia [...] Złożyła także wniosek o przesłuchanie w charakterze świadka J. N. i złożyła odpis pisma z jego odręczną adnotacją. Postanowieniem z dnia [...] Izba Skarbowa na podstawie art.58 i art.59 § 2 Kpa odmówiła przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Urzędu Skarbowego z dnia [...] w sprawie stanowiska wierzyciela. W uzasadnieniu wskazano , że w art.58 kpa wymieniono cztery przesłanki warunkujące przywrócenie terminu : uprawdopodobnienie braku winy , wniesienie wniosku o przywrócenie terminu , dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu i dopełnienie czynności , dla której był ustanowiony przywracalny termin. Wniosek o przywrócenie terminu należy złożyć w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Postanowieniem z dnia [...] Izba Skarbowa w [...] w sprawie [...] orzekła , że wnosząc w dniu [...] zażalenie strona uchybiła terminowi i w dacie złożenia zażalenia nie wnosiła o przywrócenie uchybionego terminu. Uczyniła to dopiero po upływie ponad dwóch miesięcy od dnia złożenia zażalenia , tj. [...] Zlecenie wniesienie zażalenia osobie trzeciej poczytywane jest jako działanie strony. Ponieważ w ocenie Izby nie zostały spełnione przesłanki przywrócenia terminu orzeczono jak w sentencji. Pismem z dnia [...] ( błędnie oznaczonego jako pochodzącego z dnia [...] B. B. złożyła do N.S.A. skargę na postanowienie Izby Skarbowej i wniosła o jego uchylenie jako wydanego z naruszeniem przepisów kpa. Uzasadniając wskazała , że pominięto całkowicie okoliczność , że skarżąca o fakcie opóźnienia dowiedziała się z doręczonego jej [...] postanowienia Izby Skarbowej. Niezwłocznie został złożony przez nią dnia [...] wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Urzędu Skarbowego. Do dnia [...] pozostawała w przekonaniu , że jej zażalenie z [...] zostało złożone w terminie - o czym utwierdzał ją przedstawiciel firmy doradztwa podatkowego "O." sp. z o.o. - Pan J. N. , który na zlecenie skarżącej przygotował i wysłał przedmiotowe zażalenie i o przesłuchanie którego wniosła we wniosku o przywrócenie terminu. Zdaniem skarżącej wniosek o przywrócenie terminu został złożony z zachowaniem rygorów art. 58§2 kpa. Ponadto wskazała , że z uwagi na stan zdrowia przy sporządzeniu i wysłaniu przedmiotowego zażalenia posługiwała się profesjonalną firmą doradztwa podatkowego, która zawiniła uchybieniu terminu. Fakt ten winien zostać uwzględniony przez organ podatkowy jako okoliczność uzasadniająca pozytywne rozpoznanie wniosku, a przynajmniej podjęcie próby zweryfikowania jej twierdzeń. Zgodziła się, że zlecenie wniesienia zażalenia, osobie trzeciej jest poczytywane jako działanie strony. Jednakże podniosła, że działania te zleciła nie osobie przypadkowej, lecz profesjonaliście działającemu w dziedzinie podatkowej. Okoliczność ta świadczy, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Wskazała, że decyzja Izby Skarbowej pozbawia ją możliwości merytorycznego rozstrzygnięcia sporu i została wydana z pogwałceniem przepisów art.58 kpa art. 59§2 kpa. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Stosownie do przepisu art.97 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U nr 153 po.1271 ze zm.) - sprawy , w których skargi zostały wniesione do N.S.A. przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz 1270 ). Jedynie w przypadku wpisu i innych kosztów sądowych mają zastosowanie w takich sprawach przepisy obowiązujące , a zatem przepisy ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. u. Nr 74 poz.368 ze zm.). Na podstawie art.134 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w postępowaniu sądowo - administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa , w tym także tych nie podnoszonych w skardze , które to związane są z materią zaskarżonych decyzji. Granice rozpoznania skargi przez Sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych w zaskarżonej sprawie , a z drugiej przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego ( zakaz reformationis in peius ). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie , albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z dyspozycją art.18 ustawy z dnia 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. u. Z 1991 r. nr 36 poz. 161 z póź. zm.; dalej ustawy) jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej , w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy kpa. Z tego powodu do instytucji przywrócenia terminu należy w postępowaniu egzekucyjnym w administracji stosować przepisy art.58 i art.59 kpa. Słusznie w niniejszej sprawie skarżąca wskazywała , że błędnie podnosił organ podatkowy jakoby termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął swój bieg dla skarżącej już dnia [...] , kiedy to uchybiła terminowi do złożenia zażalenia. Przepis art. 58§2 kpa stanowi bowiem , że bieg terminu (nieprzywracalnego) do złożenia wniosku o przywrócenie terminu zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody i licząc od tego dnia wynosi siedem dni. Terminu tego zgodnie z art. 58§3 kpa nie można przywrócić. Bieg terminu zatem dla skarżącej rozpoczął się jak słusznie wskazała dnia [...] , kiedy to otrzymała postanowienie z Izby Skarbowej , z którego dowiedziała się , że uchybiła terminowi do złożenia zażalenia. Termin ten upłynął jednak zdaniem Sądu bezskutecznie dnia [...] Wbrew bowiem swoim twierdzeniom skarżąca pisma opatrzonego datą [...] nie złożyła tego właśnie dnia w Izbie Skarbowej , lecz dopiero dnia [...], co wynika z prezentaty tego organu. Uchybiła zatem również wnioskowi o przywrócenie terminu o jeden dzień. Już zatem sama ta okoliczność powodowała konieczność odmówienia przywrócenia terminu do złożenia zażalenia co zostało uczynione prawidłowo przez Izbę Skarbową i mogło stanowić samodzielną przesłankę takiego rozstrzygnięcia. Ponadto nie stanowi braku winy po stronie składającej wniosek o przywrócenie terminu wynajęcie profesjonalnej firmy zajmującej się doradztwem podatkowym do zdziałania czynności , która została wykonana z uchybieniem terminu. Przesłanka braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Również samo zwolnienie lekarskie , jeśli nie jest wynikiem nagłej choroby ( a ze zwolnienia lekarskiego dołączonego do sprawy [....] wynika , że dotyczyło ono okresu od [...] , nie jest potwierdzeniem braku winy w uchybieniu terminu ( por. Adamiak , Borkowski w "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" , Wyd. C.H.BECK, Warszawa 2004 , str. 328-329). Także wynajęcie w tym okresie profesjonalnego biura w zakresie doradztwa podatkowego do sporządzenia i wysłania zażalenia wywołuje negatywne skutki dla zlecającego. Skutki podejmowanych działań i zaniedbań tak wynajętej osoby - zarówno pozytywne jak i negatywne - obciążają zleceniodawcę. Zaniedbania dokonane przez profesjonalną firmę doradztwa podatkowego , jak została przedstawiona przez samą skarżącą sp. z o.o. , obciążają bezpośrednio skarżącą i tym samym nie mogą uzasadniać przywrócenia terminu do złożenia zażalenia ( por. analogicznie Adamiak , Borkowski w "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" , Wyd. C.H.BECK, Warszawa 2004 , str. 330-331 i powołane tam orzecznictwo). Jest to zatem druga samoistna przesłanka do odmowy przywrócenia terminu. Z tych przyczyn , nie dopatrując się naruszenia procesowego i materialnego prawa podatkowego i egzekucyjnego , orzeczono jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270). /-/M.Jaśniewicz /-/ W.Zygmont /-/ J.Małecki uk