I SA/Po 394/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-06-12

Skład orzekający: Violetta Mielcarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał swoją trudną sytuację materialną, która uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Skarżący nie posiada stałego źródła dochodów, utrzymuje się z prac dorywczych, nie posiada majątku ani konta bankowego, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący PD złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2008 i 2009. Następnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że nie posiada majątku ani stałego źródła dochodów, utrzymuje się z prac dorywczych. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia informacji, na co skarżący odpowiedział, że nie posiada konta bankowego ani nie prowadzi działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2012r. na posiedzeniu niejawnym wniosku PD o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi PD na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 i 2009r. postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Skarżący PD pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 i 2009r. Następnie złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie posiada żadnego majątku ruchomego oraz nieruchomego. Nie posiada również stałego źródła dochodów. Oświadczył, że nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z innymi osobami, nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Na wezwanie z dnia [...] skarżący w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że nie posiada żadnego majątku, nie posiada stałego źródła dochodu i utrzymuje się z prac dorywczych. Nie posiada konta bankowego i nie prowadzi działalności gospodarczej. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej jako p.p.s.a.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 p.p.s.a.). Art. 246 § 1 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji skarżącego wynika, że zasadnym jest zwolnienie go od kosztów sądowych, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Wnioskodawca nie ma stałego źródła dochodów i utrzymuje się z prac dorywczych. Nie posiada również żadnego majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania kosztów sądowych. Z informacji udzielonej przez skarżącego w piśmie procesowym z dnia ]...] do sprawy o sygn. akt [...] wynika, że nie posiada żadnego majątku ruchomego i nieruchomego. Nie posiada również kont bankowych. Z prac dorywczych uzyskuje dochody w wysokości do [...] miesięcznie. Nie prowadzi działalności gospodarczej. Jest stanu wolnego. Wskazał, że od [...] do [...] przebywał w areszcie śledczym, od [...] do [...] odbywał karę pozbawienia wolności [karta nr [...] akt sądowych do sprawy o sygn. [...]]. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło