I SA/Po 395/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-06-08
Skład orzekający: Violetta Mielcarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest osobą schorowaną, niezdolną do pracy i utrzymującą się z zasiłku stałego, a jego żona jest bezrobotna bez prawa do zasiłku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ jego sytuacja materialna, wynikająca z choroby, niezdolności do pracy i niskich dochodów z zasiłku stałego, a także brak dochodów i majątku żony, uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, ale przedstawione okoliczności obiektywnie potwierdzają jego trudną sytuację finansową.Stan faktyczny
Wnioskodawca JB złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadnił wniosek pogarszającym się stanem zdrowia uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia, utrzymywaniem się z zasiłku stałego oraz brakiem dochodów i majątku u żony, która jest bezrobotna. Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości ani oszczędności.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku JB o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące styczeń, luty, od czerwca do września 2001r. oraz od maja do grudnia 2002r. postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.
Wpis sądowy od skargi wynosi [...].
JB pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Następnie złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że z uwagi na stan zdrowia, który stale się pogarsza, nie jest w stanie podjąć zatrudnienia. Wnioskodawca otrzymuje zasiłek stały w wysokości [...] oraz jednorazowe dotacje na utrzymanie mieszkania, w którym mieszka razem z żoną. Małżonka skarżącego jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Aktualnie uczestniczy w programie EFS prowadzonym przez MOPS. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości rolnej i innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Również żona nie posiada żadnego majątku. Skarżący otrzymuje zasiłek stały z MOPS w wysokości [...] miesięcznie, żona nie uzyskuje żadnych dochodów.
W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje :
1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;
2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Należy jednak podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji J B wynika, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący jest bowiem osobą schorowaną, nie może pracować, utrzymuje się z zasiłku stałego przyznanego przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej. Żona skarżącego również nie posiada majątku i stałego źródła dochodu, jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, zatem i ona nie jest w stanie wesprzeć swojego męża w poniesieniu kosztów sądowych.
Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło