I SA/Po 410/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. I. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] nr [...], [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące lipiec, sierpień i wrzesień 2004r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji M. I. pismem z dnia 26 kwietnia 2011r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P.. W skardze strona w osobnym punkcie petitum wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Uzasadniając wniosek wskazała, iż w sprawie zachodzi zarówno niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody jak i trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący nie pracuje a w związku z długotrwałą chorobą do dnia 6 czerwca 2011r. przysługuje mu świadczenie rehabilitacyjne. Razem z żoną otrzymuje zasiłek rodzinny na dzieci w łącznej wysokości [...] miesięcznie. W jego ocenie wartość osiąganych dochodów i świadczeń nie pozwala mu na poniesienie wydatków związanych z wykonaniem zaskarżonej decyzji przy jednoczesnym braku szkody w majątku i skutków, które będą trudne do odwrócenia. Skarżący zwrócił także uwagę, iż ponosi znaczne wydatki na leczenie albowiem od grudnia 2009r. pozostaje na zwolnieniu lekarskim związanym z długotrwałą chorobą a koszty z tym związane są tylko w części refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Wezwaniem z dnia 2 czerwca 2011 r. Sąd wezwał skarżącego do uściślenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w zakresie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Konkretyzacja miała spójnie odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) w stosunku do skarżącego i być poparta dokumentami źródłowymi zwłaszcza w odniesieniu do ewentualnej straty na życiu i zdrowiu oraz na wskazaniu skutku prawnego lub faktycznego (choćby jednorazowego), który może spowodować trwałą (lub istotną) zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu wyjściowego jest (byłby) długotrwały i kosztowny. Pismem z dnia 16 czerwca 2011r. odpowiadające na wezwanie Sądu wskazał, iż ma na utrzymaniu troje dzieci. Ponadto związku z długotrwała chorobą przebywał na zwolnieniu lekarskim od grudnia 2009 r., a następnie do 6 czerwca 2010 r. pobierał świadczenie rehabilitacyjne. Obecnie powrócił do pracy choć leczenie nie zostało zakończone. Zażywa leki przywracające sprawność organizmu po długotrwałej kuracji oraz podlega ciągłej obserwacji w ramach badań kontrolnych. Zatrudniony na umowę o pracę pobiera wynagrodzenie w wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Zarobki w analogicznej wysokości uzyskuje jego żona. Otrzymywane środki w ograniczonym zakresie pozwalają na pokrycie kosztów utrzymania rodziny, w tym uczących się dzieci, oraz na pokrycie kosztów zakupu leków. Wykonanie decyzji mogłoby prowadzić do niedoborów środków niezbędnych dla utrzymaniu rodziny, zakupu podręczników i przyborów szkolnych oraz zakupu leków. W takim przypadku, z uwagi na skromne zasoby, jakimi dysponuje skarżący, zajęcie tych środków w jakiejkolwiek części, powoduje, że stan ten prowadziłby do skutków nieodwracalnych. Powstrzymanie się od nabycia leków czy podręczników niezbędnych w określonym czasie powoduje, że nie ma możliwości powrotu do stanu wyjściowego. Natomiast podatnik nie jest w stanie wskazać precyzyjnie rozmiaru szkody jaką taka sytuacja mogłaby mu wyrządzić. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach - o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości wstrzymania wykonania aktu lub czynności w całości lub w części - jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba że ustawa szczególna wyłącza możliwość takiego wstrzymania wykonania. Z powyższego wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Należy podkreślić, iż to na skarżącym spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia, że w jego sytuacji zachodzą okoliczności wskazane w powołanym powyżej przepisie. Wywody w tej materii powinny być poparte nie tylko szczegółową argumentacją ale także materiałem dowodowym (tak: m.in. Komentarz do art. 61 p.p.s.a. [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III.). W niniejszej sprawie skarżący pomimo wezwania Sądu nie uczynił niczego poza złożeniem wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji oraz przytoczeniem ogólnych twierdzeń o ciężkiej sytuacji materialnej bez dołączenia dokumentów potwierdzających pierwotnie brak zatrudnienia, pobieranie świadczenia rehabilitacyjnego czy zasiłku rodzinnego a nastepnie otrzymywanie wraz z żona minimalnego wynagrodzenia za pracę - a w tym zakresie Sąd nie ma obowiązku działania z urzędu. Sąd podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, że ogólnikowe wywody w żadnym razie nie mogą uzasadniać twierdzenia, że wystąpiła któraś z przesłanek wstrzymania wykonania aktu (decyzji lub postanowienia), wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W innym judykacie Naczelny Sąd Administracyjny (postanowienie z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04) wyraził pogląd - który niniejszy Sąd podziela - że w grę musi wchodzić szkoda (majątkowa a także niemajątkowa), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Sąd zwraca uwagę, iż w niniejszej sprawie ewentualne późniejsze zwrócenie kwoty będącej przedmiotem sporu - w przypadku pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia sprawy odwróci skutki powstałe w wyniku egzekucji. Dlatego Sąd, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 61 § 5 i art. 16 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.