I SA/Po 432/22
WyrokWSA w Poznaniu2024-09-05
Skład orzekający: Katarzyna Wolna-Kubicka, Katarzyna Nikodem, Waldemar Inerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawidłowe jest zaliczenie wpłaty uzyskanej z zajęcia zabezpieczającego na poczet zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r., uwzględniając istniejące odsetki za zwłokę oraz przerwę w ich naliczaniu z powodu zabezpieczenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaliczenie wpłaty uzyskanej z zajęcia zabezpieczającego na poczet zaległości podatkowej z tytułu VAT za grudzień 2017 r. było prawidłowe. Zgodnie z Ordynacją podatkową, wpłata niepokrywająca całości zaległości wraz z odsetkami jest zaliczana proporcjonalnie. W przypadku najstarszej zaległości, jaką był podatek VAT za grudzień 2017 r., organ prawidłowo zaliczył wpłatę na należność główną i odsetki, uwzględniając przerwę w naliczaniu odsetek za okres zabezpieczenia.Stan faktyczny
Spółka złożyła deklarację VAT-7 za wrzesień 2018 r. z wykazaną nadwyżką podatku naliczonego do zwrotu. W związku z postępowaniem podatkowym i ponagleniem spółki, organ miał dokonać zwrotu. Jednakże, w wyniku zajęcia zabezpieczającego, środki z nadwyżki zostały przekazane na rachunek organu egzekucyjnego. Następnie, kwota ta została przekazana do Naczelnika Urzędu Skarbowego w celu zaliczenia na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. Spółka złożyła zażalenie na postanowienie o zaliczeniu wpłaty, a następnie skargę do WSA, kwestionując prawidłowość zaliczenia oraz procedury. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 05 września 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 05 września 2024 roku sprawy ze skargi [...] Sp. z o. o. w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z 6 kwietnia 2022 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia G. P., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 3 listopada 2021 nr [...] w przedmiocie zaliczenia wpłaty z 6 października 2021 r. uzyskanej z zabezpieczenia zgodnie z zawiadomieniem o zajęciu zabezpieczającym innej wierzytelności pieniężnej nr [...] w kwocie [...]zł na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. na należność główną i odsetki za zwłokę.
Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym.
G. spółka z o.o. 25 października 2018 r. złożyła w formie elektronicznej deklarację dla podatku od towarów i usług VAT-7 za wrzesień 2018 r. z wykazaną kwotą nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na rachunek bankowy w kwocie [...]zł. Termin zwrotu przypadał na 24 grudnia 2018 r. W celu zweryfikowania prawidłowości rozliczeń spółki oraz zbadania zasadności zwrotu ww. kwoty organ I instancji podjął czynności sprawdzające, a następnie wszczął postępowanie podatkowe. Spółka złożyła 19 października 2020 r. ponaglenie na działanie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] dotyczące niedokonania zwrotu podatku VAT za wrzesień 2018 r. Ponaglenie zostało uznane za zasadne przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowieniem z 18 grudnia 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] został zobligowany do dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym zgodnie z deklaracją podatnika w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania postanowienia, tj. od 18 grudnia 2020 r.
22 grudnia 2020 r. do organu I instancji wpłynęło zawiadomienie z organu egzekucyjnego nr [...] o zajęciu zabezpieczającym innej wierzytelności pieniężnej, tj. zabezpieczenie należności objętych zarządzeniami Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] nr [...] (zarządzenie zabezpieczające obejmujące podatek od towarów i usług za wrzesień 2018 r.) i nr [...] (zarządzenie zabezpieczające obejmujące podatek od towarów i usług za grudzień 2017 r.).
W wyniku zajęcia zabezpieczającego Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] 18 stycznia 2021 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającą z deklaracji VAT-7 za wrzesień 2018 r. w wysokości [...] zł wraz z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł wyliczonym za okres od 25 grudnia 2018 r. włącznie do 18 stycznia 2021 r., przekazał łącznie kwotę [...]zł na rachunek bankowy wskazany w wyżej wymienionym zawiadomieniu, tj. na oprocentowany rachunek bankowy organu egzekucyjnego.
Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] decyzją z 30 grudnia 2020 r. nr [...] określił kwotę do zapłaty podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. w wysokości [...] zł oraz ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości [...] zł. Decyzją z 17 sierpnia 2021 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.
W dniu 6 października 2021 r. kwota zabezpieczona na rachunku depozytowym w wysokości [...] zł (należność główna [...] zł, odsetki za zwłokę [...] zł) wraz z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł została przekazana za pośrednictwem indywidualnego rachunku bankowego podatnika (mikrorachunek podatkowy) w celu zaliczenia jej zgodnie z przepisami ustawy Ordynacja podatkowa. W związku z istnieniem zaległości wymagalnych w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. w kwocie należności głównej w wysokości [...] zł z terminem płatności 25 stycznia 2018 r. zwolnioną z zabezpieczenia kwotę w łącznej wysokości [...] zł ([...] zł plus oprocentowanie [...] zł) zaliczono na jej poczet.
W tych okolicznościach organ I instancji wydał na podstawie art. 62 § 1 i § 4 oraz art. 217 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm., dalej jako: "O.p.") postanowienie z 3 listopada 2021 r. w sprawie zaliczenia kwoty [...]zł na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. na należność główną w kwocie [...]zł i odsetki za zwłokę w wysokości [...] zł.
Pismem z 25 listopada 2021 r. spółka złożyła zażalenie na ww. postanowienie, zarzucając naruszenie: art. 120, art, 121, art. 122, art. 143, art. 210 i art. 216 O.p., art. 10.1 i art. 11 ustawy Prawo przedsiębiorcy.
Dyrektor Izby Skarbowej wskazanym na wstępie postanowieniem z 6 kwietnia 2022 r., wydanym na podstawie art. 233 § 1 w zw. z art. 239, art. 62 § 1 i § 4 O.p., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ II instancji powołał m.in. przepisy art. 62 § 1 i § 4, art. 51 § 1, art. 53 § 1 i § 4, art. 55 § 1, § 2 O.p., § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz.U. z 2021 r., poz. 703). Organ wyjaśnił, że spółka na dzień zaliczenia posiadała zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. wynikające z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2020 r., którą określono kwotę do zapłaty podatku od towarów i usług za ww. miesiąc w wysokości [...],- zł (termin płatności 25 stycznia 2018 r.) oraz ustalono dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości [...],- zł (termin płatności 28 stycznia 2021 r.). Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją z 17 sierpnia 2021 r. przez Dyrektora Izby Skarbowej.
Organ wyjaśnił, że najstarszą zaległością posiadaną przez spółkę jest zaległość w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. w wysokości [...] zł, gdyż termin płatności zobowiązania przypadał na dzień 25 stycznia 2018 r. Odsetki za zwłokę zostały naliczone od 26 stycznia 2018 r. do 17 stycznia 2021 r., gdyż 18 stycznia 2021 r. to dzień w którym podatnik został pozbawiony możliwości dysponowania kwotą zabezpieczoną. Data 18 styczeń 2021 r. jest to dzień kiedy zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2018 r. został przekazany na zajęcie zabezpieczające, w terminie wyznaczonym w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej z 18 grudnia 2020 r. uznającym za uzasadnione ponaglenie spółki z 19 października 2020 r. Natomiast 6 października 2021 r., kwota zabezpieczona na rachunku depozytowym w wysokości [...] zł (kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2018 r. w kwocie [...]zł wraz z należnym oprocentowaniem zwrotu w kwocie [...]zł) wraz z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł, łącznie kwota [...]zł - została przekazana za pośrednictwem indywidualnego rachunku bankowego podatnika do Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], a więc na dzień otrzymania przez organ I instancji kwoty [...]zł z rachunku depozytowego, tj. na 6 października 2021 r. od zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. w wysokości [...] zł, należne odsetki z uwzględnioną przerwą w ich naliczaniu - na podstawie art. 54 § 1 pkt 1 O.p., który stanowi, że odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres zabezpieczenia, od zabezpieczonej kwoty zobowiązania, jeżeli objęte zabezpieczeniem środki pieniężne, w tym kwoty uzyskane ze sprzedaży objętych zabezpieczeniem rzeczy lub praw, zostały zaliczone na poczet zaległości podatkowych - liczone były od 26 stycznia 2018 r. do 17 stycznia 2021 r. (liczba dni: 1088) i wynosiły kwota: [...] zł (8% M.P. z 2016 r. poz. 20 z 8 stycznia 2016r.). Łączna kwota wynosi [...] zł. (należność główna [...] zł plus odsetki [...] zł). W związku z powyższym, kwota w wysokości [...] zł, przekazana 6 października 2021 r. z zabezpieczenia na rachunku depozytowym, nie pokrywa całej zaległości z odsetkami za zwłokę. Organ wyjaśnił, że jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę - zaliczenie przedmiotowej kwoty [...]zł na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. przedstawia się następująco: - należność główna w kwocie [...]zł, - odsetki za zwłokę w wysokości [...] zł. Po dokonaniu przedmiotowego zaliczenia kwoty [...]zł, za grudzień 2017 r. w tytułu podatku od towarów i usług pozostała zaległość [...] zł, do zapłacenia z należnymi odsetkami za zwłokę.
Organ wyjaśnił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z 18 grudnia 2020 r., został zobligowany do dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2018 r. zgodnie z deklaracją podatnika w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania postanowienia, tj. od 18 grudnia 2020 r. 18 stycznia 2021 r. zwrot nadwyżki podatku naliczonego na należnym, wynikającej z deklaracji VAT-7 za wrzesień 2018 r. w wysokości [...] zł., którego termin zwrotu przypadał 24 grudnia 2018 r., wraz z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł wynosił łącznie [...] zł. Oprocentowanie w kwocie [...]zł wyliczone zostało za okres od 25 grudnia 2018 r. włącznie do dnia dokonania zwrotu, tj. 18 stycznia 2021 r. (organ I instancji wyliczył odsetki w wysokości 100 %; za okres 756 dni; 8% M.P. z 2016 r. poz. 20 z 8 stycznia 2016 r.), zwrot wynosił łącznie [...] zł. Organ I instancji nie dokonał bezpośrednio na rachunek bankowy spółki zwrotu VAT za wrzesień 2018 r. kwoty [...]zł z uwagi na wpływ 22 grudnia 2020 r. zajęcia zabezpieczającego prowadzonego na podstawie zarządzeń zabezpieczenia z 28 października 2020 r. nr [...] i nr [...].
Organ wyjaśnił, że w przypadku zajęcia zabezpieczającego nadpłaty czy zwrotu podatku, naczelnik urzędu skarbowego staje się dłużnikiem zajętej wierzytelności i zobowiązany jest do niezwłocznego przekazania kwoty na rachunek depozytowy organu egzekucyjnego. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] jako dłużnik zajętej wierzytelności miał obowiązek prawny wykonać zajęcie. Nie mógł kwestionować zarządzenia zabezpieczenia w oparciu, o które zostało dokonane powyższe zajęcie, gdyż takie uprawnienie przysługiwało podatnikowi (dłużnikowi). W związku z powyższym, 18 stycznia 2021 r. organ I instancji przekazał kwotę [...]zł (tj. zwrot z deklaracji VAT-7 za wrzesień 2018 r. w kwocie [...]zł z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł, razem kwota [...]zł) na rachunek bankowy wskazany w ww. zawiadomieniu. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] zajęte pieniądze wpłacił na oprocentowany rachunek bankowy organu egzekucyjnego. Dnia 6 października 2021 r. kwota zabezpieczona na rachunku depozytowym w wysokości [...] zł (tj. zwrot z deklaracji VAT-7 za wrzesień 2018 r. w kwocie [...]zł. z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł tj. kwota [...]zł) wraz z należnym oprocentowaniem wynikającym z oprocentowanego rachunku bankowego organu egzekucyjnego w wysokości [...] zł czyli łącznie kwota [...]zł (tj. [...] zł plus [...] zł lub inaczej kwota [...]zł plus łączne oprocentowanie [...] zł.) została przekazana Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...] za pośrednictwem indywidualnego rachunku bankowego podatnika (mikrorachunek podatkowy) w celu zaliczenia jej zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej. W związku z istnieniem zaległości wymagalnych w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 roku otrzymaną kwotę w łącznej wysokości [...] zł zaliczono na poczet tejże zaległości.
Organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy Ordynacja podatkowa przy zachowaniu zasady praworządności. Organ wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie zostało podpisane przez pracownika organu I instancji na podstawie upoważnienia wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...]. Organ wyjaśnił, że udzielenie upoważnienia jest czynnością wewnętrzną organu podatkowego, w związku z tym nie doręcza się go stronie w związku z wszczęciem postępowania, nie musi się również ono znajdować w aktach danego postępowania.
Organ wyjaśnił, że postanowienie wydawane na podstawie art. 62 § 4 O.p. ma charakter deklaratoryjny i zaliczenie na poczet zaległości podatkowej i odsetek od tej zaległości nie następuje z dniem wydania postanowienia. Zaliczenie na poczet zaległości podatkowych odzwierciedla i potwierdza wykonanie czynności rachunkowo-technicznej. Ma ono charakter formalny i samo w sobie nie przesądza ani o istnieniu wpłaty, nadpłaty, ani też o istnieniu zaległości podatkowej. Postanowienie organu załatwia jedynie kwestię zaliczenia wpłaty, a nie określenie jej wysokości. Postanowienie to ma doprowadzić do kompensaty wzajemnych wierzytelności. W tym zakresie postanowienie artykułuje i potwierdza w formie aktu administracyjnego w indywidualnej sprawie, że w dacie wynikającej z prawa i wskazanej w tymże postanowieniu, nastąpiło zaliczenie określonej kwoty na zaległość podatkową. Dzień wydania postanowienia nie jest dniem zaliczenia. Data wydania postanowienia nie ma w tym względzie decydującego znaczenia.
W skardze z dnia 20 maja 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, skarżąca zarzuciła powyższemu postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej naruszenie:
1. art. 22 § 2 u.p.e.a. poprzez naruszenie właściwości organu egzekucyjnego i organu wydającego zarządzenie zabezpieczające w sprawie. Prowadzenie postępowania przez organ niewłaściwy terytorialnie dla skarżącej.
2. art. 156 § 1 pkt 1, w zw. z art. 17 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o K. R. S. (Dz. U. z 2019 r., poz. 1500 ze zm., zwanej dalej k.r.s.) oraz art. 201 ustawy z dnia 15 września 2000 - K. S. H. (Dz. U. z 2019 r. poz. 505 ze zm., zwanej dalej k.s.h.), poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na pominięciu dopuszczalności obalenia domniemania danych zawartych w rejestrze przedsiębiorców w sytuacji uzyskania dowodów przeciwnych (tu: notatki służbowej urzędników organu, złożonych formularzy VAT- R, NIP-8, wydania potwierdzenia VAT EU i plików [...]) i przyjęciu, iż zmiana adresu prowadzenia działalności jest skuteczna dopiero po ujawnieniu w KRS, a nie na bazie zebranego materiału dowodowego przez organ I instancji;
3. art. 120, art. 121, art. 122 w zw. z art. 143 O.p. poprzez podpisanie postanowienia przez osobę do tego nie upoważnioną i nie posiadającą upoważnienia imiennego wykazującego w sposób enumeratywny i szczegółowy zakres delegowanych uprawnień przez piastuna organu;
4. art. 120, art. 121, art. 122 w zw. z art. 143 O.p. poprzez naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, a także poprzez ignorowanie zapadłych orzeczeń polskich sądów administracyjnych, Trybunału Konstytucyjnego i ETS, naruszenie zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. W wyniku czego doszło do próby uwiarygodnienia niewłaściwych przesłanek w decyzji przez organ;
5. art. 120, art. 121, art. 122 w zw. z art. 210 i 216 O.p. poprzez doręczenia postanowienia przedłużającego postępowania podatkowego po terminie jego upłynięcia;
6. art. 10.1 i art. 11.1 ustawy Prawo przedsiębiorcy z dnia 6 marca 2018 r. przez skrajnie negatywną interpretację przepisów prawa mającą na celu pokrzywdzenie przedsiębiorcy, unikanie polemiki prawnej w tym zakresie. W wyniku czego doszło do próby uwiarygodnienia niewłaściwych przesłanek postanowienia przez organ.
Skarżąca wniosła o:
1. uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości,
2. zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] do przekazania wszystkich dokumentów wskazanych przez stronę w skardze. Dokumenty te powinny znajdować się w aktach postępowania. Organy skarbowe wielokrotnie przekazują jedynie wybiórczo dokumentację w ramach prowadzonych postępowań. Zwłaszcza dokumentację w zakresie ustalenia adresu prowadzenia działalności przez skarżącą;
3. włączenie jako dowód upoważnienia imiennego stworzonego i wynikającego z regulaminu organizacyjnego urzędu Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] i Dyrektora Izby Skarbowej dla:
a) R. S. (urząd - Naczelnika Urzędu Skarbowego [...],
b) D. W. (urząd Naczelnika Urzędu Skarbowego [...],
c) A. A. (urząd naczelnika Urzędu Skarbowego [...],
d) A. P. (urząd Dyrektora IAS w [...]),
e) K. K. (urząd Dyrektora IAS w [...]).
Skarżąca wskazała, że w pełni kwestionuje prawo tych osób do działania w imieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] oraz Dyrektora Izby Skarbowej, a tym samym wydania postanowień wypełniającego znamiona art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W ocenie strony, postanowienia wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa przez osoby nieupoważnione.
4. zweryfikowanie wszystkich czynności procesowych Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w sprawie, łącznie z ustaleniem przez organ II instancji właściwości miejscowej w sprawie i weryfikacji upoważnień do podpisywania postanowień "z u.p. Naczelnika US [...]" i "z u.p Dyrektora Izby Skarbowej. W celu ustalanie czy organ odwoławczy poczynił w ramach postępowania odwoławczego przynajmniej czynności weryfikacji poprawności procesowej wydanego aktu przed rozstrzygnięciem merytorycznym. Czynności te powinien wykonać w pierwszej kolejności i niezwłocznie.
5. włączenie jako dowód upoważnienia imiennego stworzonego i wynikającego z regulaminu organizacyjnego urzędu Dyrektora Izby Skarbowej dla osób prowadzących niniejsze postępowanie w związku z uzasadnionym podejrzeniem skarżącej, że osoby te nie posiadają aktualnych upoważnień imiennych wynikających z treści regulaminu Izby Administracji Skarbowej [...] z zakresem swoich uprawnień, a tym samym postępowanie odwoławcze prowadzone było przez osoby do tego nieupoważnione. Przeprowadzenie tym samym kontroli upoważnień zakresu i zgodności z treścią wewnętrznych regulaminów organu I i II instancji.
6. włączenie jako dowód rejestru upoważnień imiennych Urzędu Skarbowego [...] i Izby Administracji Skarbowej [...] wskazujących np. datę ewidencji żądanych upoważnień imiennych w pkt 3 wniosków skarżącej.
7. włączenie jako dowód do akt postępowania wszystkich dokumentów wymienianych przez skarżącą i będących w posiadaniu Naczelnika US [...] i Dyrektora IAS i Naczelnika US w sprawie;.
8. uznanie faktu, że osoba podpisująca niniejszą skargę J. C. jako prawny reprezentant skarżącej jest świadomy posiadania swojego mandatu procesowego w sprawie w imieniu skarżącej, nie musi tego faktu wykazywać przed Dyrektorem IAS [...] ani przed sekretariatem W. S. A. w Poznaniu. Mandat ten jest ujawniony w sposób publiczny (w odróżnieniu od, jak się okazuje, upoważnienia Dyrektora IAS dla swoich urzędników), w rejestrze KRS powszechnie dostępnym. Resumując, prezes zarządu skarżącej ma "pełną wiedzę na temat przyznanych pełnomocnictw (umocowań) i uprawnień jego osobie. Skarga została podpisana przez osobę umocowaną oraz przygotowana przez osobę upoważnioną".
9. rozstrzygnięcie w granicach sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną w związku z art. 134 p.p.s.a.;
10. udostępnienie kompletu akt w systemie PASSA. Umożliwienie wymiany korespondencji w sprawie za pośrednictwem e-Puap;
11. przeprowadzenie rozprawy wyłącznie za pośrednictwem systemu W. (trybie wideokonferencji), gdyż skarżąca posiada stosowne możliwości techniczne;
12. o nieprzeprowadzenie rozprawy w trybie uproszczonym, gdyż nie zgadza się na taką formę procedowania sprawy;
13. zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego na rzecz skarżącej od organu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu podniesionych zarzutów, strona przedstawiła przebieg postępowania, jak i postawiła twierdzenie, że organ II instancji pominął w materiale dowodowym i w uzasadnieniu rozstrzygnięcia całkowicie kwestie związane z wyrokami zapadłymi w zakresie zwrotu podatku VAT za grudzień 2017 r. jak również kosztów postępowań sądowych. Przywołana argumentacja organu II instancji wskazuje wprost na próbę przemilczenia tych faktów. Zdaniem skarżącej kwestie te są na tyle istotne, że w sposób znaczący wpływają na chronologię wydarzeń, czynności księgowych, a co za tym idzie wielkości odsetek.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a.") sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.
Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Wobec zarzutów sformułowanych w skardze oraz pismach procesowych, w pierwszej kolejności należało wskazać na zakres przedmiotowy niniejszej sprawy. Kontroli sądowej zostało poddane postanowienie w przedmiocie zaliczenia wpłaty uzyskanej z zabezpieczenia na poczet zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r.
W ocenie Sądu, rację w sporze należy przyznać organom orzekającym w przedmiotowej sprawie, uznając, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
W tym kontekście w pierwszej kolejności zauważyć należy, że zgodnie z art. 62 § 4 O.p. w sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie.
Będące przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej jest aktem formalnym, nieprzesądzającym o istnieniu zaległości podatkowej, lecz informującym o sposobie zaliczenia wpłaty stosownie do unormowania art. 62 O.p. Zgodnie z art. 62 § 1 O.p., jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika, a w przypadku braku takiego wskazania – na poczet zobowiązania podatkowego o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zobowiązań podatkowych podatnika. W przypadku gdy na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe, których termin płatności upłynął, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności we wskazanym przez podatnika podatku, a w przypadku braku takiego wskazania lub braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku – na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości podatkowych podatnika.
Zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności (por. art. 51 § 1 O.p.). Zgodnie z art. 53 § 1 O.p. od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 52 §1 pkt 2 i art. 54, naliczane są odsetki za zwłokę. Odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku lub terminu, w którym płatnik lub inkasent był obowiązany dokonać wpłaty podatku na rachunek organu podatkowego (por. art. 53 § 4 O.p.). Zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które musza być zawarte w rachunkach odsetki za zwłokę są naliczane do dnia, włącznie z tym dniem: zapłaty podatku. Odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego (por. art. 55 § 1 O.p.). Stosownie do art. 55 § 2 O.p., jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę.
W oparciu o powołane przepisy, prawidłowe było w okolicznościach sprawy działalnie organu, który zaliczył wpłatę uzyskaną z zabezpieczenia na poczet zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. na należność główną i odsetki.
Jak bowiem wynika z akt sprawy na dzień zaliczenia spółka posiadała zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. wynikające z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z 30 grudnia 2020 r. nr [...], którą określono kwotę do zapłaty podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. w wysokości [...] zł (termin płatności 25 stycznia 2018 r.) oraz ustalono dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości [...] zł. (termin płatności 28 stycznia 2021 r.). Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z 17 sierpnia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Z akt sprawy wynika, że najstarszą zaległością posiadaną przez skarżącą jest zaległość w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. w wysokości [...] zł, gdyż termin płatności przedmiotowego zobowiązania przypadał na dzień 25 stycznia 2018 r. Odsetki za zwłokę zostały naliczone przez organ prawidłowo od 26 stycznia 2018 r. do 17 stycznia 2021 r., gdyż 18 stycznia 2021 r. to dzień w którym podatnik został pozbawiony możliwości dysponowania kwotą zabezpieczoną. Data 18 styczeń 2021 r. jest to dzień kiedy zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2018 r. został przekazany na zajęcie zabezpieczające, w terminie wyznaczonym w postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej z 18 grudnia 2020 r. nr [...] r., uznającym za uzasadnione ponaglenie skarżącej z 19 października 2020 r., natomiast 6 października 2021 r. kwota zabezpieczona na rachunku depozytowym w wysokości [...] zł (kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2018 r. w kwocie [...]zł wraz z należnym oprocentowaniem zwrotu [...] zł) wraz z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł łącznie kwota [...]zł - została przekazana za pośrednictwem indywidualnego rachunku bankowego podatnika do Naczelnika Urzędu Skarbowego [...], więc na dzień otrzymania przez organ I instancji kwoty [...]zł z rachunku depozytowego, tj. na 6 października 2021 r. od zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2017 r. w wysokości [...] zł, należne odsetki z uwzględnioną przerwą w ich naliczaniu - na podstawie art. 54 § 1 pkt 1 Op., który stanowi, że odsetek za zwłokę nie nalicza się za okres zabezpieczenia, od zabezpieczonej kwoty zobowiązania, jeżeli objęte zabezpieczeniem środki pieniężne, w tym kwoty uzyskane ze sprzedaży objętych zabezpieczeniem rzeczy lub praw, zostały zaliczone na poczet zaległości podatkowych - liczone były od 26 stycznia 2018 r. do 17 stycznia 2021 r. (liczba dni: 1088) i wynosiły kwota: [...] zł (8% M.P. z 2016 r. poz. 20 z 8 stycznia 2016 r.), a więc łączna kwota [...]zł. (należność główna [...] zł plus odsetki [...] zł). W związku z powyższym, kwota w wysokości [...] zł, przekazana 6 października 2021 r. z zabezpieczenia na rachunku depozytowym, nie pokrywa całej zaległości z odsetkami za zwłokę. Po dokonaniu przedmiotowego zaliczenia kwoty [...]zł, za grudzień 2017 r. z tytułu podatku od towarów i usług pozostała zaległość [...] zł, do zapłacenia z należnymi odsetkami za zwłokę, o czym skarżąca została poinformowana przez organ I instancji, co wynika z uzasadnienia postanowienia.
Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej z 18 grudnia 2020 r., został zobligowany do dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2018 r. zgodnie z deklaracją podatnika w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania postanowienia, tj. od 18 grudnia 2020 r. 18 stycznia 2021 r. zwrot nadwyżki podatku naliczonego na należnym, wynikającej z deklaracji VAT-7 za wrzesień 2018 r. w wysokości [...] zł., którego termin zwrotu przypadał 24 grudnia 2018 r., wraz z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł wynosił łącznie [...] zł. Oprocentowanie w kwocie [...]zł wyliczone zostało za okres od 25 grudnia 2018 r. włącznie do dnia dokonania zwrotu, tj. 18 stycznia 2021 r. (tj. organ I instancji wyliczył prawidłowo odsetki w wysokości 100 %; za okres 756 dni; 8% M.P. z 2016 r. poz. 20 z 8 stycznia 2016r.) zwrot wynosił łącznie [...] zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] nie dokonał bezpośrednio na rachunek bankowy spółki zwrotu VAT za wrzesień 2018 r. kwoty [...]z. z uwagi na wpływ 22 grudnia 2020 r. zajęcia zabezpieczającego prowadzonego na podstawie zarządzeń zabezpieczenia z 28 października 2020 r. Podkreślić w tym miejscu należy, że w przypadku zajęcia zabezpieczającego nadpłaty czy zwrotu podatku, naczelnik urzędu skarbowego staje się dłużnikiem zajętej wierzytelności i zobowiązany jest do niezwłocznego przekazania kwoty na rachunek depozytowy organu egzekucyjnego. Zajęcie takie następuje w trybie art. 89 § 1 w związku z art. 164 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U z 2022 r., poz 479 ze zm.). Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] jako dłużnik zajętej wierzytelności miał obowiązek prawny wykonać zajęcie. Nie mógł kwestionować zarządzenia zabezpieczenia w oparciu, o które zostało dokonane powyższe zajęcie, gdyż takie uprawnienie przysługiwało podatnikowi (dłużnikowi). W związku z powyższym, 18 stycznia 2021 r. organ I instancji przekazał kwotę [...]zł (tj. zwrot z deklaracji VAT-7 za wrzesień 2018 r. w kwocie [...]zł z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł razem kwota [...]zł) na rachunek bankowy wskazany w wyżej wymienionym zawiadomieniu. Zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 165 § 2 u.p.e.a. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] zajęte pieniądze wpłacił na oprocentowany rachunek bankowy organu egzekucyjnego. Dnia 6 października 2021 r. kwota zabezpieczona na rachunku depozytowym w wysokości [...] zł (tj. zwrot z deklaracji VAT-7 za wrzesień 2018 r. w kwocie [...]zł z należnym oprocentowaniem w wysokości [...] zł tj. kwota [...]zł) wraz z należnym oprocentowaniem wynikającym z oprocentowanego rachunku bankowego organu egzekucyjnego w wysokości [...] zł czyli łącznie kwota [...]zł (tj. [...] zł plus [...] zł lub inaczej kwota [...]zł plus łączne oprocentowanie [...] zł) została przekazana Naczelnikowi Urzędu Skarbowego [...] z indywidualnego rachunku bankowego podatnika (mikrorachunek podatkowy) w celu zaliczenia jej zgodnie z przepisami ustawy Ordynacja podatkowa. W związku z istnieniem zaległości wymagalnych w podatku od towarów i usług za grudzień 2017 roku otrzymaną kwotę w łącznej wysokości [...] zł zaliczono na poczet tejże zaległości w sposób wskazany powyżej .
W ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcia obu instancji zostały wydane prawidłowo, t.j. zgodnie z regulacją wyrażoną w ww. przepisach, t.j.. zgodnie z obowiązującymi przepisami Ordynacji podatkowej, przy zachowaniu zasady praworządności.
Zdaniem Sądu zaskarżone postanowienia, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, zostały podpisane przez upoważnione osoby. Postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] zostało podpisane przez pracownika organu pierwszej instancji na podstawie upoważnienia wydanego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] na podstawie § 35 ust 3 Regulaminu organizacyjnego Urzędu Skarbowego [...], stanowiącego załącznik nr [...] do zarządzenia nr [...] Dyrektora Izby Skarbowej z 12 sierpnia 2021 r. w sprawie nadania Regulaminu Organizacyjnego Urzędowi Skarbowemu [...]. Postanowienie wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej, działającego jako organ II instancji, zostało podpisane przez osobę upoważnioną, na podstawie obowiązującego upoważnienia udzielonego przez Dyrektora Izby Skarbowej. Podkreślenia także wymaga, iż Dyrektor Izby Skarbowej, jak i zatrudnieni w organach podatkowych pracownicy mają pełną wiedzę na temat przyznanych im pełnomocnictw i uprawnień. Udzielanie pełnomocnictw jest czynnością wewnętrzną organu i nie ma obowiązku dołączania pełnomocnictw do akt sprawy. Brak jest związku ze sprawą, kwestii uregulowań wewnętrznych obowiązujących w K. A. S., kompetencji pracowników i osób kierujących w organach podatkowych. Twierdzenia skarżącej jakoby osoby wymienione w skardze działały poza zakresem swych upoważnień są w sposób oczywisty nieprawdziwe. Ponadto wskazać należy, że z przedłożonego do akt niniejszej sprawy upoważnienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 28 września 2021 r. nr [...] dla A. A. wynika, że jest ona zatrudniona na stanowisku eksperta skarbowego w Dziale rachunkowości w Urzędzie Skarbowym [...] i jest upoważniona m.in. do podpisywania informacji odnoszących się do stanu faktycznego spraw w zakresie właściwości komórki, w szczególności: postanowień w sprawie zaliczenia wpłat, nadpłat lub zwrotów (por. pkt [...]) – k. nr [...] akt sąd.). Z upoważnienia wydanego przez Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 stycznia 2021 r. nr [...] wynika, że K. K. jest Kierownikiem Referatu Rachunkowości Podatkowej w Izbie Administracji Skarbowej [...] i jest ona upoważniona w zakresie działania nadzorowanej komórki do załatwiania spraw i podpisywania: decyzji i postanowień w sprawach pozostających w zakresie zadań Referatu Rachunkowości Podatkowej do [...] zł kwoty spornej (por. pkt [...]) upoważnienia – k. nr [...] akt sąd.).
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienia organów obu instancji, spełniają wymóg przewidziany w art. 210 § 1 pkt 8 Op., gdyż zostały podpisane przez osoby upoważnione z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. W sprawie nie istnieją zatem - wbrew twierdzeniom skarżącej - żadne wątpliwości co do poprawności udzielonych upoważnień. Wskazać należy, że zaskarżone postanowienie, podpisane zostało przez osobę posiadającą, zgodnie z art. 143 § 1 Op., imienne upoważnienie udzielone przez Dyrektora Izby Skarbowej do załatwiania spraw w jego imieniu, w tym również do załatwienia przedmiotowej sprawy.
Nie miało również miejsca naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, gdyż przedmiotowe rozstrzygnięcie podjęto na podstawie wskazanych przepisów prawa, oraz po wnikliwej analizie akt sprawy, w których znajdują się dokumenty zawierające dane wystarczające do prowadzenia i wydania przedmiotowego orzeczenia. Zarzut skarżącej odnośnie naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, uznaje się zatem za bezpodstawny.
Za bezzasadny należy uznać również zarzut skarżącej dotyczący doręczenia postanowienia przedłużającego postępowanie podatkowe, jak twierdzi spółka, po terminie jego upłynięcia, gdyż ocena prawidłowości postępowania podatkowego nie stanowi przedmiotu niniejszej sprawy. Organ podatkowy, dokonując zaliczenia wpłaty na zaległości podatkowe, nie ocenia prawidłowości rozstrzygnięć zapadłych w sprawie wymiarowej, poprzedzającej wydanie postanowienia. Tym samym, podczas przedmiotowego zaliczenia nie może podlegać badaniu kwestia doręczenia postanowienia przedłużającego postępowanie podatkowe.
Sąd za bezpodstawny uznał także zarzut naruszenia przepisów ustawy Prawo przedsiębiorcy, gdyż zaliczenie wpłaty na poczet zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za 2017 r. nastąpiło na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, a nie na podstawie wskazanej przez skarżącą ustawy.
Podsumowując, należy stwierdzić, że wbrew twierdzeniom skargi poddane sądowej kontroli postanowienie wraz z poprzedzającym je postanowieniem wydanym przez organ pierwszej instancji odpowiadają prawu.
Skarżąca podniosła w skardze wiele zarzutów oraz żądań, dotyczących m.in. przeprowadzenia postępowania dowodowego, przesłania stronie żądanych dokumentów oraz sposobu przeprowadzenia rozprawy. W ocenie Sądu, zarzuty te pozostają bez związku z przedmiotem niniejszego postępowania. W kontekście obszernych wywodów skargi należy podkreślić, że przedmiotem kontroli Sądu jest jedynie zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.
Sąd podnosi, że kontrolą Sądu w niniejszej sprawie nie mogą być objęte wszelkie działania organów podatkowych prowadzone wobec skarżącej.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło