I SA/Po 455/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku RW o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku rolnym postanawia: oddalić wniosek. Wpis od skargi wynosi [...]. RW pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Następnie złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku podał, że w związku z sytuacją jaka go spotkała i izolacją, która trwała [...], zostały wszczęte postępowania komornicze. Aktualnie skarżący nie ma stałego zatrudnienia z uwagi na sytuację na rynku pracy. Nie może również podjąć pracy poza miejscem zamieszkania, z uwagi na wiek i stan zdrowia matki. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z [...]-letnią matką. Posiada dom o powierzchni [...] oraz nieruchomość rolną o pow. [...] fizycznych. Nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Matka skarżącego otrzymuje emeryturę rolniczą w wysokości [...], skarżący wg kalkulatora wyliczeń GOPS z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w wysokości [...]. Wnioskodawca podał, że nieruchomość rolna jest dzierżawiona, w najbliższym czasie planuje sprzedaż gospodarstwa rolnego. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy RW w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że ze sprzedaży zboża paszowego, żyta, zboża jarego i buraków pastewnych uzyskał przychód w wysokości [...], poniósł natomiast koszty na środki chemiczne, olej napędowy i amortyzację ciągnika i maszyn w wysokości [...]. Podał, że on i jego matka ponoszą koszty miesięcznego utrzymania w wysokości około [...], przy czym [...]. Skarżący posiada samochód osobowy marki P, rok prod. [...], wartość rynkowa ok. [...], samochód od [...] jest uszkodzony, matka nie posiada samochodu osobowego. Wnioskodawca z pracy sezonowej przy zrywaniu wiśni i czereśni uzyskał dochód w wysokości [...]. Otrzymał również dopłatę do nieruchomości rolnej z Unii Europejskiej w wysokości [...]. Podał, że z uwagi na zadłużenie u osób trzecich, S.K.R. K, Spółdzielni Produkcyjnej P, KRUS-ie i w opłatach za energię elektryczną zmuszony jest sprzedać część gruntu rolnego. Do pisma załączył m.in. kserokopię wyciągu z rachunku bankowego prowadzonego przez B za okres [...], z którego wynika, że na rachunek bankowy skarżącego w dniu [...] wpłynęła kwota w wysokości [...]. Zgodnie z adnotacją skarżącego jest to przedpłata na zakup gruntu przez KB. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 cyt. ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Należy jednak podkreślić, że instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, bez majątku, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania wskazać należy, że skarżący nie uprawdopodobnił, aby nie był w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawca posiada bowiem dom i nieruchomość rolną oraz samochód osobowy. Nie ma stałego wynagrodzenia, jednakże prowadzi gospodarstwo rolne. Aktualnie planuje sprzedać część gruntu ornego i [...] otrzymał przedpłatę w wysokości [...]. Z informacji udzielonej przez skarżącego wynika, że ze środków tych planuje spłacić zaległości cywilnoprawne (długi u osób trzecich, niezapłacone faktury). Jednakże godzi się zauważyć, że koszty postępowania sądowoadministracyjnego, t.j. koszty sądowe i koszty zastępstwa procesowego należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Wskazać również należy, że spłata zobowiązań cywilnoprawnych z otrzymanej kwoty w wysokości [...] nie daje podstaw do uwzględnienia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, albowiem brak jest podstaw do przyjęcia, że prywatne zobowiązania finansowe mają pierwszeństwo przed zobowiązaniami publicznoprawnymi. W tych okolicznościach stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1, § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 postanowiono, jak w sentencji.