I SA/Po 462/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2012-07-11
Skład orzekający: Katarzyna Wolna-Kubicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, wniesione na skutek braku uzupełnienia wniosku na urzędowym formularzu, traci moc w całości w przypadku wniesienia sprzeciwu?Ratio decidendi
Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego powoduje utratę mocy wiążącej tego zarządzenia ex lege, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd. Jednakże, jeśli wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został złożony na urzędowym formularzu lub jego braki nie zostały uzupełnione w terminie, sąd pozostawia taki wniosek bez rozpoznania, zgodnie z art. 257 PPSA. W przypadku, gdy skarżąca nie uzupełniła wniosku na urzędowym formularzu pomimo wezwania, sąd nie ma podstaw do uchylenia zarządzenia referendarza.Stan faktyczny
Skarżąca M. G. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej i równocześnie o zwolnienie od kosztów sądowych. Została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie urzędowego formularza PPF, czego nie uczyniła w wyznaczonym terminie. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżąca wniosła sprzeciw od tego zarządzenia, kwestionując jego zasadność i sugerując możliwość wezwania do uiszczenia opłaty.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił pozostawić wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2012r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia pozostawić wniosek bez rozpoznania.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2012r. M. G., reprezentowana przez R. Z., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wskazane w sentencji postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. W petitum skargi wniosła równocześnie o zwolnienie od kosztów sądowych.
Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 8 maja 2012r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braku jej wniosku poprzez wypełnienie, podpisanie i przesłanie do Sądu, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, przesłanego urzędowego formularza PPF, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Odpis powyższego zarządzenia został skutecznie doręczony skarżącej w dniu 23 maja 2012 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru - k. 17 akt sąd.). Wyznaczony w nim termin upłynął bezskutecznie z dniem 30 maja 2012 r.
Wobec braku odpowiedzi skarżącej, zarządzeniem z dnia 11 czerwca 2012r. referendarz sądowy działając na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Na powyższe zarządzenie skarżąca pismem z dnia [...] czerwca 2012r. wniosła sprzeciw. W uzasadnieniu stwierdziła, że nie zgadza się z wydanym zarządzeniem. Ponadto podniosła, że Sąd mógł ją wezwać do uiszczenia opłaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 p.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, od którego został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z treści powołanego przepisu wynika, że skutkiem prawidłowo wniesionego sprzeciwu jest utrata mocy wiążącej zarządzenia referendarza ex lege i przejście sprawy będącej przedmiotem sprzeciwu do właściwości Sądu. Zatem już samo wniesienie sprzeciwu, a nie żądanie w nim sformułowane, powoduje utratę mocy wiążącej orzeczenia wydanego przez referendarza sądowego.
Stosownie do art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór ten określony został w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu udokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (DZ. U. Nr 227, poz. 2245).
Natomiast w świetle art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy w pierwszej kolejności wskazać trzeba, iż niezachowanie określonego w art. 252 § 2 p.p.s.a. wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzy jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 257 p.p.s.a., który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu. Nie ulega wątpliwości, że M. G. nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF i nawet po wezwaniu nie uzupełniła tego braku w terminie (de facto w ogóle tego braku nie uzupełniła).
Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, iż kwestionowane przez skarżącą zarządzenie odpowiada przepisom prawa, tym bardziej, że skarżąca była informowana o skutkach niewykonania wezwania. W konsekwencji uznać trzeba, iż Sąd nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonego zarządzenia.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 257 w zw. z art. 160 i art. 16 § 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło