I SA/Po 463/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług do przeniesienia na następny miesiąc za luty, marzec, wrzesień i październik 2013 r. oraz kwoty podatku do zapłaty za w/w miesiące postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący, reprezentowany przez radcę prawnego, pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r. złożył skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...]. W petitum skargi wniósł m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że wykonanie zaskarżonej decyzji skutkować będzie wyrządzeniem mu znacznej szkody oraz spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Skarżący stwierdził, że wysokość zaległości jest znaczna w porównaniu z jego możliwościami zarobkowymi oraz posiadanym przez niego majątkiem. Wskazał, że nie posiada oszczędności umożliwiających wykonanie zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że ewentualne przeprowadzenie przeciwko niemu postępowania egzekucyjnego będzie nadmiernie uciążliwe oraz pozbawi go całkowicie środków majątkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie Sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Z uwagi na treść normatywną powyższych przepisów należy stwierdzić, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach luzu decyzyjnego przyznanego Sądowi przez ustawodawcę, wyznaczonego zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, że chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 585/06 - powołane orzeczenia dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślenia wymaga, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji winien zostać poparty stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Nadto należy zaznaczyć, że podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu nie mogą stanowić jedynie ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń (por. postanowienie NSA z 12 września 2014 r., sygn. akt I FZ 332/14). W świetle powyższych rozważań Sąd stwierdza, że skarżący, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, nie wykazał, aby w sprawie ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Złożony przez skarżącego wniosek, w ocenie Sądu, nie pozwala na zastosowanie wobec niego ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, przejawiającej się we wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd zauważa, że skarżący w uzasadnieniu wniosku jedynie bardzo lakonicznie przedstawił swoją sytuację. W tym kontekście należy wskazać, że skarżący użył wyłącznie ogólnych zwrotów, a mianowicie, że wysokość zaległości jest znaczna w porównaniu z jego możliwościami zarobkowymi oraz posiadanym przez niego majątkiem. Wskazał także, że nie posiada oszczędności umożliwiających wykonanie zaskarżonej decyzji. Powyższe tezy nie zostały jednak poparte żadnymi dokumentami, a to oznacza, że w żaden sposób nie pozwalają na poznanie rzeczywistej sytuacji majątkowej strony. Skarżący uniemożliwił Sądowi zweryfikowanie, czy wysokość jego zaległości podatkowej jest znaczna w zestawieniu z jego możliwościami zarobkowymi i posiadanym majątkiem, którego nie ujawnił. Tym samym trudno stwierdzić, czy ewentualne wykonanie zaskarżonej decyzji rzeczywiście wywoła jakiekolwiek negatywne skutki dla skarżącego. W tym miejscu należy zaznaczyć, że trudna sytuacja materialna, na którą powołuje się skarżący, nie znalazła potwierdzenia w zgromadzonych w aktach dokumentach, czego dowodem jest postanowienie WSA w Poznaniu z 2 października 2018 r., sygn. akt I SA/Po 463/18 utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego z 22 sierpnia 2018 r. oddalające wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Mając zatem na względzie, że skarżący zaniechał wyczerpującego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, którego przejawem jest brak wykazania w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to tym samym brak było podstaw do udzielenia skarżącemu ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jego oczekiwaniami. Odnosząc się do sformułowanych we wniosku obaw skarżącego dotyczących ewentualnego przymusowego wyegzekwowania od niego zaległości podatkowych w drodze egzekucji, Sąd zaznacza, że w świetle przepisów art. 8, art. 9 i art. 10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Godzi się przy tym zauważyć, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z 1 października 2014 r., sygn. akt II FZ 1380/14). Ponadto Sąd wskazuje, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Przy tym obowiązek o charakterze pieniężnym, a takiego dotyczy niniejsza sprawa, ma z natury odwracalny charakter, co oznacza, że w razie jego zrealizowania, a następnie uwzględnienia skargi, objęta zaskarżoną decyzją kwota pieniężna będzie podlegała zwrotowi (por. postanowienie NSA z 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 1562/11). W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.