I SA/Po 470/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Roman Wiatrowski po rozpoznaniu w dniu 09 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe Gminnej Spółdzielni z tytułu obowiązków ciążących na płatniku podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące od stycznia do lipca 2005 r. i od stycznia do października 2006 r. postanawia: oddalić wniosek /-/R. Wiatrowski Skarżący pismem z dnia 17 maja 2010 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P., od której wpis wynosi [...] zł. Jednocześnie skarżący złożył sporządzony w dniu 17 maja 2010 r. na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że jest osobą trzecią w stosunku do podmiotu zobowiązanego i z tytułu wykonywanej funkcji w tym podmiocie otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...]. Wskazał, że łączny dochód miesięczny na członka rodziny wynosi [...]. Podał, że przewlekle choruje na schorzenia kardiologiczne i ponosi stałe wydatki w wysokości [...] zł na lekarstwa. Wyjaśnił, że nie posiada kapitałów ani zasobów pieniężnych, a zatem konieczność poniesienia kosztów sądowych stanowiłaby obciążenie przekraczające zdolności płatnicze jego rodziny. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Posiada mieszkanie własnościowe o powierzchni [...] m² oraz garaż, nie posiada natomiast innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Żona skarżącego nie posiada odrębnego majątku. Skarżący z tytułu wynagrodzenia za pracę otrzymuje [...] zł brutto, jego żona zaś [...] zł brutto. Na wezwanie z dnia 29 czerwca 2010r. do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy T. K. w odpowiedzi z dnia 12 lipca 2010r. oświadczył, że on i jego żona nie uzyskują dodatkowych dochodów z pracy dorywczej, sezonowej i nie korzystają z pomocy opieki społecznej. Koszty miesięcznego utrzymania wynoszą około [...] zł, przy czym: czynsz [...] zł (ogrzewanie, woda i kanalizacja w czynszu), gaz i energia elektryczna [...] zł, telefon [...] zł, wydatki na ochronę zdrowia [...] zł, wyżywienie [...] zł, abonament RTV [...] zł, środki czystości [...] zł. Wnioskodawca oświadczył, że posiada samochody osobowe marki [...], rok produkcji 2004 i [...], rok produkcji 2001, przy czym nie zna wartości rynkowej ww. pojazdów. Do pisma załączył kserokopie zeznań rocznych podatkowych, z których wynika, że w 2008 r. dochód skarżącego wyniósł [...] zł, jego żony [...] zł, natomiast w 2009 r. dochód skarżącego wyniósł [...] zł, jego żony [...] zł. Następnie pismem z dnia 17 lipca 2010 r. przedłożył zaświadczenia o prowadzonych przez bank rachunkach bankowych, z których wynikało, że obroty skarżącego w okresie od 01 kwietnia do 30 czerwca 2010 r. wyniosły w kwietniu – [...] zł , a w maju i czerwcu [...] zł, natomiast obroty jego żony w tym samym okresie wyniosły w kwietniu 2010 r. – [...], w maju 2010 r. – [...], a w czerwcu 2010 r. – [...]. Jeśli chodzi zaś o wpływy na rachunek żony skarżącego to wyniosły one w kwietniu 2010 r. –[...], w maju – [...], w czerwcu – [...]. Z przedstawionej informacji nie wynikało natomiast jakie jest saldo na rachunku bankowym oraz z jakiego tytułu środki pieniężne wpływały na ten rachunek. Postanowieniem z dnia 21 lipca 2010 r. Referendarz Sądowy oddalił wniosek T.K. o zwolnienie od kosztów sądowych. W postanowieniu stwierdzono, że z argumentacji skarżącego wynika, że jest on w stanie ponieść koszty sądowe w przedmiotowej sprawie. Ponadto stwierdzono, że z uzyskanych dochodów wnioskodawca powinien poczynić oszczędności na opłacenie kosztów postępowania prowadzonego w jego sprawie, a nie liczyć na opłacenie ich przez budżet państwa. Referendarz wskazał też na mieszkanie skarżącego i jego dwa samochody, jako źródło finansowania wpisu od skargi. Pismem z dnia 01 sierpnia 2010 r. skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia. Skarżący wyjaśnił, że jego żona jest sprzedawcą samochodów i uzyskuje wynagrodzenie za pracę w systemie prowizji, a więc nie jest ono dochodem stałym. Zdaniem skarżącego dochód żony był w ostatnich dwóch latach wyjątkowo wysoki, gdyż mieszkańcy Niemiec wykupywali samochody. Ponadto skarżący dodał, że Gminna Spółdzielnia w R. zakończyła działalność gospodarczą 31 października 2006 r. i od tej pory nie uzyskuje on żadnego wynagrodzenia za pracę, a w okresie powstania zaległości podatkowych praktycznie nie pracował w powyższej spółdzielni, był tylko zatrudniony na 1/8 etatu, ponieważ Rada Nadzorcza nie chciała powołać nowego członka zarządu z powodu braku środków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływana dalej jako: p.p.s.a.), w razie skutecznego wniesienia sprzeciwu, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ sprzeciw został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega ponownemu rozpatrzeniu. W ocenie Sądu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 199 p.p.s.a. zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (por. art. 245 § 1 p.p.s.a.), przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (por. art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a). W ocenie Sądu skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy podał, że łączny miesięczny dochód brutto jego i jego żony wynosi [...] zł. Natomiast miesięczne wydatki skarżącego i jego żony wynoszą ok. [...] zł. Z zeznania o wysokości osiągniętego dochodu wynika, że wspólny dochód małżonków wyniósł w roku 2008 – [...] zł, natomiast w roku 2009 – [...] zł. Z uwagi na powyższe nie można zaliczyć skarżącego i jego żony do grona osób najuboższych wymagających pomocy państwa w celu obrony i dochodzenia swoich praw przed sądem. Ponadto skarżący został wezwany zarządzeniem z dnia 29 czerwca 2010 r. do złożenia odpisów z kont bankowych, lokat bankowych i rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące należących do skarżącego i do osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie. W odpowiedzi skarżący nadesłał zamiast żądanych dokumentów tylko odpis obrotów z konta skarżącego i jego żony za okres od 01 kwietnia 2010 r. – 30 czerwca 2010 r. Z przedstawionych informacji nie wynika jednak, jakie jest saldo na rachunku bankowym oraz z jakiego tytułu środki pieniężne wpływały na rachunek. W ocenie Sądu, kwota miesięcznych dochodów skarżącego i jego małżonki, z którą wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe, w zupełności umożliwia mu ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania jego oraz rodziny. Zgodnie z utrwalonym poglądem orzecznictwa, Sąd nie może odmówić stronie prawa pomocy jeżeli w konsekwencji powodowałoby to wyłączenie czy też istotne ograniczenie jej prawa do sądu. Biorąc zatem pod uwagę sytuację materialną i majątkową skarżącego przedstawioną powyżej, zdaniem Sądu brak jest podstaw do uznania, iż brak zwolnienia od kosztów sądowych ogranicza jego prawo do sądu. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 4, art. 246 §1 pkt 2 w związku z art. 260, art. 160 oraz art. 16 § 2 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. /-/R. Wiatrowski