I SA/Po 479/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 05 października 2021 r. sprawy ze skargi K.Ł. i M. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania M. Ł. i K. Ł. od decyzji Zarządu Związku Międzygminnego "G. " z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...] w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. SKO podkreśliło, że zgodnie z art. 223 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm. – dalej: "o.p."), odwołanie od decyzji organu I instancji wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia m. in. decyzji stronie. Tymczasem z akt przedmiotowej sprawy wynika, że M. Ł. i K. Ł. odebrali zaskarżoną decyzję w dniu 17 sierpnia 2020 r., zaś odwołanie od niej złożyli w dniu 03 września 2020 r., pomimo prawidłowego pouczenia o 14 - dniowym terminie do wniesienia odwołania. Wobec powyższego Kolegium uznało, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego złożenia. W skardze na powyższe postanowienie skarżący reprezentowani przez pełnomocnika, wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.: art. 228 § 1 pkt 2 w zw. z art. art. 223 § 2 pkt 1, oraz art. 149 o.p., poprzez niezbadanie prawidłowości doręczenia przedmiotowego postanowienia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało wydaniem przez organ postanowienia o uchybieniu terminowi na wniesienie odwołania od decyzji, na podstawie art. 223 § 2 pkt 1 w związku z art. 228 § 1 pkt 2 o.p. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że decyzja Zarządu Związku Międzygminnego "G. " z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...] została im nieprawidłowo doręczona w dniu 17 sierpnia 2020 r. - została ona bowiem wydana M. R., która była w tym czasie w lokalu przy ul. [...] w P.. Skarżący wyjaśnili, że osoba ta okazjonalnie wspiera ich w opiece nad dziećmi i wnieśli o przeprowadzenie dowodu z jej pisemnego oświadczenia na powyższą okoliczność. Skarżący wyjaśnili, że zapoznali się z treścią opisanej wyżej decyzji dopiero w dniu 25 sierpnia 2020 r., po powrocie z tygodniowej nieobecności i odnalezieniu jej przypadkiem razem z inną zwykłą korespondencją przychodzącą. Skarżący wskazali, że dochowali należytej staranności regularnie sprawdzając korespondencję przychodzącą do lokalu, jej odebranie przez M. R. było skutkiem jej niefortunnej, niezamierzonej omyłki. W ocenie skarżących, nie ponoszą oni winy w niedochowaniu terminu na wniesienie odwołania, bowiem decyzja Zarządu Związku Międzygminnego "G. " nie została im prawidłowo doręczona z powodów od nich niezależnych. Zdaniem skarżących Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wyjaśniło w sposób dostateczny okoliczności kluczowych dla stwierdzenia prawidłowości doręczenia omawianej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zdaniem organu odwoławczego zarzuty skargi są niezasadne. SKO wskazało ponadto, że wbrew twierdzeniom skargi, osobą, która odebrała obie decyzje adresowane do skarżących (osobno na każdą z osób), nie była M. R., ale I. R.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Przedmiotem postępowania jest ocena zgodności z prawem postanowienia z [...] stycznia 2021 r. stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Zarządu Związku Międzygminnego "G." z dnia [...] sierpnia 2020 r. w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Jak wynika z akt sprawy decyzję z [...] sierpnia 2020 r. Zarząd Związku Międzygminnego skierował do każdego ze skarżących osobno na adres "ul. [...] P.". Z dowodu potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja została doręczona 17 sierpnia 2020 r. i odebrana przez I. R. – osobę uprawnioną do odbioru. Od powyższej decyzji skarżący wnieśli odwołanie do organu odwoławczego 3 września 2020 r. Zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 o.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zatem ostatni dzień terminu do złożenia odwołania upływał 31 sierpnia 2020 r., tym samym nie ma wątpliwości, że odwołanie od wskazanej decyzji zostało złożone z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania. Tym samym zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 organ stwierdził w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Żadne inne rozstrzygnięcie nie mogło zapaść w tych okolicznościach sprawy. W niniejszej sprawie decyzję doręczono w miejscu zamieszkania skarżących. Jak bowiem wynika z pisma M. Ł. z dnia [...] czerwca 2020 r. na nieruchomości położonej w P., przy ul. [...] od początku 2018 r. zamieszkuje [...] osób, prowadzone jest jedno gospodarstwo domowe. W związku z tym skuteczność doręczenia decyzji należy oceniać w odniesieniu do regulacji art. 148 § 1 i 149 o.p. Zgodnie z art. 148 § 1 o.p. pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju. Przepis art. 149 o.p. stanowi, że w przypadku nieobecności adresata w miejscu zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju pisma doręcza się za pokwitowaniem m.in. pełnoletniemu domownikowi. Ze zwrotnych potwierdzeń odbioru decyzji wynika, że decyzje odebrała I. R. - osoba uprawniona do odbioru. W skardze natomiast skarżący podnoszą, że decyzja została doręczona M. R., która pod wskazanym adresem przebywa tylko okazjonalnie. Na potwierdzenie tego faktu skarżący dołączyli do skargi, oświadczenie M. R. z dnia [...] kwietnia 2021 r. Zatem, skarżący nie kwestionują faktu przekazania im korespondencji, ale status osoby odbierającej korespondencję. W kontekście tych zarzutów skargi podnieść należy, że z akt administracyjnych sprawy wynika bezspornie, że to nie M. R. odebrała korespondencję, ale I. R.. W świetle powyższego, oświadczenie złożone przez M. R., dotyczące odbioru przez nią spornej przesyłki, może budzić wątpliwości co do jego wiarygodności. W skardze nie wskazano natomiast, kim dla skarżących jest I. R., dlaczego przebywała w ich mieszkaniu i przyjęła korespondencję skierowaną do skarżących, uznając siebie za osobę do tego upoważnioną. W o.p. brak jest definicji legalnej pojęcia domownika, w związku z tym czy osobę odbierającą korespondencję można uznać za domownika należy rozpatrywać na podstawie konkretnego stanu faktycznego. W ocenie Sądu w dobie zmieniających się stosunków społecznych pojęcie domownika winno być oceniane szerzej niż jako osobę zamieszkującą stale z adresatem lub prowadzącą z nim wspólne gospodarstwo domowe. Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone w wyroku NSA z 11 marca 2015 r. sygn. akt II FSK 426/13, że istotny jest związek danej osoby z adresatem oraz charakter jej pobytu w danym lokalu. Nie można wskazywać, że koniecznym warunkiem uznania za domownika jest posiadanie meldunku w mieszkaniu adresata lub prowadzenie z adresatem wspólnego gospodarstwa. Odwołanie się do językowej definicji pojęcia domownika oznacza, że to pojęcie ma bardzo szeroki zakres, co powoduje, że za domownika może być również uznana osoba przebywająca w mieszkaniu adresata za jego zgodą, niespokrewniona z nim i niespowinowacona, zatrudniona do pomocy w prowadzeniu domu. Są to bowiem osoby, których osobisty związek z adresatem, a zarazem akceptowany przez niego status, wyrażający się w aprobacie dla długotrwałego i nieokazjonalnego przebywania w jego mieszkaniu, uprawdopodobnia właściwe wywiązanie się z obowiązku przekazania odebranej przesyłki adresatowi. Zarazem obecność tych osób w mieszkaniu adresata i kontaktowanie się z innymi osobami poszukującymi adresata pod tym adresem upewnia doręczyciela o możliwości i prawidłowości doręczenia dokonanego za ich pośrednictwem. Sąd, poddając analizie treść art. 149 o.p. oraz wynikające z niego warunki uznania za skuteczne doręczenia, stwierdza, że SKO prawidłowo przyjęło, że warunki, od których zależała skuteczność doręczenia zostały dopełnione w rozpoznawanej sprawie. Wskazać trzeba, że skarżący nie kwestionowali tego, że I. R. była "domownikiem" w rozumieniu art. 149 o.p. O tym zaś, że osoba ta było upoważniona do odbioru korespondencji świadczyła adnotacja doręczyciela na dowodzie potwierdzającym doręczenie decyzji. Tym samym skarżący nie obalili dowodu z dokumentu znajdującego się w aktach sprawy, że decyzję odebrała osoba do tego uprawniona - dorosły domownik. Co istotne z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący z treścią zaskarżonej decyzji zapoznali się w dniu 25 sierpnia 2020 r., a więc jeszcze przed upływem terminu do wniesienia odwołania. Niezależnie zatem od tego, kto odebrał przedmiotowe decyzje, z treści skargi wynika bezspornie, że skarżący mieli możliwość złożenia odwołania w ustawowym terminie. Z podanych wyżej powodów Sąd, jako bezzasadne ocenił zarzuty skargi, w których kwestionowano ustalenia dotyczące skuteczności doręczenia skarżącym decyzji. Chybione były także pozostałe zarzuty skargi, w których powołano się na naruszenie przepisów postępowania podatkowego. W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), oddalił skargę.