I SA/Po 481/04
WyrokWSA w Poznaniu2005-12-22
Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont, Jerzy Małecki, Karol Pawlicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy, umarzając częściowo zaległość podatkową, może wziąć pod uwagę fakt, że podatnik działał w oparciu o błędną informację podatkową, ale dążył do uzyskania urzędowej opinii w tej sprawie?Ratio decidendi
Organ podatkowy, umarzając częściowo zaległość podatkową, może wziąć pod uwagę, że podatnik dążył do uzyskania urzędowej opinii w kwestii stosowania stawki podatkowej i działał w oparciu o informację, która nie zwalnia z zapłaty podatku, ale może stanowić przesłankę do umorzenia zaległości powstałych wskutek zastosowania się do takiej informacji. Kontrola sądowa w sprawach umorzenia zaległości podatkowych sprowadza się do badania prawidłowości postępowania i ustalenia stanu faktycznego, a wybór rozstrzygnięcia pozostaje w granicach uznania administracyjnego, o ile nie jest dowolny.Stan faktyczny
Spółka A.M., M.P., R.J. s.c. "A" zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług. Organ pierwszej instancji odmówił umorzenia zaległości, natomiast organ odwoławczy częściowo uchylił decyzję i umorzył część zaległości, a w pozostałym zakresie utrzymał decyzję w mocy. Spółka kwestionowała decyzję w części utrzymującej w mocy odmowę umorzenia, zarzucając błędną interpretację prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont /spr./ Sędziowie NSA Jerzy Małecki as.sąd. WSA Karol Pawlicki Protokolant: st.sekr.sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2005 r. ze skargi A.M., M.P., R.J. s.c. "A" na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec i lipiec [...] roku oddala skargę. /-/ K. Pawlicki /-/ W.Zygmont /-/ J.Małecki
Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia [...]r. nr [...], z powołaniem na art. 67 § 1 i § 1a, oraz art. 207 O.p. odmówił podatnikowi spółce "A" s.c. w O. (A.M., M.P., R.J.) umorzenia zaległego podatku od towarów i usług za okres od marca do sierpnia [...]r. wraz odsetkami za zwłokę.
W odwołaniu spółka domagała się uchylenia powyższej decyzji i załączyła dowody z dokumentacją na poparcie argumentów przedstawionych w odwołaniu.
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 67 § 1 i 2, art. 233 § 1 pkt 2 O.p. zaskarżoną decyzję:
- uchylił w zakresie odmowy umorzenia zaległego podatku od towarów i usług za miesiące marzec [...]r. w kwocie [...]zł należności głównej, kwiecień [...]r. w kwocie [...]zł należności głównej i części zaległego podatku od towarów i usług za czerwiec [...]r. w kwocie [...]zł należności głównej i umorzył zaległość z powyższego tytułu w łącznej wysokości [...]zł wraz z odsetkami za zwłokę wynoszącymi [...]zł,
- utrzymał w mocy w zakresie dotyczącym odmowy umorzenia części zaległego podatku od towarów i usług za czerwiec [...]r. w kwocie [...]zł należności głównej i podatku od towarów i usług za lipiec [...]r. w kwocie [...]zł należności głównej wraz z odsetkami za zwłokę wynoszącymi łącznie [...]zł
Uzasadniając decyzję podał co następuje:
Spółka sprzedaje ocieplacze z dzianiny futerkowej wełnianej, produkowane przez spółkę ,,B" sp. j. w S., który to producent, w wyniku wystąpienia w trybie art. 14 O.p. do Urzędu Skarbowego, otrzymał informację z dnia [...]r., iż sprzedając wyrób może stosować obniżoną stawkę w wysokości zero procent. Kierując się tym wskazaniem spółka "A" s.c., dokonując sprzedaży produktu stosowała tę stawkę podatku VAT. Natomiast Naczelnik Urzędu Skarbowego udzielając dnia [...]r. informacji spółce "A" s.c. na jej pisemne zapytanie o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego - doręczonej [...]r. - podał, że należy stosować stawkę 7%. Z kolei Dyrektor Izby Skarbowej w dniu [...]r. pismem nr [...] zmienił informację do Urzędu Skarbowego stwierdzając, że od 1.01.2003r. do sprzedaż w kraju rehabilitacyjnych ocieplaczy z dzianiny futerkowej wełnianej o symbolu PKWiU 17.60.11-30.91 nie stosuje się stawki podatku VAT obniżonej do 0% lecz stawkę 7%. Spółka nadal naliczała przy sprzedaży podatek w wysokości 0%. Wobec wezwań do skorygowania deklaracji VAT-7, w dniu [...]r. wpłynęły korekty deklaracji, w których naliczono podatek VAT od sprzedaży według stawki 7% w rezultacie których, na koncie spółki powstały zaległości za miesiące marzec, kwiecień, czerwiec i lipiec [...]r.
W skardze spółka nie precyzując żądania stwierdziła, że kwestionuje powyższą decyzję w części utrzymującej w mocy odmowę umorzenia zaległego podatku od towarów i usług za czerwiec i za lipiec [...]r. zarzucając decyzji błędną interpretację prawa materialnego oraz nierozważenie wszystkich aspektów prawnych i faktycznych sprawy. W uzasadnieniu skargi podała, że po otrzymaniu [...]r. informacji, z której treści wynikało, że należy stosować stawkę 7%, zdecydowała się na dalsze stosowanie stawki 0% biorąc pod uwagę następujące racjonalne powody.
Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddala skargę, jako bezzasadną. Powody.
Kontrola sądowa działalności administracji publicznej - zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz.U. Nr 153, poz. 1299 - dokonywana jest z punktu widzenia jej zgodności z prawem. Jednocześnie z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Dokonana kontrola sądowa wskazuje, że zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej nie wykracza poza granice uznania administracyjnego.
Decyzje wydawane na podstawie art. 67 § 1 O.p. mają charakter uznaniowy (organy mogą ale nie muszą umorzyć zaległości podatkowej) to jednakże nie mogą one być dowolne. Dlatego kontrola sądu sprowadza się zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury, zarówno przepisów szczegółowych, jak i zasad ogólnych. W szczególności kontroli podlegało to, czy w toku tego postępowania podjęto czynności w celu ustalenia stanu faktycznego (czy zebrano dowody), w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego.
Wyraz "przesłanka", użyty w art. 14 § 3 O.p. odsyła ku dyrektywom "ważnego interesu podatnika" i "ważnego interesu społecznego", występujących właśnie w art. 67 § 1 O.p. Toteż w celu stwierdzenia, czy w tym konkretnym przypadku zasadny był wniosek o umorzenie zaległości niezbędne było ustalenie czy zachodził "ważny interes podatnika" jak i "interes publiczny". Dyrektywa "ważnego interesu podatnika" jako pojęcie nieostre powinna być oceniana w świetle okoliczności konkretnej sprawy. Także w odniesieniu do przesłanki "interesu publicznego" wymagane jest każdorazowo dokonywanie oceny skutków prawnych rozstrzygnięć prawnych z punktu widzenia respektowania wartości, jakie zasługują na ulokowanie w tej dyrektywie.
W ocenie Sądu organy podatkowe przeprowadziły w sposób zgodny z procedurą postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny, dający podstawę do rozstrzygnięcia w sprawie objętej wnioskiem podatnika. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonany w kryteriach słuszności i celowości, pozostawał poza kontrolą sądową. Natomiast stwierdzić należy, iż rozstrzygnięcie nie było dowolne: umarzając częściowo zaległy podatek VAT organ odwoławczy wziął natomiast pod uwagę, że podatnik wystąpił do właściwego terytorialnie organu podatkowego z zapytaniem w kwestii wysokości stawki podatkowej, jaka należy stosować przy sprzedaży ocieplaczy, a więc dążył do uzyskania urzędowej opinii w tej materii, jednakże odpowiedź otrzymał dopiero w dniu [...]r., a w tym czasie ze względu na fakt, iż informacja z dnia [...]r. skierowana do firmy spółki "B" sp.j. wskazywała na stawkę podatku 0%, podatnik miał prawo sądzić, iż uzyska tak samo brzmiącą odpowiedź. Nie nosi cech dowolności przyjęcie przez organ odwoławczy, że zastosowanie się przez podatnika do informacji, choć nie zwalnia z zapłaty podatku, nie może szkodzić i może stanowić przesłankę do umorzenia zaległości podatkowych powstałych na skutek zastosowania się do takiej informacji, i w konsekwencji, umorzenie zaległości podatkowych powstałych wskutek zastosowania się przez podatnika do interpretacji dokonanej przez Urząd Skarbowy przez okres, w którym nie dysponował odpowiedzią udzieloną przez Urząd Skarbowy.
Niesłuszne są zarzuty naruszenia prawa materialnego, błędnej jego interpretacji oraz nie rozważenia wszystkich aspektów prawnych i faktycznych sprawy.
Przedmiotem postępowania mogło być wyłącznie zbadanie przesłanek do umorzenia zaległości podatkowych. Kwestia wysokości stawki podatku VAT, jaką należy stosować przy sprzedaży produktów, może być rozpatrywana w toku postępowania w sprawie określenia zaległości podatkowych. Prawidłowe jest wskazanie przez organ odwoławczy, iż chcąc toczyć spór w sprawie wysokości stawki podatkowej, podatnik winien był wystąpić z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie wymiaru zaległego podatku VAT, a nie o jego umorzenie.
Z tych powodów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) orzekł sąd jak w sentencji wyroku.
/-/ K. Pawlicki /-/ W. Zygmont /-/ J. Małecki
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło