I SA/Po 483/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-08-30

Skład orzekający: Włodzimierz Zygmont

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał w sposób wystarczający, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Sąd uznał, że skarżący jest w stanie uiścić część wpisu w wysokości (...) zł, biorąc pod uwagę wspólne gospodarstwo domowe z małżonką, wydatki niebędące niezbędnymi do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych (np. grzywna) oraz fakt posiadania środków na kontach bankowych. Dodatkowo, sąd wziął pod uwagę złożenie przez skarżącego dwóch skarg w tym samym sądzie, w których został zwolniony od wpisu powyżej określonej kwoty.
Stan faktyczny
Skarżący R. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej. Skarżący podał, że jego dochody z wynagrodzenia oraz emerytury żony, a także znaczne wydatki na utrzymanie i leki, uniemożliwiają mu zapłacenie wpisu sądowego. Do wniosku załączył dokumenty dotyczące swojej sytuacji finansowej i majątkowej, w tym wyciągi z kont bankowych i zeznania podatkowe. Referendarz WSA w Poznaniu postanowieniem częściowo zwolnił skarżącego od wpisu, w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Skarżący złożył sprzeciw od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił, że skarżący nie wykazał, by nie był w stanie ponieść kosztów wpisu od skargi w kwocie (...) zł (a nawet (...) zł w obu sprawach) bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, i na tej podstawie orzekł, jak w sentencji postanowienia (która nie jest w pełni przytoczona, ale wynika z niej oddalenie sprzeciwu w części dotyczącej odmowy zwolnienia od wpisu powyżej (...) zł).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia (...) 2012r. nr (...) w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego os osób fizycznych za lata 2002, 2003, 2006, 2007, 2008r. postanawia: 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi powyżej (...) zł, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Skarżący R. K. złożył sporządzony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że skromne dochody miesięczne z tytułu wynagrodzenia za pracę oraz znaczne wydatki na utrzymanie i zakup niezbędnych dla utrzymania zdrowia lekarstw powodują, że nie stać go na zapłacenie wpisu sądowego. Zapłata kwoty w wysokości (...) zł pociągnęłaby za sobą ciężkie skutki dla niego i jego żony. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Żona również nie posiada jakichkolwiek wartościowych przedmiotów. Skarżący oświadczył, że z tytułu umowy o pracę uzyskuje dochód w wysokości (...) zł brutto, żona z tytułu świadczenia emerytalnego w wysokości (...) zł brutto, przy czym zauważyć należy, że wnioskodawca omyłkowo podał, że łącznie dochody wynoszą (...) zł brutto, natomiast w rzeczywistości wynoszą one (...) zł brutto. Dodatkowo skarżący wskazał, że postanowieniem Sądu Rejonowego P. w P. (...) Wydział Gospodarczy sygn. sprawy (...) z dnia (...) maja 2012r. został wpisany do Krajowego Rejestru Sądowego: Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Na wezwanie z dnia (...) czerwca 2012r. do uzupełnienia wniosku skarżący oświadczył, że on i jego żona nie uzyskują dodatkowych dochodów oraz nie korzystają z pomocy opieki społecznej. Podał, że ponoszą następujące koszty miesięcznego utrzymania: wynajem mieszkania (...) zł, energia elektryczna (...) zł, gaz (...) zł, opał (...) zł, telefony komórkowe (...) zł, lekarstwa (...) zł, dojazd do pracy (...) zł, środki czystości (...) zł, abonament RTV (...) zł, grzywna w Sądzie (...) zł, wyżywienie (...) zł, ubezpieczenie w "A" (...) zł, rata kredytu (...) zł. Skarżący wyjaśnił, że kredyt początkowo zaciągnięty był w "B" w dniu (...) grudnia 2008r. i został zamieniony na kredyt w "C" w czerwcu b.r., kredyt został zaciągnięty na okres do dnia (...) czerwca 2017r. Skarżący podał, że on i jego żona nie posiadają samochodów osobowych. Mieszkanie, w którym mieszkają nie jest ich własnością i wynajmują je za (...) zł miesięcznie. Wyjaśnił, że w chwili obecnej zarówno z jego wynagrodzenia jak i z wynagrodzenia żony nie są potrącane żadne środki pieniężne na spłatę zaległości podatkowych i innych zobowiązań. Wnioskodawca oświadczył, że łączne dochody netto jego i małżonki wynoszą (...) zł i w całości przeznaczane są na miesięczne utrzymanie. Do pisma załączył kserokopie: postanowienia Sądu Rejonowego P. w P. z dnia (...) maja 2012r., zaświadczenia o dokonaniu wpisu do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych z dnia (...) maja 2012r., zeznań rocznych podatkowych za 2010 i 2011, z których wynika, że dochód skarżącego w 2010r. z tytułu wynagrodzenia za pracę wyniósł (...) zł, w 2011r. zaś (...) zł oraz z innych źródeł (...) zł. Załączył również roczne obliczenia podatku przez organ rentowy za 2010 i 2011r., z których wynika, że w 2010r. dochód małżonki wyniósł (...) zł, zaś w 2011r. (...) zł. Załączył także wyciągi ze swojego rachunku bankowego, z rachunku bankowego żony oraz zaświadczenie o zarobkach z dnia (...) czerwca 2012r. Na kolejne wezwanie z dnia (...) lipca 2012r. skarżący w odpowiedzi z dnia (...) lipca 2012r. oświadczył, że załączony przez niego wyciąg z jego konta należy traktować jako wyciąg z ostatnich trzech miesięcy, gdyż przed dniem (...) czerwca 2012r. nie posiadał żadnego konta bankowego. Ponadto wyjaśnił, że w dniu (...) czerwca 2012r. została zaktualizowana umowa kredytowa żony zawarta w "C". Na podstawie tej umowy zaksięgowano na koncie kredytowym zobowiązanie w kwocie (...) zł. Na wyciągu zobowiązanie to w poz. (...) jest określone jako wpłata. Nie jest to jednak wpływ środków na konto, a jedynie zdyskontowanie środków na koncie kredytowym (realizacja kredytu). W poz. (...) na wyciągu z konta "C" widnieje kwota łączna zrealizowanego kredytu (nie jest to kwota środków wypłaconych z konta). Kwota (...) zł stanowi resztę kredytu zaciągniętą w "C" z przeznaczeniem na pokrycie kosztów zakupu opału i wykonania niezbędnych prac remontowych w wynajmowanych pomieszczeniach mieszkalnych. Kwota (...) zł stanowi opłatę za ubezpieczenie kredytów. Opłata została potrącona przez "C". Postanowieniem z dnia (...) sierpnia 2012r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zwolnił skarżącego od wpisu od skargi powyżej (...) zł, w pozostałym zakresie wniosek oddalił. Od tego rozstrzygnięcia skarżący złożył sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o zwolnienie skarżącego od wpisu od skargi powyżej (...) zł nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na stronie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy, która winna złożyć wiarygodne oświadczenie, zawierające dokładne dane odnośnie jej sytuacji majątkowej, wysokości uzyskiwanych dochodów, ponoszonych wydatków oraz sytuacji osobistej. Mając na uwadze przytoczone uregulowanie oraz treść oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz pisma uzupełniającego wniosek oraz treść sprzeciwu należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał w sposób wystarczający, aby nie był w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z postępowaniem sądowym. W opinii Sądu, analiza całego materiału przedstawionego przez wnioskodawcę prowadzi do wniosku, iż jest on w stanie uiścić część wpisu w wysokości (...) zł. Skarżący mieszka z małżonką i prowadzi z nią wspólne gospodarstwo domowe - co, jak powszechnie wiadomo przyczynia się do redukcji kosztów jednostkowych utrzymania. Skarżący wskazał, iż z uzyskiwanych dochodów pokrywa miesięcznie wraz z małżonką m.in. koszty telefonów komórkowych ((...) zł), czy grzywny w Sądzie ((...) zł). Zdaniem Sądu nie są to wydatki niezbędne do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych - grzywna jest wydatkiem nieusprawiedliwionym, a zatem nie może stanowić podstawy do zwolnienia od kosztów. Z dostarczonych wyciągów z rachunków bankowych wynika, że zarówno wnioskodawca jak i jego małżonka mają na kontach kwoty pozwalające na uiszczenie wpisu. Sąd rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych wziął z urzędu pod uwagę fakt, iż wnioskodawca złożył jednocześnie Poznaniu dwie skargi i także w drugiej sprawie o sygn. akt I SA/Po 482/12 został zwolniony od wpisu powyżej kwoty (...) zł. Z tego względu Sąd przyjął, że skarżący nie wykazał, by nie był w stanie ponieść kosztów wpisu od skargi w kwocie (...) zł (a nawet (...) zł w obu sprawach) bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 , art. 245 § 3 w zw. z art. 160 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło