I SA/Po 504/13
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-07-10
Skład orzekający: Karol Pawlicki, Włodzimierz Zygmont, Dominik Mączyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek zapłaty przed upływem terminu przedawnienia, dopuszczalne jest prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości tego zobowiązania, zwłaszcza w kontekście rozbieżności w orzecznictwie NSA?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie, ponieważ zagadnienie prawne dotyczące dopuszczalności prowadzenia postępowania podatkowego i orzekania o wysokości zobowiązania, które wygasło przez zapłatę, nadal budzi rozbieżności w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W szczególności, zwykły skład NSA postanowił przedstawić do rozpoznania składowi siedmiu sędziów pytanie prawne, kwestionując uchwałę I FPS 1/12, co uzasadnia zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. Strona skarżąca dokonała wpłat, które zostały zaliczone na poczet zaległości przed upływem terminu przedawnienia, który upłynął z dniem 31 grudnia 2006 r. W związku z wygaśnięciem zobowiązania poprzez dobrowolne wpłaty, nie wszczęto postępowania egzekucyjnego. Sąd administracyjny rozważał kwestię przedawnienia zobowiązania.Rozstrzygnięcie
Zawieszenie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Dominik Mączyński Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Świdłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2013 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. postanawia: zawiesić postępowanie.
Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, odpowiadając na pytanie Sądu, wyjaśnił, że w roku 2006 strona skarżąca dokonała wpłat, które zostały zaliczone na poczet zaległości w podatku dochodowym za rok 2000 przed upływem terminu przedawnienia przedmiotowego zobowiązania, który upłynął z dniem 31 grudnia 2006 r. Z uwagi na wygaśnięcie zobowiązania w całości poprzez dokonanie dobrowolnych wpłat nie wszczęto w sprawie postępowania egzekucyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Sąd rozpoznający skargę w niniejszej sprawie zobowiązany jest z urzędu wziąć pod uwagę zagadnienie wygaśnięcia zobowiązania podatkowego na skutek przedawnienia.
Problematyka wygaśnięcia zobowiązania podatkowego na skutek przedawnienia albo zapłaty była w przeszłości przedmiotem bogatego orzecznictwa sądowoadministracyjnego. Ostatnio w tej materii wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny, który w uchwale z dnia 3 grudnia 2012 r. o sygn. akt I FPS 1/12 stwierdził, że w świetle art. 70 § 1 oraz art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r., po upływie terminu przedawnienia nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę (art. 59 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej) – (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA – opubl. "Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych" z 2013 r. Nr 3, poz. 37). Sąd zwrócił uwagę, że zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości dotyczy nie tylko zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług, lecz również podatków dochodowych od osób fizycznych i osób prawnych.
Z kolei odnosząc się do istoty sprawy NSA stwierdził, iż bez znaczenia jest okoliczność, że termin przedawnienia upłynie po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, a przed orzeczeniem organu odwoławczego, gdyż postępowanie organu odwoławczego, którego celem jest również wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie, podobnie jak postępowanie organu pierwszej instancji, ze względu na bezprzedmiotowość postępowania spowodowaną przedawnieniem zobowiązania podatkowego powinno w takiej sytuacji zostać umorzone.
Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie zauważa jednak, że w dniu 19 czerwca 2013 r., a więc już po wyznaczeniu terminu rozprawy w niniejszej sprawie, zwykły skład NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, postanowił przedstawić do rozpoznania składowi siedmiu sędziów następujące zagadnienie prawne : "czy w świetle art. 70 § 1 i art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r. dopuszczalne jest w każdym czasie prowadzenie postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych, które wygasło przez zapłatę ? " (por. postanowienie NSA o sygn. akt II FSK 513/13 - dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W uzasadnieniu orzeczenia stwierdzono, że rozpoznanie skargi kasacyjnej wymagałoby zastosowania w sprawie treści uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 3 grudnia 2012 r. o sygn. akt I FPS 1/12, ale skład rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w powyższej uchwale, jak również wspierającej go argumentacji i w związku z tym zachodzi konieczność ponownego przedstawienia zagadnienia prawnego składowi poszerzonemu do rozstrzygnięcia.
W tych okolicznościach WSA w Poznaniu doszedł do przekonania, że skoro – z jednej strony – zagadnienie upływu terminu przedawnienia i jego wpływ na dopuszczalność prowadzenia postępowania podatkowego i orzekanie o wysokości zobowiązania podatkowego, które wygasło przez zapłatę, nadal budzi różnice stanowisk, a z drugiej strony - w niniejszej sprawie Sąd musiałby dokonać oceny prawidłowości postępowania organu odwoławczego w świetle powołanej wyżej uchwały o sygn. akt I FPS 1/12, to zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło