I SA/Po 510/10
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-01-12
Skład orzekający: Violetta Mielcarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykazała brak możliwości ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, należy przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Wnioskodawca, będący osobą bezrobotną, nieposiadający dochodów ani majątku, wraz z małżonką, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżący DK złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Skarżący wskazał, że jest bezrobotny, nie posiada dochodów ani majątku, a jego żona również nie pracuje i nie posiada majątku. Mieszkają w pokoju użyczonym przez córkę, która ponosi koszty ich utrzymania. Wcześniej referendarz sądowy zwolnił skarżącego od kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono radcę prawnego dla zwolnionego od kosztów sądowych skarżącego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2011r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku DK o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące luty i wrzesień 2005r. postanawia: dla zwolnionego od kosztów sądowych skarżącego ustanowić radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. /-/V. Mielcarek
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...], sygn. akt [...] oddalił skargę DK na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej.
Skarżący złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wskazał, że aktualnie jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotny, bez prawa do zasiłku. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Posiada działkę gruntu rolnego o powierzchni [...], nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Żona również nie posiada majątku. Skarżący i małżonka nie uzyskują żadnych dochodów. Do wniosku załączono kserokopie decyzji Starosty.
Na wezwanie z dnia [...] DK w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że żona nie składała zeznań rocznych podatkowych za [...]. Małżonka nie uzyskuje dochodów, nie pracuje i nie jest zarejestrowana w Urzędzie Pracy. Skarżący wskazał, że nie posiada kont bankowych, lokat i rachunków bankowych, żona również nie posiada kont, lokat i rachunków bankowych. Wnioskodawca i jego żona nie uzyskują dodatkowych dochodów, nie korzystają z pomocy opieki społecznej i nie posiadają samochodów osobowych. Oboje pozostają na utrzymaniu córki i nie ponoszą kosztów utrzymania. Mieszkają w pokoju, który użycza im w swoim mieszkaniu córka. Do pisma załączono kserokopie zeznań podatkowych za [...].
Na kolejne wezwanie z dnia [...] DK w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że koszty utrzymania ponoszone przez córkę na ich utrzymanie wynoszą około [...]. Córka uzyskuje dochody z działalności gospodarczej w wysokości [...] oraz z umowy o pracę w wysokości [...]. Ponosi następujące koszty miesięcznego utrzymania: [...].
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 ustawy). Art. 246 § 1 wyżej powołanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje :
1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania;
2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Argumentacja skarżącego odnosząca się co do braku środków finansowych na pokrycie kosztów ustanowienia radcy prawnego jest zasadna. Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, nie uzyskuje żadnych dochodów i nie posiada majątku, który mógłby być źródłem finansowania kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Również żona skarżącego pozostaje bez pracy, nie uzyskuje dochodów i nie posiada żadnego majątku. Wnioskodawca razem z żoną zajmują pokój w domu należącym do córki, która na zakup w.w nieruchomości zaciągnęła kredyt.
Zgodnie z art. 239 pkt 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy), w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa.
Na uwagę skarżącego zasługuje fakt, że referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia [...] zwolnił go od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Skarżący nie wniósł na to postanowienie sprzeciwu, również prawo pomocy nie zostało cofnięte przez Sąd. Oznacza to, że wnioskodawca zwolniony jest również od wpisu od skargi kasacyjnej.
Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
/-/V.Mielcarek
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło