I SA/Po 512/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-07-05
Skład orzekający: Janusz Ruszyński, Karol Pawlicki, Maciej Jaśniewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo określiły zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok, w szczególności w zakresie zaliczenia wydatków na remont dzierżawionego obiektu do kosztów uzyskania przychodów, rozliczenia niedoboru kleju oraz ustalenia ilości możliwych do wyprodukowania gotowych produktów z płyty MDF?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z uwagi na istotne uchybienia w postępowaniu dowodowym. Organy nie zebrały w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Konieczne było powołanie biegłego w celu ustalenia charakteru nakładów na remont, wielkości produkcji listew z płyty MDF i powstających odpadów, a także przesłuchanie świadków w celu wyjaśnienia wątpliwości dotyczących zużycia kleju.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok dla R.G. i B.S. Organy kontroli skarbowej zakwestionowały zaliczenie części wydatków do kosztów uzyskania przychodów oraz ustaliły zaniżone przychody z tytułu sprzedaży kleju i płyt. Skarżący wnieśli odwołanie, a następnie skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego i wstrzymał wykonanie decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński Sędziowie As.sąd. WSA Karol Pawlicki (spr.) As.sąd. WSA Maciej Jaśniewicz Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 lipca 2006 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej delegowanego do Prokuratury Apelacyjnej T.S. sprawy ze skargi R.G. i B.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] 2005 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. 1.uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] 2004 r. Nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących R.G. i B.S. kwotę 1500 zł (jeden tysiąc pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego 3. wstrzymuje wykonanie decyzji wymienionych w punkcie pierwszym do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ M.Jaśniewicz /-/ J.Ruszyński /-/ K.Pawlicki
UZASADNENIE
Decyzją z dnia [...] 2004 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił R.G. i B.S. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu wskazano, że podatnicy złożyli zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu, dokonując wspólnego rozliczenia na druku PIT-36. W toku postępowania kontrolnego dotyczącego działalności gospodarczej prowadzonej przez R.G. stwierdzono nieprawidłowości, które miały wpływ na wielkość osiągniętego przez niego w 2002 r. dochodu.
W zakresie przychodów przyjęto następując ustalenia:
- w dniach [...] i [...] 2002 r. zakupiono klej DORUS Q 838 w ilościach: [...] i [...] kg na łączną kwotę [...] zł netto, podatek VAT - [...] zł i [...] zł.
Według spisu z natury sporządzonego na dzień [...] 2002 r. stwierdzono [...] kg kleju o wartości [...] zł.
Według protokołu przesłuchania w charakterze strony podatnik stwierdził, że połowa kleju objętego fakturą z [...] 2002 r. została ujęta w inwenturze końcowej, a co do drugiej połowy, to nie potrafi podać, co się stało. Organ stwierdził, że w ewidencji księgowej brak dowodów świadczących o sprzedaży przedmiotowego kleju. W tej sytuacji organ uznał, że klej został sprzedany, a wartość tej sprzedaży nie została wykazana po stronie przychodów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów za 2002 rok. Kwota nie wykazana po stronie przychodów to [...] zł.
- odnośnie rozliczenia zakupu i sprzedaży płyt za rok 2002 ustalono, że R.G. dokonał w tym roku zakupu [...] m - płyt oraz [...] sztuk płyt. Z kolei sprzedaż wyniosła [...] m - o wartości [...] zł.
Analiza dokumentów - dowodów zakupu i sprzedaży oraz zeznań podatnika były podstawą do stwierdzenia, że brak udokumentowania sprzedaży [...] m - oraz [...] sztuk płyty wiórowej laminowanej, wiórowej i ratan.
Ustalona kwota zaniżonego przychodu wyniosła [...] zł.
- odnośnie rozliczenia materiałowego ilość zakupionych płyt MDF, służących do produkcji listew meblowych, stwierdzono, że w 2002 r. podatnik zużył [...] m- płyt. Z wyliczeń organu wynika, że 2002 r. ilość [...] m- płyt MDF nie znalazła pokrycia w ilości sprzedanych listew, ani nie została wykazana w spisie z natury na [...] 2002 r. Organ obliczył też, że w 2002 r. podatnik nie zaewidencjonował sprzedaży w wysokości [...] zł.
W zakresie kosztów uzyskania przychodów organ przyjął następujące ustalenia:
- nie uznano za koszt wydatku [...] zł dotyczącego zakupu oleju napędowego dla firmy P.G.,
- nie uznano za koszt wydatku [...] zł dotyczącego zakupu listew meblowych,
- nie uznano za koszt wydatków objętych trzema fakturami z [...],[...] i [...] 2002 r. na łączną kwotę [...] zł. Według zeznań R.G. zakupione materiały zużyto na wykonanie instalacji odprowadzającej wodę deszczową i modernizację instalacji elektrycznej w budynku dzierżawionym od brata - P.G.
W odwołaniu z dnia [...] 2004 r. R.G. i B.S. wnieśli o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Zarzuty odwołania dotyczyły:
- zakwestionowania przez organ wydatków poniesionych na remont dzierżawionego obiektu i nieuznania ich za koszty uzyskania przychodów,
- domniemanych niedoborów kleju DORUS Q838 wykorzystanego w procesie okleinowania listew,
- wyliczenia ilości możliwych do wyprodukowania gotowych produktów ze zużytej płyty MDF.
Jednocześnie skarżący zwrócili uwagę, że wiele zgłoszonych przez nich wniosków dowodowych nie zostało przez organ uwzględnionych, przez co - ich zdaniem- organ nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego.
Decyzją z dnia [...] 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, że nie budzi wątpliwości iż wydatki poniesione przez firmę R.G. spowodowały unowocześnienie dzierżawionego budynku poprzez podniesienie jego wartości technicznej i użytkowej oraz nadanie mu nowych cech użytkowych.
Świadczy o tym m.in. zwiększenie mocy dostarczonego prądu, przystosowanie instalacji elektrycznej do potrzeb nowych maszyn oraz zainstalowanie różnych zabezpieczeń.
Na powyższą okoliczność organ odwoławczy przeprowadził dowód z przesłuchania świadka P.G. i R.G. Nie wniosły one jednak do sprawy nic nowego.
Odnośnie zużycia kleju DORUS Q 838 organ stwierdził, że ustalenia organu I instancji zostały oparte również na wyjaśnieniach podatnika. Z kolei wyjaśnienia z dnia [...] 2004 r. złożone w Izbie Skarbowej należy potraktować jako zmierzające do uniknięcia negatywnych skutków podatkowych, a więc na użytek toczącego się postępowania.
Odnośnie wyliczeń możliwych do wyprodukowania gotowych produktów z płyty MDF organ odwoławczy stwierdził, że obliczenia oparto na dokumentach księgowych udostępnionych przez R.G. i złożonych przez niego wyjaśnieniach.
W skardze z dnia [...] 2005 r. skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Orzeczeniu zarzucili naruszenie art. 122, art. 187 § 1, art. 197 § 1 oraz art. 198 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Odnośnie ustaleń zawartych w decyzji podniesiono zarzuty dotyczące:
- wydatków na prace remontowe,
- niedoboru kleju DORUS Q 838,
- wyliczenia ilości możliwych do wyprodukowania gotowych produktów za zużytej płyty MDF.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu [...] 2006 r. zgłosił swój udział w sprawie Prokurator Apelacyjny, który wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie skarga okazała się zasadna.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy stwierdzić, co następuje.
1 . Wydatki na remont /modernizację. Bezspornym jest, że wydatki te objęte były fakturami z dnia [...],[...] i [...] 2002 r. ( t. I akt administracyjnych, k. 24 -28 ).
Zakres robót przedstawili R.G. ( t. I , k. 11-15 ) oraz P.G. ( t. III, k. 434 - 436 ).
W zaskarżonej decyzji organ stwierdził, ze dowody z przesłuchania strony i świadka nie wyjaśniły charakteru przeprowadzonych robót. Nic nie stało więc na przeszkodzie, aby wyjaśnieniu wątpliwości posłużyły oględziny ( art. 198 Ordynacji) oraz powołanie biegłego ( art. 197 Ordynacji). Na taką potrzebę wskazywały zarówno niepełność wyjaśnień uzyskanych od R.G. i P.G., jak i zakres przeprowadzonych robót.
2. Niedobór kleju.
Ustalenia organów w tym zakresie oparto w głównej mierze na wyjaśnieniach R.G. ( t. I, k. 11-15 oraz 16-19, t. III , k. 437 - 438 ). Skoro uznano, że składane później wyjaśnienia - z [...] 2004 r. - są niewiarygodne, to należało przesłuchać pozostałych udziałowców lub pracowników spółki cywilnej "A".
3. Produkcja z płyty MDF.
Zarzuty skargi sprowadzają się w istocie do stwierdzenia, że dokonanie wielu obliczeń związanych z produkcją listew winno oprzeć się o wiedzę fachową. Tak więc w warunkach niniejszej sprawy celowym było powołanie biegłego i oparcie wyników kontroli również o dowód z opinii rzeczoznawcy. Skarżący powołali się również na treść pisma ze Spółki z o.o. " B" ( t. II, k. 275), z którego wynika m.in., że ubytki powstające podczas obróbki płyty MDF są bardzo zróżnicowane w zależności od produkowanego profilu listwy.
W tych okolicznościach należy uznać, że w sprawie wymagane były wiadomości specjalne, co pośrednio przyznały organy, zwracając się z pytaniem do firm zajmujących się produkcją listew.
Podobnie Sąd uznaje zarzut dotyczący wielkości odpadów - oparcie się o wiedzę rzeczoznawcy pozwoliłoby na dokonanie właściwej oceny wydajności produkcji w firmie R.G.
Powyższe uchybienie w postępowaniu dowodowym mogły - w ocenie składu orzekającego - mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W dalszym postępowaniu organy winny powołać biegłego w celu ustalenia charakter nakładów w obcym środku trwałym oraz wielkości produkcji listew z płyty MDF i powstających odpadów. Przesłuchanie świadków winno rozwiać wątpliwości dotyczące zużycia kleju.
W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, a o wstrzymaniu wykonania decyzji - na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy.
/-/M. Jaśniewicz /-/. J. Ruszyński /-/K. Pawlicki
M.R.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło