I SA/Po 523/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący reprezentowany przez adwokata, wnioskiem z dnia [...] czerwca 2012 r. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku oświadczył, że prowadzi działalność gospodarczą. Wyjaśnił, że zaciągnął kredyt na samochód ciężarowy w wysokości [...] zł oraz kredyt inwestycyjny w wysokości [...] zł. Wskazał, że ma na utrzymaniu dom, rodzinę i ponosi opłaty związane z prowadzeniem firmy. Stwierdził, że jego miesięczny dochód wynosi około [...] zł i suma ta wystarcza na pokrycie wydatków związanych z utrzymaniem rodziny i firmy. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, z córką i z synem. Posiada dom jednorodzinny na działce gruntu o powierzchni [...] m2 i nieruchomość rolną o powierzchni [...]ha. Nie posiada oszczędności, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej [...] euro. Skarżący z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej uzyskuje dochód brutto w wysokości około [...] zł. Żona nie ma żadnych dochodów, jest na urlopie wychowawczym. Skarżący podał, że miesięcznie wydaje około [...] zł, (w tym: wyżywienie [...] zł, ubrania [...] zł, środki czystości [...] zł, energia elektryczna [...] zł, woda [...] zł, telefon komórkowy [...] zł, ZUS [...] zł, paliwo [...] gaz [...] śmieci [...] zł, lekarstwa [...] zł). Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2012 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ustawowym terminie skarżący wniósł sprzeciw, w którym negatywnie ocenił wydane rozstrzygnięcie w zakresie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej: P.p.s.a. skuteczne wniesienie sprzeciwu od postanowienia wydanego przez referendarza sądowego powoduje, że postanowienie to traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego - art. 245 § 3 P.p.s.a. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a, przyznane prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy wskazać, że instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od ustanowionej w art. 199 P.p.s.a. zasady ponoszenia przez stronę postępowania sądowego jego kosztów i jako wyjątek od zasady nie może być traktowany rozszerzająco. Pomoc tą należy kierować wyłącznie do osób, które z uwagi na wyjątkowo trudną sytuację materialną, obiektywnie nie są w stanie bez pomocy Państwa wygospodarować środków na pokrycie tych kosztów. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd odnośnie ciężaru dowodu w postępowaniu dotyczącym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wskazuje się bowiem, iż rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przepisach regulujących instytucję przyznania prawa pomocy. Tym samym to na wnioskującym spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 stycznia 2005 r., sygn. akt I SA/Gd 758/04, opubl. w bazie LEX nr 203329). Badając całokształt okoliczności w sprawie, Sąd stwierdził, że skarżący reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, nie wykazał, że pozostaje w sytuacji majątkowej uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie wynoszą [...] zł. Jak wynika ze złożonego wniosku z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej skarżący uzyskuje miesięczny dochód w wysokości około [...] zł brutto. Skarżący posiada dom i nieruchomość rolną o powierzchni [...]ha. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i z dziećmi. Podkreślenia wymaga, że spłata rat zaciągniętych w związku z zawartymi umowami kredytowymi nie determinuje do zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych i przerzucenia obowiązku ponoszenia kosztów postępowania prowadzonego w jego indywidualnej sprawie na ogół podatników. Skarżący nie wykazał zatem w sposób wystarczający, że jego sytuacja materialna i bytowa nie pozwala na poniesienie na obecnym etapie wpisu od skargi. W świetle powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 P.p.s.a.