I SA/Po 561/06

WyrokWSA w Poznaniu2006-12-12

Skład orzekający: Sędzia NSA Sylwia Zapalska, Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont, as.sąd. WSA Roman Wiatrowski(spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może zwolnić składnik majątkowy zobowiązanego spod egzekucji bez zgody wierzyciela, mimo istnienia ważnego interesu zobowiązanego?
Ratio decidendi
Organ egzekucyjny może zwolnić składnik majątkowy zobowiązanego spod egzekucji wyłącznie w przypadku łącznego zaistnienia trzech przesłanek: wniosku zobowiązanego, zgody wierzyciela na zwolnienie oraz przemawiającego ważnego interesu zobowiązanego. Brak zgody wierzyciela uniemożliwia pozytywne rozpatrzenie wniosku o zwolnienie, nawet jeśli istnieją inne przesłanki.
Stan faktyczny
W sprawie wszczęto postępowanie egzekucyjne wobec małżonków M. na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących składek ubezpieczeniowych. Zajęto wynagrodzenia małżonków. Skarżąca A.M. wniosła o zwolnienie jej wynagrodzenia spod egzekucji, argumentując, że nie była zobowiązana do płacenia składek, nie otrzymała wezwania do zapłaty, a zobowiązanie mogło ulec przedawnieniu. Organ egzekucyjny odmówił zwolnienia, ponieważ wierzyciel (Kasa A.) nie wyraził na to zgody. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego. Skarżąca wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwia Zapalska Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont as.sąd. WSA Roman Wiatrowski(spr.) Protokolant: sekr. sąd Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2006 r. sprawy ze skargi A.M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [..] Nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia spod egzekucji oddala skargę /-/ R. Wiatrowski /-/ S. Zapalska /-/ W.Zygmont I SA/Po 561/06 UZASADNIENIE Na podstawie wystawionych przez Kasę A w P., Placówka w Sz., tytułów wykonawczych nr [...], [...] i [...], obejmujących nie uiszczone na rzecz A składki ubezpieczeniowe w kwocie [...] zł (należność główna) + należne odsetki za zwłokę Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne wobec A. i S. M. zam. w G.W. ul. [...]. Przedmiotowe tytuły wykonawcze wraz z zawiadomieniem o zajęciu wynagrodzeń S. A. M. w Spółce "B" S.A. w G.W. zostały doręczone obojgu małżonkom w dniu [...] 01.2006r. (akta, karta nr[...]- [...]). Pismem z dnia [...] 01.2006r. zobowiązani złożyli zarzuty na prowadzone wobec nich postępowanie egzekucyjne, w których wystąpili o zwolnienie spod egzekucji zajętych przez organ egzekucyjny wynagrodzeń (akta, karta nr [...] - [...]). W uzasadnieniu podnieśli, iż "prowadzenie egzekucji z wynagrodzeń pozbawi ich i tak już bardzo niskich środków do życia". Organ egzekucyjny pismem z dnia [...] 03.2006r. wystąpił do Kasy A , Oddział w P. o zajęcie przez wierzyciela stanowiska w przedmiocie zwolnienia spod egzekucji zajętej wierzytelności (akta, karta nr [...]). W piśmie z dnia [...] 2006r wierzyciel nie wyraził zgody na zwolnienie spod egzekucji. Z uwagi na otrzymanie od wierzyciela odpowiedzi negatywnej w kwestii zwolnienia z pod egzekucji, Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał w dniu [...]postanowienie, w którym odmówił skarżącym zwolnienia spod egzekucji otrzymywanych przez małżonków w Spółce Akcyjnej "B" - wynagrodzeń (akta, karta nr [...]). W uzasadnieniu powołał się na wypowiedź wierzyciela, którą uznał za wiążącą. Pismem z dnia [...] 03.2006r. A.M. wniosła od postanowienia organu egzekucyjnego środek zaskarżania, który nazwała odwołaniem. Dyrektor Izby Skarbowej, uznał pismo zobowiązanej jako zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającego zwolnienia z egzekucji wynagrodzenia za pracę S. i A. M. W zażaleniu strona podniosła, że zaległości wobec A zobowiązany był odprowadzać jej mąż S.M. dodając, że nigdy nie otrzymała od Kasy A wezwania do zapłaty i do momentu zajęcia jej wynagrodzenia nie wiedziała o istnieniu takiego zadłużenia. Powyższe argumenty zdaniem strony - stanowiły podstawę do zwolnienia jej wynagrodzenia spod zajęcia. Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu w trybie odwoławczym zawartych w zażaleniu argumentów strony postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego I instancji. Uzasadniając podjęte w postanowieniu stanowisko, Dyrektor powołał się na art. 13§1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym organ egzekucyjny może na wniosek zobowiązanego i ze względu na jego ważny interes zwolnić z egzekucji określone składniki majątkowe zobowiązanego, jeżeli zobowiązany uzyskał na to zgodę wierzyciela. W kwestii podniesionych przez stronę zarzutów Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił skarżącej, że wniesione w zażaleniu argumenty nie mogą mieć wpływu na zmianę przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia organu I instancji w przedmiocie zwolnienia wynagrodzenia spod egzekucji. Podkreślił również, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, gdyż badanie okoliczności sprawy spowodowałoby naruszenie prawa w zakresie właściwości organu orzekającego. Na wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej postanowienie z dnia [...] A.M. złożyła pismem z dnia [...] maja 2006r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu przytaczając argumenty podniesione wcześniej w zażaleniu. W skardze strona powtórnie podniosła, ze nigdy nie była zobowiązana do płacenia składek na rzecz Kasy A w Sz. ani też nie otrzymała żadnego wezwania do zapłaty. Podniosła, że wezwanie, którego odbiór podpisała było wystawione na jej męża S. - jedynie na kopercie dopisano jej imię. Skarżąca zarzuciła nadto, że część dochodzonych przez organ egzekucyjny należności objętych tytułem wykonawczym powinna być umorzona po upływie 5 lat przed wejściem w życie ustawy wprowadzającej 10 - letni terminie ich dochodzenia. Mając na uwadze powyższe okoliczności A.M. wystąpiła o wnikliwe rozpatrzenie jej prośby i podjęcie decyzji o zwolnienie z egzekucji jej "indywidualnego" wynagrodzenia za pracę. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) - Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku postanowienia) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy podatkowej nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W przedmiotowej sprawie skarżąca domaga się zwolnienia spod egzekucji wynagrodzenia za pracę powołując się na okoliczność, że nie była zobowiązana do płacenia składek, gdyż zobowiązanym był jej mąż, ponadto nie otrzymała wezwania do zapłaty oraz zobowiązanie z tytułu składek uległo przedawnieniu. Problematykę związaną z zagadnieniem dotyczącym możliwości zwolnienia określonego składnika majątku spod egzekucji reguluje przepis art. 13 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r. Nr 229 poz. 1954 z późn.zm.; dalej ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Zgodnie z art. 13§1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny może na wniosek zobowiązanego i ze względu na ważny jego interes - zwolnić z egzekucji określone składniki majątkowe zobowiązanego, jeżeli zobowiązany uzyskał na to zgodę wierzyciela. Z ww. przepisu wynika, że zwolnienie spod egzekucji określonych składników majątkowych należących do zobowiązanego może nastąpić wyłącznie w przypadku łącznego zaistnienia trzech ustawowo określonych przesłanek: - złożenia przez zobowiązanego wniosku w powyższym zakresie, - uzyskania na zwolnienie zgody wierzyciela, - za zwolnieniem przemawia ważny interes zobowiązanego. Z powyższego wynika, że dla podjęcia przez organ egzekucyjny pozytywnej decyzji dotyczącej zwolnienia spod egzekucji, niezbędne jest uzyskanie przez dłużnika zgody wierzyciela na wyłączenie z egzekucji tego składnika majątku. Natomiast w przedmiotowej sprawie strona składając zawarty w piśmie z dnia [...] 01.2001r. wniosek o zwolnienie spod egzekucji nie przedłożyła zgody wierzyciela na zwolnienie spod egzekucji. Organ egzekucyjny pismem z dnia [...] 03.2006r. wystąpił do Kasy A, Oddział w P. o zajęcie przez wierzyciela stanowiska w przedmiocie zwolnienia spod egzekucji zajętej wierzytelności (akta, karta nr [...]). W aktach sprawy znajduje się pismo wierzyciela- Kasy A, z dnia [...] marca 2006r. (k.[...]), z którego wynika, że wierzyciel nie wyraził zgody na zwolnienie z egzekucji składników majątkowych zobowiązanych łącznie z wynagrodzeniem za pracę. Wobec negatywnego stanowiska wierzyciela organ egzekucyjny nie mógł zwolnić zajętego wynagrodzenia za pracę z egzekucji. Natomiast podniesione w skardze zarzuty strony, dotyczące zasadności dochodzenia nieuregulowanych przez S.M. składek na rzecz A od jego żony A., mogły zostać rozpatrzone jedynie w odrębnie prowadzonym postępowaniu w sprawie rozpatrzenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zgłoszonymi w trybie art. 33 tej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W sprawie zgłoszonych zarzutów Dyrektor Izby Skarbowej w dniu [...] wydał postanowienie, którym utrzymał w mocy postanowienie naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w sprawie zarzutów, została złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu , który w dniu 12 grudnia 2006r. wydał wyrok o sygn. akt I SA/Po 562/06. Z tych powodów na podstawie art.151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ R. Wiatrowski /-/ S. Zapalska /-/ W.Zygmont

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło