I SA/Po 577/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi X. s.c. [...] w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na zajęcie egzekucyjne; postanawia odrzucić skargę. Skarżąca pismem z 06 czerwca 2018 r. wniosła skargę na postanowienie wskazane w sentencji niniejszego orzeczenia. Sąd ustalił, że na mocy uchwały wspólników z 29 stycznia 2018 r. nastąpiło rozwiązanie skarżącej z dniem 30 stycznia 2018 r. (k. [...]). Również z formularza NIP-2 wynika, że z dniem 30 stycznia 2018 r. doszło do ustania bytu prawnego skarżącej (k. [...]). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Istotnym warunkiem skutecznego wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego jest posiadanie przez stronę zdolności sądowej. Zgodnie z art. 25 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Na mocy art. 25 § 3 p.p.s.a. , zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Sąd wskazuje , że na tle przytoczonego przepisu spółka cywilna jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej posiada zdolność sądową, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na tę jednostkę obowiązków lub przyznania uprawnień, albo skierowania do niej nakazów lub zakazów, a także stwierdzenia lub uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa [tak: wyrok NSA z 17 lipca 2012 r., I GSK 1416/11, orzeczenia sądów administracyjnych dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl]. W niniejszej sprawie adresatem zaskarżonego postanowienia jest skarżąca jako spółka cywilna nie zaś jej wspólnicy. Rozwiązanie spółki cywilnej powoduje, że traci ona podmiotowość prawną. Wobec braku uregulowań dotyczących następstwa prawnego, utrata podmiotowości spółki cywilnej oznacza, że przestaje istnieć podmiot, który mógłby występować jako strona w postępowaniu sądowym dotyczącym kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Brak zdolności sądowej na etapie wnoszenia skutkuje odrzucenie skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę: jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Sąd stwierdza, że w sprawie nie mogła znaleźć zastosowania regulacja prawna art. 58 § 2 p.p.s.a. zastrzegająca, że z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron albo zdolności procesowej skarżącego i niedziałania przedstawiciela ustawowego lub braku w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej skarżącym, uniemożliwiającego jego działanie, sąd odrzuci skargę dopiero wówczas, gdy brak nie zostanie uzupełniony. Brak podstaw prawnych do uznania byłych wspólników zlikwidowanej spółki cywilnej za jej następców prawnych. Wspólników takich ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.) zalicza do grupy tak zwanych osób trzecich. W przypadku rozwiązania spółki cywilnej za jej zobowiązania podatkowe byli wspólnicy odpowiadają w trybie przewidzianym w art. 115 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego , sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 3 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., orzekł , jak w sentencji postanowienia.