I SA/Po 585/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-09-29
Skład orzekający: Maria Lorych-Olszanowska, Włodzimierz Zygmont, Maria Skwierzyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy mieszanina izolatu białkowego z karagenem, zawierająca około 60% izolatu białka sojowego o wysokiej zawartości białka, powinna być klasyfikowana jako substancja białkowa (kod PCN 3504 00 00 0) czy jako przetwór spożywczy (kod PCN 2106 90 98 0) na potrzeby celne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że mieszanina izolatu białkowego z karagenem, przeznaczona do produkcji wędzonek i wyrobów blokowych, nie może być klasyfikowana jako substancja białkowa według kodu PCN 3504 00 00 0, ponieważ kod ten obejmuje peptony i inne substancje białkowe, pod warunkiem, że izolat białkowy stanowi zazwyczaj nie mniej niż 90% składnika białkowego. Sporny towar, zawierający mniej niż 90% izolatu białkowego, a także inne składniki, powinien być klasyfikowany jako przetwór spożywczy według kodu PCN 2106 90 98 0. Sąd podkreślił, że klasyfikacja powinna uwzględniać przeznaczenie towaru i jego faktyczny skład, a nie tylko dominujący składnik.Stan faktyczny
Spółka "A" importowała towar "Flanogen" RPI 64 P1, zaklasyfikowany do kodu PCN 3504 00 00 0 z zerową stawką celną. Badania wykazały, że towar jest mieszaniną izolatu białkowego z karagenem, co skutkowało zmianą klasyfikacji na PCN 2106 90 98 0 z wyższą stawką celną. Spółka odwołała się, argumentując, że dominujący izolat białkowy powinien decydować o klasyfikacji. Organy celne utrzymały w mocy decyzję o zmianie klasyfikacji, wskazując na skład mieszaniny i jej przeznaczenie. Spółka wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę jako bezzasadną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędziowie NSA Maria Skwierzyńska NSA Włodzimierz Zygmont ( spr.) Protokolant: sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu w dniu 29 września 2004r. sprawy ze skargi Spółki "A" na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej oddala skargę /-/ W. Zygmont /-/ M. Lorych - Olszanowska /-/ M. Skwierzyńska Ar
W dniu [...] jednolitym dokumentem administracyjnym SAD nr [...] objęto procedurą dopuszczenia do obrotu m.in. towar określony przez Spółkę "A" jako substancje białkowe - "Flanogen" RPI 64 Pl zaklasyfikowany do kodu PCN 3504 00 00 0 z obniżoną zerową stawką celną. Do zgłoszenia celnego załączono m.in. fakturę nr [...] z dnia [...] i opis towaru. Wyniki badań z dnia [...] Centralnego Laboratorium Celnego przeprowadzonych w celu określenia składu surowcowego i parametrów fizyko-chemicznych towaru wskazały, że stanowi on mieszaninę izolatu białkowego z karagenem. Oznaczało to wykrycie błędu w stosowaniu klasyfikacji oraz nieprawidłową stawkę celną, co skutkowało zaniżeniem kwoty wynikającej z długu celnego.
Dyrektor Urzędu Celnego w P. decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 207 O.p. w zw. z art. 262, art. 13, art. 65 § 4 pkt 2 lit. b, art. 83 § 1 i § 3, art. 85 § 1 Kodeksu celnego, § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15.12.1998r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 158, poz. 1036 ze zm.), uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części klasyfikacji taryfowej, stawki celnej i kwoty wynikającej z długu celnego. Importowany preparat objęto kodem PCN 2106 90 98 0 ze stawką celną konwencyjną w wysokości 27,5% min. 0,24 ECU/kg.
W odwołaniu spółka wniosła o uchylenie powyższej decyzji i zaklasyfikowanie preparatu "Flanogen" RPI 64 P1 jako substancji białkowej do kodu PCN 3504 00 00 0. Uzasadniając swoje stanowisko spółka stwierdziła, że izolat białka sojowego o zawartości czystego białka powyżej 90% jest składnikiem dominującym stanowiącym około 60% mieszanki, a w tej sytuacji powinna być zastosowana klasyfikacja taryfowa dla substancji białkowej.
Dyrektor Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 233 §1 pkt 1 O.p., art. 85 § 1 Kodeksu celnego, § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dn. 15.12.1998 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 158, poz. 1036 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając decyzję organ odwoławczy podkreślił, że według opisu producenta "Flanogen" RPI 64 Pl przeznaczony jest do solanek nastrzykowych i zalewowych do produkcji wędzonek, wyrobów blokowych i o podwyższonej wydajności. Wobec powyższego klasyfikacja taryfowa do kodu PCN 3504 00 00 0 nie jest właściwa, skoro kod ten obejmuje peptony i ich pochodne; inne substancje białkowe oraz ich pochodne, gdzie indziej nie wymienione ani nie wyłączone; proszek skórzany, nawet chromowany. W odniesieniu do spornego towaru, składającego się z kilku surowców, w tym izolatu białka sojowego, nie można mówić jako o substancji, lecz winno się używać określenia mieszanina lub mieszanka. Poza poszczególnymi składnikami surowcowymi, "Flanogen" RPI 64 Pl (izolat białka roślinnego, sól, karagen, guma ksantanowa) jest gotowym do użycia preparatem, dlatego też jest klasyfikowany w pozycji 2106 obejmującej przetwory spożywcze gdzie indziej nie wymienione ani nie włączone. Natomiast taryfikacja według dominującego składnika mieszanki nie jest właściwa. Zgodnie z opiniami Światowej Organizacji Celnej (t. V Wyjaśnień do Taryfy Celnej, str. 2304) izolat białka sojowego o handlowej nazwie "Supro" zawierający w swym składzie ponad 90% czystego białka jest klasyfikowany do kodu PCN 3504 00 00 0 (jeśli importowany jest indywidualnie jako substancja). Zważywszy, iż w skład spornego towaru, oprócz izolatu białkowego wchodzą również i inne surowce (sól, karagen, guma ksantanowa), należało, kierując się zasadą zawartą w regule 1 ORINS jak również uwagą dotyczącą wyłączeń produktów będących mieszaninami substancji białkowych z innymi składnikami z pozycji 3504 (komentarz zawarty w "Wyjaśnieniach do taryfy celnej), uznać, że klasyfikacja produktu "Flanogen" RPI 64 P1" do kodu PCN 3504 00 00 0 jest nieprawidłowa.
W skardze spółka domagała się uchylenia w całości skarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w P., wobec niezgodności z prawem, oraz obciążenie Prezesa Głównego Urzędu Ceł kosztami postępowania. W uzasadnieniu spółka stwierdziła, że w związku ze złożonym składem chemicznym oraz znaczeniem poszczególnych składników dla cech użytkowych spornego towaru, w trakcie postępowania organ celny winien zasięgnąć opinii biegłego, a następnie rozpatrzony cały materiał dowodowy. Sporny towar zawiera 60% izolatu białkowego "Supro" 595 o 95 % zawartości białka. Jest on nie tylko podstawowym składnikiem z racji 60 % udziału w preparacie, ale przede wszystkim z racji prawie 100% j zawartości czystego białka i stanowi o jego właściwościach i przydatności do użycia. Nie można go zatem traktować jako preparatu spożywczego i przesądzać o klasyfikacji taryfowej do pozycji PCN 2106. Pozycja ta obejmuje przecież przetwory składające się całkowicie lub częściowo ze środków spożywczych, stosowanych do produkcji napojów lub przetworów przeznaczonych do spożycia przez ludzi. Obejmuje ona przetwory składające się z mieszanek związków chemicznych (kwasów organicznych, soli wapiennych itp.) ze środkami spożywczymi (mąką cukrem, mlekiem w proszku itp.) stosowana jako składniki produktów spożywczych, jak też dla polepszania ich niektórych właściwości. Sporny preparat nie jest środkiem spożywczym, a jest natomiast dodatkiem funkcjonalnym używanym do produkcji żywności, zaś izolat białkowy "Supro" 595 - jest najważniejszym i podstawowym składnikiem spornego preparatu i tylko dzięki niemu uzyskuje się podczas obróbki przetworów mięsnych efekty podnoszenia wartości wyrobów gotowych. Nie bez znaczenia w sprawie jest stanowisko prezentowane przez zagraniczne organa celne, których klasyfikacyjne wskazania zgodne są z proponowana przez stronę pozycja taryfy celnej.
Dyrektor Izby Celnej w P. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddala skargę, jako bezzasadną.
Powody.
Organy celne są uprawnione do kontroli zgłoszeń celnych po zwolnieniu towaru. Z art. 83 § 3 Kodeksu celnego wynika, że do podjęcia niezbędnych działań w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, organ celny bierze pod uwagę nowe dane (a nie nowe dowody i okoliczności jak w przypadku wznowienia postępowania). Weryfikacja zgłoszenia celnego może być przeprowadzona przez 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. W niniejszej sprawie organ celny skorzystał z tych uprawnień. Nowe dane, które stanowiły wystarczającą podstawę do weryfikacji zgłoszenia celnego, to wyniki badań Centralnego Laboratorium Celnego, z których wynikało, że według parametrów fizyko-chemicznych towaru, chodzi w istocie o mieszaninę izolatu białkowego z karagenem, a w rezultacie, że przedmiotem importu była mieszanina izolatu sojowego z karagenem i nieznaczną ilością innych składników.
Organy celne dokonały należytych ustaleń dotyczących składu chemicznego, właściwości i przeznaczenia towaru. Jest to istotna okoliczność, bowiem klasyfikację taryfową przeprowadza się w oparciu o zakres przedmiotowy towaru, w odniesieniu do jego stanu (materiał, postać, stopień przetworzenia itp.), w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 85 § 1 Kodeksu celnego). Dokonując tego wykorzystały m. in. dane ze specyfikacji producenta, opinie Państwowego Zakładu Higieny, wyniki badań towaru z dnia [...] uzyskane z Centralnego Laboratorium Celnego Głównego Urzędu Ceł. W świetle tych ustaleń sporny towar to mieszanka przeznaczona do solanek nastrzykowych i zalewowych do produkcji wędzonek, wyrobów blokowych i o podwyższonej wydajności, którego dodatek w odpowiedniej ilości do solanki zapewnia soczystość i kruchość wyrobu gotowego, zmniejsza straty w czasie obróbki termicznej, ulepsza spójność kawałków i wytrzymałość plastrów podczas krojenia oraz podnosi wydajność oraz poziom białka w wyrobach gotowych (2,5-3,0 kg/100 kg solanki).
W ocenie sądu (składu orzekającego) organy celne nie miały żadnych podstaw do przeprowadzenia w powyższym zakresie dowodu z opinii biegłego. Skład powyższej mieszanki, w zakresie niezbędnym dla dokonania klasyfikacji taryfowej należy uznać za ustalony prawidłowo i wyczerpująco. Skarżąca przyznała, że tylko jeden ze składników omawianego towaru o nazwie handlowej "Supro" zawiera w swym składzie 90% czystego białka. Przyznała też określone w zaskarżonej decyzji przeznaczenie spornego towaru. Spółka podnosząc zarzut nie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego nie wskazała jakie jeszcze cechy tego towaru wymagały ustalenia dla przeprowadzenia jego właściwej klasyfikacji towarowej. Brak wskazania powyższych przesłanek czyni bezzasadnym zarzut naruszenia art. 197 § 1 O.p. Zadaniem biegłego jest udzielenie organowi, na podstawie posiadanych wiadomości fachowych i doświadczenia zawodowego, informacji i wiadomości niezbędnych do ustalenia i oceny okoliczności sprawy. Nie mogłyby więc być uznane za dowód w sprawie wypowiedzi biegłego poza ustawowo określone jego zadania. Biegły nie jest uprawniony do określenia kodu towaru.
Ustaliwszy pełny stan faktyczny, organy celne miały wystarczające podstawy do zakwalifikowania spornego towaru według Reguły 1 i 6 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, do kodu PCN 2106 90 98 0. Natomiast możliwość objęcia importowanego towaru pozycją 3504 00 00 0 obejmującą: peptony i ich pochodne, pozostałe substancje białkowe oraz ich pochodne, gdzie indziej wymienione ani niewłączone, proszek skórzany, nawet chromowany wyłącza zapis pod pkt. B(6) Wyjaśnień do Taryfy celnej (tom II, str. 687) pozwalający na zaliczenie do pozycji 3504 izolatów białkowych zawierających zazwyczaj nie mniej niż 90% składnika białkowego. Nie ulega wątpliwości, że "Flanogen" RPI 64 P1 nie spełnia powyższego warunku, skoro zawiera mniej niż 90% izolatów białkowych. Bezzasadne jest stanowisko skarżącej, że o właściwej klasyfikacji decyduje dominujący składnik spornej mieszanki, bowiem pozycja 3504 Taryfy celnej obejmuje "inne substancje białkowe oraz ich pochodne, gdzie indziej nie wymienione ani nie włączone", zaś Wyjaśnienie do tej pozycji Taryfy celnej precyzują, że zawartość składnika białkowego izolatów białkowych nią objętych "stanowi zazwyczaj nie mniej niż 90%". Brak więc podstaw po temu by z powyższych uregulowań wysnuć wniosek, że pozycja 3504 obejmuje także mieszanki z udziałem izolatów białkowych jeśli izolaty te stanowią dominujący czy podstawowy składnik mieszanki. Użycie przez skarżącą terminów "dominujący składnik" czy "podstawowy składnik" sugeruje, że oparto się jedynie na ilościowym składzie mieszanki "Flanogen" RPI 64 P1, a to nie zostało ujęte w treści pozycji Taryfy celnej ani też wyjaśnieniach do niej jako przesłanka kwalifikacyjna. Wręcz przeciwnie przytoczone wyjaśnienia, z których wynika, że zawartość składnika białkowego w izolatach stanowi 90% wskazują, że przesłanka "dominującego składnika", czy "podstawowego składnika" jeśli stanowi on mniej niż 90% nie ma zastosowania. Nie znajdują też uzasadnienia zarzuty skarżącej odnoszące się do przyjętej przez organy celne klasyfikacji spornego towaru do pozycji 2106 90 98 0 Taryfy celnej. Pozycja ta obejmuje "przetwory spożywcze gdzie indziej nie wymienione ani nie włączone. Zgodnie z wyjaśnieniem do taryfy celnej pozycja ta obejmuje wymienione w niej przetwory spożywcze, pod warunkiem, że nie są objęte jakąkolwiek inna pozycją w Nomenklaturze w tym m.in.: przetwory składające się całkowicie lub częściowo ze środków spożywczych, stosowane do produkcji napojów lub przetworów przeznaczonych do spożycia przez ludzi. Pozycja ta obejmuje przetwory składające się z mieszanin związków chemicznych (kwasów organicznych, soli wapniowych itd.) ze środkami spożywczymi (mąką, cukrem, mlekiem w proszku itd.) stosowane zarówno jako składnik produktów spożywczych, jak też dla polepszenia ich niektórych właściwości (wyglądu, trwałości itd.). Skoro skarżąca nie kwestionuje ustaleń, że mieszanka "Flanogen" RPI 64 P1 służy do zapewnienia soczystości i kruchości, zmniejszenia strat w czasie obróbki termicznej, ulepszenia spójności kawałków i wytrzymałości plastrów podczas krojenia oraz podnoszenia wydajności i poziomu białka w wyrobach gotowych, co sprawie, że wpływa na ich jakość, brak podstaw do zakwestionowania zastosowania wskazanej w decyzji pozycji 2106 Taryfy celnej.
Organy celne polskie nie były związane twierdzeniem skarżącej spółki, że proponowana przez nią pozycja taryfy celnej, zgodna jest ze stanowiskiem prezentowanym przez zagraniczne organa celne. Nawet w przypadku gdyby stanowisko tych organów znalazło wyraz w formie WIT, nie oznaczałoby to obligatoryjności jego uwzględnienia przez polskie organy celne. W szczególności dokument taki nie mógłby być wiążący tylko dlatego, że wydany został przez administrację kraju członkowskiego UE. Dokument podlegałby ocenie jak każdy inny dowód w sprawie. Polskie organy celne stosują krajowe, bardzo precyzyjne przepisy, oparte na ogólnych regułach interpretacji nomenklatury scalonej (wierne tłumaczenie europejskiej) i uzgodnione z europejskimi wyjaśnieniami do niej. W okresie przed akcesją do UE - jak wyjaśniano podczas obrad Podkomitetu ds. Współpracy Celnej i Podatków Pośrednich Polska - UE, Polska nie była zobowiązana do stosowania wiążącej informacji taryfowej UE, jak również UE nie jest zobowiązana do stosowania rozstrzygnięć klasyfikacyjnych wydawanych przez administrację celną Polski, a różnice interpretacyjne podlegały rozstrzyganiu w sposób przewidziany w Konwencji.
Stanowisko spółki przedstawione na rozprawie o wadliwości klasyfikacji do pozycji 2106 z tego powodu, że sporny towar stanowi związki syntetyczne, których nośnikiem w 60% jest sól, w świetle prezentowanego we wcześniejszych pismach stanowiska, nie mogło odnieść skutku procesowego.
Rozstrzygnięcie w sprawie odsetek wyrównawczych odpowiada uregulowaniom zawartym w art. 222 § 4 Kodeksu celnego. Spółka nie udowodniła, że zaistniały okoliczności zwalniające ją od odsetek wyrównawczych i dlatego brak jest podstaw do kwestionowania decyzji w tym zakresie.
W świetle opisanych powyżej faktów, sąd ocenia jako niezasadny zarzut naruszenia przez organy celne następujących przepisów Ordynacji podatkowej: art. 122 (zasada prawdy obiektywnej), art. 180 (pojęcie i rodzaje dowodów), art. 197 § 1 (powołanie biegłego)- w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Z tych powodów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr. 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr. 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.
/-/ W. Zygmont /-/ M. Lorych-Olszanowska /-/ M. Skwierzyńska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło