I SA/Po 602/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dominik Mączyński po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej; postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] lutego 2016 r. skarżący wniósł skargę na wymienioną w rubrum niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] mocą której odmówiono stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w X. z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w kwocie [...] zł za urządzenie gier na automacie poza kasynem gry. W skardze wniesiono o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek w tym zakresie wskazano, że z uwagi na toczące się postępowanie egzekucyjne w pełni uzasadnione jest wstrzymanie tego postępowania do czasu rozpatrzenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a"), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie zaś do postanowień art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Stosownie do poglądów doktryny wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego lub czynności może dotyczyć tylko takich z nich, które nadają się do wykonania i wymagają tego wykonania a tym samym takich, które wywołują skutki prawne. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza spowodowanie, sprowadzenie, w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu (patrz: T. Woś "Postępowanie sądowoadministracyjne" Wyd. Prawn. Warszawa 2000 r. str. 154). Jak wskazuje się ponadto w orzecznictwie – problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony [tak: postanowienie NSA z dnia 10 maja 2012 r. sygn. akt II FZ 358/12, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Poprzez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy natomiast rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Warszawa 2004, str. 122). Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy wskazać, że objęta skargą, wskazana w rubrum niniejszego orzeczenia decyzja Dyrektora Izby Celnej w P. utrzymującą w mocy decyzję tego organu odmawiającą stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji podatkowej nie jest aktem noszącym znamiona wykonalności, co wyklucza tym samym wstrzymanie jej wykonania w oparciu o regulacje art. 61 § 3 p.p.s.a. Decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji podatkowej nie jest wykonalna z uwagi na to, że na skutek jej wprowadzenia do obrotu prawnego nie dochodzi do jakiejkolwiek zmiany w sytuacji prawnej skarżącego. Decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji podatkowej nie nakłada na skarżącego żadnych obowiązków jak też nie przyznaje mu żadnych praw. Wskazać również należy, że wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego tego rodzaju w żaden sposób nie wpłynęłoby na sytuację skarżącego. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie byłoby w żadnej mierze równoważne ze stwierdzeniem nieważności ostatecznej decyzji podatkowej, jak też pozbawieniem tego rodzaju decyzji przymiotu wykonalności. Również w orzecznictwie wskazuje się, że w przypadku złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nie wywoła on żądanego skutku ponieważ decyzja tego rodzaju nie nadaje się do wykonania i nie wymaga wykonania. Nie wywołuje ona również skutków materialnoprawnych w części dotyczącej odmowy stwierdzenia nieważności określonej decyzji. Zatem w stosunku do niej, w tej części, nie można mówić o potencjalnym niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć bowiem należy, że odmowa stwierdzenia nieważności konkretnej decyzji w żaden sposób nie oddziałuje na decyzję o stwierdzenie nieważności której wniesiono. Decyzja ta pozostaje bowiem nadal w obrocie prawnym i wywołuje skutek [por. postanowienie NSA z dnia 09 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 2648/12, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Istotne znaczenie dla rozpoznania wniosku strony skarżącej ma również ustalenie znaczenia użytego w art. 61 § 3 p.p.s.a. in fine sformułowania "w granicach tej samej sprawy". Ustawodawca posługując się zacytowanym sformułowaniem odsyła do sprawy w znaczeniu materialnoprawnym i jej tożsamości wyznaczonej przez elementy podmiotowe i przedmiotowe. Do elementów tych nalży identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu oraz identyczność podstawy prawnej i faktycznej [por. postanowienie NSA z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 685/11, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. Tak szerokie rozumienie sprawy administracyjnej umożliwia wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia wydanego w trybie zwykłym, w przypadku wniesienia skargi dotyczącej aktu wydanego w trybie nadzwyczajnym, tak jak to ma miejsce w sprawie w trybie stwierdzenia nieważności [por. postanowienie NSA z dnia 06 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 2969/14, dostępne pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl]. W tym kontekście należy zauważyć, że w skardze wyjaśniono, iż aktualnie toczy się postępowanie egzekucyjne co w ocenie skarżącego w pełni uzasadnia wstrzymanie tego postępowania do czasu rozpoznania skargi. W kontekście powyższego sformułowania skarżącego należy stwierdzić, że w istocie odnosi się ono do wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji podatkowej, której to stwierdzenia nieważności odmówiono wskazaną w rubrum niniejszego postanowienia decyzją. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca nie wskazała jednak jakichkolwiek okoliczności uzasadniających przyjęcie tezy, że wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji podatkowej – której to stwierdzenia nieważności odmówiono – może doprowadzić do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z uwagi na powyższe brak jest podstaw do wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji podatkowej wydanej w postępowaniu zwykłym. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.