I SA/Po 607/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie WSA Roman Wiatrowski WSA Izabela Kucznerowicz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z o.o. w P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. Postanowieniem z dnia (...) marca 2010 r., Naczelnik (...) Urzędu Skarbowego w P., na podstawie przepisów art. 239b § 1 pkt 1 i 2, § 2, § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997, r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm., zwanej dalej O.p.) z uwagi na uzasadnione obawy, że zobowiązanie podatkowe Spółki z o.o. "A" z siedzibą w P., zwanej dalej: Spółką, w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2004 r., w wysokości (...) zł, wynikające z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia (...) 12.2009 r., nr (...), określającej zobowiązania podatkowe w podatku VAT za miesiące od stycznia do grudnia 2004 r., nie zostanie wykonane, nadaje rygor natychmiastowej wykonalności w/w decyzji, w części dotyczącej miesiąca grudnia 2004 r. W uzasadnieniu Organ podkreślił, że po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego dotyczącego m.in. podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2004 r., wszczętego postanowieniem z dnia (...) 05.2009 r. wobec Spółki, określił w podatku od towarów i usług zobowiązanie podatkowe za miesiące od stycznia do grudnia 2004 r. Z akt podatkowych Spółki znajdujących się w Urzędzie Skarbowym wynika, iż na dzień (...) 03.2010r., posiada Ona zaległości wobec organu podatkowego w łącznej wysokości (...) zł (należność główna), w wyniku której organ egzekucyjny prowadzi postępowanie egzekucyjne. W toku postępowania egzekucyjnego nie ustalono majątku zobowiązanej Spółki, z którego można by zaspokoić roszczenia wierzyciela bądź ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy. Po przeanalizowaniu stanu faktycznego sprawy w powiązaniu z obowiązującymi przepisami prawa podatkowego Organ uznał, iż w przedmiotowym przypadku istnieje uzasadniona obawa, iż Spółka nie ureguluje zobowiązania podatkowego, za miesiąc grudzień 2004 r., z dnia (...) 12.2009 r., nr (...), bowiem stwierdzone powyżej okoliczności świadczą o zaistnieniu przesłanek wymienionych w art. 239b § 1 pkt 1 i 2 ustawy O.p., polegających między innymi na trwałym nieuiszczaniu przez Nią wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym, tj. stwierdzonych przez organ podatkowy: – zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych i od osób fizycznych na łączną kwotę (...) zł + odsetki za zwłokę, które na dzień wydania postanowienia wynoszą (...) zł, – zaległości w płatnościach składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Ubezpieczenia Zdrowotnego oraz składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w łącznej wysokości (...) zł (należność główna) + odsetki za zwłokę. Ponadto, wobec Spółki toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych: – z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych i podatku dochodowego od osób fizycznych na łączną kwotę (...) zł (należność główna) + odsetki, które na dzień wydania niniejszego postanowienia wynoszą (...) zł. Organ podkreślił, iż organ egzekucyjny od momentu otrzymania tytułów wykonawczych nie może skutecznie przeprowadzić postępowania egzekucyjnego, ponieważ pod wskazanym adresem siedziby Spółki nie przebywa osoba uprawniona do reprezentacji zobowiązanego. Spółka nie posiada również żadnych składników majątkowych, na których można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy. Odpis powyższego postanowienia odebrał pełnomocnik spółki V. P. przebywający w Areszcie Śledczym w P., w dniu (...) marca 2010 roku. Dnia (...) kwietnia 2010 r. pełnomocnik Spółki złożył w Areszcie Śledczym w P. zażalenie na to postanowienie. Postanowieniem z dnia (...) czerwca 2010 r., Dyrektor Izby Skarbowej w P., na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i art. 236 § 2 pkt 1 O.p. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia i w związku z tym, pozostawił je bez rozpoznania. W uzasadnieniu organ II instancji podkreślił, że w zaskarżonym postanowieniu, organ podatkowy, zgodnie z art. 236 § 2 pkt 1 O.p., pouczył Stronę o prawie do wniesienia zażalenia w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania. W niniejszej sprawie termin ten upłynął w dniu (...) kwietnia 2010 r. , a zgodnie z art. 12 § 6 pkt 5 O.p. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało złożone przez osobę aresztowaną w administracji Aresztu Śledczego. Z daty stempla pocztowego Aresztu Śledczego w P. wynika, że zażalenie wpłynęło do Aresztu w dniu (...) kwietnia 2010r., a więc 1 dzień po przewidzianym ustawą terminie. Uchybienie terminu jest okolicznością pozbawiającą organ odwoławczy możliwości merytorycznego rozpatrzenia wniesionego zażalenia, wobec powyższego zażalenie pozostawia się bez rozpatrzenia. Pełnomocnik Spółki wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Skarżący podniósł, iż wniesienie zażalenia po terminie, nie było z jego winy. Wskazał, iż miał problemy z nadaniem listu w areszcie, w siódmym dniu, ponieważ dyżurny funkcjonariusz służby więziennej był przekonany, że trwa długi weekend z powodu dni świątecznych i nie chciał przyjąć korespondencji. Ostatecznie korespondencję odebrał, ale potwierdzenie jej nadania Skarżący otrzymał po kilku godzinach, ostemplowane datą dnia następnego - (...) 04.2010 r. Jego zdaniem, faktem świadczącym, iż zażalenie wysyłano w terminie, jest data zaadresowania pisma, tj. (...) 04.2010 r. W odpowiedzi na skargę Organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Ustosunkowując się do zarzutów skargi Organ II instancji podniósł, że przepisy O.p. przewidują możliwość przywrócenia terminu do dokonania określonych czynności, jednakże po spełnieniu przesłanek, określonych w art. 162 ustawy O.p. Stosownie do art. 162 § 1 tej ustawy, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu, zgodnie z art. 162 § 2 tej ustawy, należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin. Z treści § 3 tego artykułu wynika, że przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne. Wobec powyższych uregulowań prawnych dla przywrócenia terminu konieczne jest zaistnienie następujących okoliczności: o uchybienie terminowi, o złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu w określonym czasie, wraz z dokonaniem czynności, dla której termin jest przewidziany, o uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminowi. Organ zauważa, że Skarżący na etapie postępowania odwoławczego nie złożył wraz z zażaleniem podania o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, chociaż miał świadomość, co wynika z treści skargi, że stempel wpływu zażalenia do Aresztu Śledczego przystawiono (...) 04.2010 r., a więc dzień po terminie do wniesienia zażalenia. Natomiast przepis cytowanego wyżej art. 163 § 3 nie dopuszcza możliwości przywrócenia terminu do złożenia podania o przywrócenie terminu. W związku z powyższym opisane w skardze okoliczności mające, w ocenie Skarżącego, wykazać brak jego winy w kwestii uchybienia terminu do złożenia zażalenia, nie mają znaczenia po zakończeniu administracyjnego toku instancji, czyli na etapie trybu skargowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej zwanej: p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Zgodnie z art. 236 § 1 i § 2 O.p. na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, gdy ustawa tak stanowi, które wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Postanowienie z dnia (...) marca 2010 r. Skarżący odebrał (...) kwietnia 2010 r. a zatem zgodnie z wyżej cytowanym, przepisem termin do złożenia zażalenia upłynął w dniu (...) kwietnia 2010 r. Jak wynika z daty stempla pocztowego Aresztu Śledczego w P. zażalenie wpłynęło do Aresztu w dniu (...) kwietnia 2010 r. Wobec tego Organ II instancji w myśl art. 228 § 1 pkt 2 O.p. zobowiązany był stwierdzić w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia. Stwierdzenie uchybienia terminowi nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie tego terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w wypadku złożenia zażalenia po terminie wraz z prośbą o jego przywrócenie organ odwoławczy nie może wydać postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zażalenia przed rozpatrzeniem wspomnianego wniosku. Uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu wyłącza bowiem możliwość wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. W złożonym zażaleniu Skarżący nie zawarł wniosku o przywrócenie terminu. Jako okoliczność podważającą zasadność zaskarżonego postanowienia w skardze podnosił fakt, iż zażalenie złożył w ustawowym terminie. Tylko z powodu zamieszania i bałaganu związanego z funkcjonowaniem administracji Aresztu Śledczego w P. Jego zażalenie zostało nadane dopiero w dniu (...) kwietnia 2010 r. Pełnomocnik Skarżącego w piśmie z dnia (...) stycznia 2011 r. złożył wniosek dowodowy o zwrócenie się do Aresztu Śledczego w P. z zapytaniem czy na Oddziale (...) Aresztu Śledczego w P. (oddziale gdzie przebywa Prezes Zarządu Skarżącej Spółki) jest prowadzony zeszyt (dziennik) odbioru korespondencji nadawanej przez przebywające w Areszcie Śledczym w P. osoby, a w przypadku uzyskania pozytywnej odpowiedzi o nadesłanie kopii wpisów z dnia (...) i (...) kwietnia 2010 roku i następnie przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu na okoliczność ustalenia, iż zażalenie Spółki na postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w P. z dnia (...) marca 2010 roku zostało przez Prezesa Zarządu Skarżącej Spółki – V. P. (przebywającego w Areszcie Śledczym w P. w charakterze tymczasowo aresztowanego do sprawy o sygn. akt (...) Sądu Rejonowego Poznań (...) Wydział (...) Karny ) wniesione w ustawowym terminie. W uzasadnieniu tego wniosku pełnomocnik podniósł, iż Skarżący złożył zażalenie na ręce funkcjonariusza Służby Więziennej Aresztu Śledczego w P. Nadto, iż z informacji, które uzyskał Skarżący wynika, iż w każdym Oddziale Aresztu Śledczego w P. prowadzony jest zeszyt (dziennik) korespondencji wychodzącej od osób osadzonych w Areszcie Śledczym. Wedle wiedzy prezesa zarządu Skarżącej Spółki fakt oddania funkcjonariuszowi korespondencji jest zawsze odnotowywany w tym dzienniku, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, iż z tym dniem korespondencja jest przekazywana administracji Aresztu Śledczego w P. Zdaniem Skarżącej z chwilą oddania korespondencji funkcjonariuszowi Służby Więziennej w dniu (...) kwietnia 2010 roku podczas porannego apelu, następuje skutek doręczenia korespondencji administracji Aresztu, co winno prowadzić do konstatacji, iż w przedmiotowej sprawie zażalenie na postanowienie Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w P. z dnia (...) marca 2010 roku z momentem odbioru przez funkcjonariusza zostało wniesione w terminie i bez znaczenia pozostaje kwestia kiedy to faktycznie korespondencja została przekazana odpowiedzialnym pracownikom Aresztu Śledczego w P. V. P., a w rezultacie Skarżąca nie może być obarczana skutkami zaniechań strażników, którzy nie przekazali przesyłki w tym samym dniu, w którym została ona im przekazana przez osadzonego w Areszcie Śledczym przedstawiciela Skarżącej Spółki. Sąd dopuścił dowód na tą okoliczność. W odpowiedzi na zapytanie Sądu Dyrektor Aresztu Śledczego w P. stwierdził, że Skarżący wysłał pismo do (...) Urzędu Skarbowego w dniu 7 kwietnia 2011 r. Okoliczność ta wynika bezspornie z kserokopii dziennika korespondencji nadawanej przez osadzonych w Areszcie Śledczym w P. Należy zatem stwierdzić, iż zażalenie zostało złożone z uchybieniem terminu. W świetle powyższych okoliczności zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. O kosztach Sąd orzekł jak w postanowieniu uzupełniającym wyrok na podstawie art. 157 § 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 200 p.p.s.a. LF