I SA/Po 616/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Karol Pawlicki po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. z tytułu dochodu uzyskanego z objęcia akcji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] lutego 2016 r. skarżący, reprezentowany przez doradcę podatkowego, złożył skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu. W petitum skargi sformułowano wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znaczącej szkody, a także spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków w związku z niedysponwaniem przez stronę skarżącą tak wysoką sumą środków finansowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej: "P.p.s.a."), sąd może na wniosek strony skarżącej wstrzymać wykonanie w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z powyższego przepisu wynika, że Sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego, uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. Niebezpieczeństwo zaistnienia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej. Tym samym, aby nastąpiła ocena Sądu, zainicjowana złożonym wnioskiem o wstrzymanie, strona powinna uzasadnić ten wniosek powołując się na określone okoliczności faktyczne, ewentualnie winna uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia, działając we własnym interesie. Wywody podatnika w tej materii powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej, np. odpisami z zeznań rocznych podatkowych (por.: J.P. Tarno, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz.", Warszawa 2006 r., str. 188). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004 r. o sygn. akt FZ 65/04, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy przy tym wskazać, że przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. został tak skonstruowany, iż ciężar wykazania, że okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji będzie powodować znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. m.in. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., sygn. akt II FZ 460/10, Legalis). Ogólnikowe twierdzenia, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych dowodów, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (por. np. postanowienie NSA z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II OZ 1099/14 publ. LEX nr 1550923). Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2011 r., II OZ 1047/11, LEX nr 984678). Tym samym, aby taka ocena Sądu nastąpiła, zainicjowana złożonym wnioskiem o wstrzymanie, strona winna uzasadnić ten wniosek powołując się na określone okoliczności faktyczne i uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia, działając we własnym interesie. Przytoczenie jedynie treści przepisu, jak i powoływanie się na brak środków finansowych uniemożliwia jego merytoryczną ocenę w ramach zasady skargowości. Podkreślenia wymaga, że w związku z obowiązywaniem w niniejszym postępowaniu zasady dyspozytywności, na Sądzie nie spoczywał obowiązek wyręczania skarżącej w kwestii podania przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, uprawdopodobnienia wniosku, jak i zbierania dokumentów, z których wynikałoby jaka jest aktualna sytuacja finansowa i majątkowa wnioskodawczyni (por. postanowienie NSA z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 339/07, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie strona skarżąca nie uzasadniła przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący nie wskazał na istnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Przede wszystkim skarżący nie przedłożył dokumentów, z których wynikałoby, że jego aktualna sytuacja finansowa jest trudna. Ponadto nie wyjaśnił na czym miałaby polegać szkoda, która w dalszej perspektywie będzie niemożliwa do naprawienia. Samo stwierdzenie, że strona skarżąca nie posiada środków finansowych na uiszczenie zobowiązania podatkowego nie może stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji. Sąd wskazuje, że każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.