I SA/Po 619/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 17 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku KG o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi KG na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za czerwiec i grudzień 2009 r. wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Skarżący pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za czerwiec i grudzień 2009 r. wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi. Następnie złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, co wynika z treści uzasadnienia wniosku. Wnioskodawca podał, że miesięczne dochody w całości są przeznaczone na bieżące koszty utrzymania oraz na leczenie chorych córek. Skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką KG. Wnioskodawca nie posiada domu, mieszkania, nieruchomości rolnej, innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżący uzyskuje miesięczny dochód z tytułu renty strukturalnej w wysokości [...], córka z tytułu renty inwalidzkiej w wysokości [...]. Na wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący w odpowiedzi podał, że nie składa zeznań rocznych podatkowych. Wyjaśnił, że posiada rachunek bankowy w A w K, natomiast córka KG nie posiada konta bankowego, świadczenie otrzymuje drogą pocztową. Wnioskodawca oświadczył, że on i córka nie posiadają lokat bankowych, nie posiadają również żadnych pojazdów mechanicznych podlegających obowiązkowi rejestracji. Skarżący podał, że koszty miesięcznego utrzymania wynoszą od [...] do [...], przy czym [...]. Skarżący oświadczył, że on i córka, z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, nie posiadają żadnych dodatkowych dochodów. Dom, w którym mieszkają należy do drugiej córki JG. Skarżący i córka, z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, nie posiadają żadnych udziałów w spółkach. Skarżący wyjaśnił, że jest wdowcem, nie pozostaje w nowym związku małżeńskim. Wnioskodawca wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką KG, którą się opiekuje, pomaga również drugiej pełnoletniej córce, która nie pracuje i choruje. Do pisma załączył kserokopię zeznania rocznego podatkowego za [...], z którego wynika, że córka KG z tytułu renty uzyskała dochód w wysokości [...], roczne obliczenie podatku przez organ rentowy za [...], z którego wynika, że córka KG uzyskała dochód w wysokości [...]. Wnioskodawca załączył również kserokopię decyzji z dnia [...] Nr [...] o przyznaniu skarżącemu renty strukturalnej, z dnia [...] Nr [...], z której wynika, że nowa wysokość renty strukturalnej wynosi [...] i z dnia [...], Nr [...], z której wynika, że od miesiąca [...] nowa wysokość renty strukturalnej wynosi [...]. Z załączonego wyciągu z rachunku bankowego wnioskodawcy wynika, że na ten rachunek wpływają środki pieniężne z tytułu renty strukturalnej. Na kolejne wezwanie z dnia [...] do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący w odpowiedzi z dnia [...] oświadczył, że gospodarstwo rolne przekazał córce JG. Skarżący podał, że płaci w imieniu córki podatek od nieruchomości. Do pisma załączył kserokopie faktur VAT za energię elektryczną, wodę, gaz, telefon komórkowy, Internet. Wnioskodawca wyjaśnił, że niektóre faktury są adresowane na jego trzecią córkę KG, która była wcześniej właścicielem nieruchomości, która obecnie jest własnością córki JG. Skarżący podał, że pomaga córce JG w jej kosztach utrzymania, leczenia i wychowania wnuczek. JG pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małoletnimi córkami. Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, papierów wartościowych i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, czy pojazdów mechanicznych podlegających obowiązkowi rejestracji. Skarżący zaznaczył, że JG nie posiada kont i lokat bankowych. Stałe koszty miesięcznego utrzymania JG i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym wynoszą ok. [...], przy czym [...]. JG mieszka w tym samym domu co skarżący. Z załączonych przez skarżącego faktur wynika, że na dzień [...] kwota zaległości w opłatach za wodę i kanalizację wynosi [...]. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a.") zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji skarżącego wynika, iż zasadnym jest zwolnienie go od kosztów sądowych, gdyż wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką KG. W tym samym domu, w którym mieszka skarżący, mieszka również jego druga córka JG z małoletnimi córkami. Z oświadczeń skarżącego wynika, że utrzymuje się z renty strukturalnej, córka KG z renty inwalidzkiej, córka JG nie pracuje, ma na utrzymaniu [...] córki, posiada gospodarstwo rolne. Skarżący oświadczył, że dochody, które uzyskuje przeznacza na bieżące koszty utrzymania oraz na leczenie bardzo chorych córek. Z załączonych przez wnioskodawcę kserokopii faktur wynika, że na dzień [...] mieli zaległości w opłatach za wodę. Skarżący wykazał zatem, że nie posiada środków pieniężnych na poniesienie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Wnioskodawca nie posiada również żadnego majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania tych kosztów. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.