I SA/Po 665/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 05 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę 100,00 zł ( sto złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent Miasta P. postanowieniem z 14 marca 2018 r., nr [...] na podstawie art. 165a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm. – dalej: "O.p.") odmówił skarżącej X. X. wszczęcia postępowania wyjaśniającego w sprawie podatku od nieruchomości położonej w P. ul. [...] za 2018 r. Skarżąca domagała aby podatek od tej nieruchomości był wymierzany Z. X., będącemu posiadaczem samoistnym tej nieruchomości. Prezydent uzasadniając postanowienie wyjaśnił, że sprawa została już rozstrzygnięta i powołał się przy tym na własną decyzję nr [...] oraz decyzję z 05 października 2017 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. nr [...] Wyjaśnił, że w dziale drugim urządzonej dla tej nieruchomości Księdze wieczystej nr [...] jako współwłaściciele ujawnieni są X. X. oraz Y. X. po połowie. Wprawdzie w księdze wieczystej ujawnione zostało także obciążające udział przysługujący Y. X. prawo użytkowania przysługujące Z. X. na okres 45, jednakże ten użytkownik nie jest posiadaczem samoistnym lecz posiadaczem zależnym. Skarżąca X. X. wraz z Y. X. w zażaleniu na wskazane powyżej postanowienie domagali się jego uchylenia oraz zobowiązanie Prezydenta do wszczęcia postępowania wyjaśniającego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. postanowieniem z 30 maja 2018 r. nr [...] stwierdziło uchybienie przez skarżącą X. X. oraz Y. X. terminowi do wniesienia zażalenia. Uzasadniając postanowienie Kolegium podkreśliło, że postanowienie Prezydenta Miasta P. z 14 marca 2018 r. zostało skierowane wyłącznie do X. X. i jej doręczone 31 marca 2018 r. Zgodnie z art. 236 § 2 pkt 1 O.p., zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. W sprawie termin do wniesienia zażalenia mijał 07 kwietnia 2018 r., gdy tymczasem zażalenie zostało nadane 09 kwietnia 2018 r. Skarżąca X. X. oraz Y. X. wnieśli skargę na postanowienie Kolegium domagając się jego uchylenia oraz warunkowo przywrócenia terminu do wniesienia skargi z uwagi na błędne pouczenie zawarte w postanowieniu Kolegium. W uzasadnieniu skargi podnieśli m. in., że zgodnie z art. 12 § 5 O.p., jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy, chyba że ustawy podatkowe stanowią inaczej. W tym kontekście zaznaczyli, że ostatni dzień terminu przypadał na 07 kwietnia 2018 r., który był sobotą. Z uwagi na powyższe termin upływał dopiero 09 kwietnia 2018 r., w konsekwencji czego dochowali terminu do wniesienia zażalenia. Podnieśli również, że zaskarżone postanowienie nie zostało doręczone Y. X.. W odpowiedzi na skargę SKO w P. podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Rozstrzygnięcie sporu wymaga dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia stwierdzającego uchybienie przez X. X. oraz Y. X. terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Prezydenta Miasta P. z 14 marca 2018 r., nr [...] odmawiające wszczęcia postępowania wyjaśniającego w sprawie podatku od nieruchomości położonej w P. ul. [...] za 2018 r. Zgodnie z art. 228 § 1 O.p., organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia: niedopuszczalność odwołania (pkt 1); uchybienie terminowi do wniesienia odwołania (pkt 2); pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z art. 222 (pkt 3). Na mocy art. 228 § 2 powołanego aktu, postanowienia w sprawach wymienionych w § 1 są ostateczne. Wskazane powyżej przepisy znajdują odpowiednie zastosowanie w odniesieniu do zażaleń. Zgodnie bowiem z art. 239 O.p., w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Wskazać również należy, że zgodnie z art. 236 § 2 pkt 1 powołanego aktu, zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia: postanowienia stronie. Postanowienie Prezydenta Miasta P. z 14 marca 2018 r., nr [...] zostało doręczone skarżącej 31 marca 2018 r. (sobota). Wynoszący 7 dni termin na wniesienie zażalenia kończył się więc 07 kwietnia 2018 r. (sobota). Zastrzec jednak należy, że zgodnie z art. 12 § 5 O.p., jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy, chyba że ustawy podatkowe stanowią inaczej. Z uwagi na tę regulację prawną termin na wniesienie zażalenia na wskazane ostatnio postanowienie Prezydenta mijał 09 kwietnia 2018 r., nie zaś 07 kwietnia 2018 r. Zatem nadając zażalenie 09 kwietnia 2018 r. skarżący dochowali terminu do jego wniesienia. W stanie faktycznym niniejszej sprawy sąd również podkreśla, że art. 228 § 1 O.p. wprowadza pewną kolejność stosowania uregulowanych w nim instytucji. Po wniesieniu zażalenia czynności organu powinny się skoncentrować w pierwszej kolejności na rozstrzygnięciu kwestii jego niedopuszczalności. Kontrola zachowania terminu może nastąpić dopiero w sytuacji pozytywnego wyniku tych czynności. Organ drugiej instancji nie powinien się znaleźć w sytuacji zbiegu przesłanek negatywnych zażalenia i nie ma w tym zakresie możliwości wyboru [tak: wyrok WSA w Kielcach z 24 maja 2016 r., II SA/Ke 287/16, dostępne: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Kierując się powyższym poglądem sąd dostrzega , że postanowienie Prezydenta zostało doręczone jedynie X. X. będącej jego wyłącznym adresatem. Tymczasem zażalenie zostało wniesione zarówno przez X. X. jak i Y. X.. W tego rodzaju sytuacji Kolegium winno w pierwszej kolejności rozważyć czy zażalenie wniesione przez wskazaną ostatnio osobę nie jest niedopuszczalne biorąc pod uwagę, że Prezydent odmówił wszczęcia postępowania w sprawie jedynie X. X., która to wystąpiła z wnioskiem o jego wszczęcie. W tym kontekście sąd zaznacza , że podstawą wydania wskazanego ostatnio postanowienia stanowił art. 165a § 1 O.p. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie, o którym mowa w art. 165 (tj. żądanie wszczęcia postępowania), zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Zgodnie zaś z art. 165a § 2 O.p., na postanowienie, o którym mowa w § 1, służy zażalenie. Treść przytoczonych ostatnio przepisów prowadzi do wniosku, że jedynym adresatem postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania jest podmiot, który uprzednio wystąpił z wnioskiem o jego wszczęcie. Jedynie temu podmiotowi przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie art. 165a § 1 O.p. W toku powtórnego postępowania w sprawie obowiązkiem organu będzie uwzględnienie wykładni prawa zawartej w niniejszym wyroku, w szczególności przyjęcie, że skarżąca wnosząc zażalenie 09 kwietnia 2018 r. nie uchybiła terminowi na jego wniesienie. Kierując się przedstawioną powyżej wykładnią organ oceni również dopuszczalność wniesienia zażalenia przez Y. X.. Konkludując rozważania w powyższym zakresie sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 145 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – dalej: "p.p.s.a.") orzekł, jak w pkt I. sentencji. O kosztach orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. Na kwotę zasądzonych kosztów postępowania sądowego składa się wpis od skargi w kwocie [...]zł.