I SA/Po 72/04

WyrokWSA w Poznaniu2005-06-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Gabriela Gorzan, Sędzia NSA Janusz Ruszyński, as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut przedawnienia zaległości podatkowych jest zasadny, gdy decyzje wymiarowe zostały doręczone w 2000 r., a termin płatności podatku upłynął w tym samym roku, przy czym postępowanie egzekucyjne nie zostało wszczęte przed upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy?
Ratio decidendi
Zarzut przedawnienia zaległości podatkowych nie jest zasadny, ponieważ decyzje wymiarowe zostały doręczone w 2000 r., a termin płatności podatku upłynął w tym samym roku. Zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Skoro termin płatności upłynął w 2000 r., zobowiązanie uległoby przedawnieniu z końcem 2005 r. Ponadto, organ prawidłowo przeniósł odpowiedzialność na nabywcę przedsiębiorstwa (J.G.) zgodnie z art. 112 Ordynacji podatkowej, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, że nabyty obiekt stanowił zakład wytwórczy związany z działalnością gospodarczą, a nie wyłącznie gospodarstwo rolne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odpowiedzialności podatkowej J.G. za zaległości podatkowe D. i B. G. z tytułu podatku od nieruchomości. J.G. nabyła w drodze darowizny budynek ubojni, który według organów stanowił zorganizowaną część przedsiębiorstwa. Strona skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące przedawnienia zaległości podatkowych oraz błędnego zakwalifikowania przedmiotu darowizny jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa, wskazując, że jest to gospodarstwo rolne. Organy podatkowe uznały odpowiedzialność J.G. za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Gorzan Sędziowie NSA Janusz Ruszyński as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi D.G. , B. G., J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej oddala skargę. /-/K. Nikodem /-/G. Gorzan /-/J. Ruszyński I S.A./Po 72/04 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] Burmistrz Gminy wszczął postępowanie w sprawie ustalenia odpowiedzialności nabywcy przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części za zaległości podatkowe B. i D. G. Organ podatkowy ustalił, że aktem notarialnym z dnia [...] września 2000 r. małżonkowie D. i B. G. przenieśli na własność w drodze darowizny nieruchomości położone w S. K. objęte księgami wieczystymi kw [...] i [...]. W dniu [...] 2002 r. powyższy akt notarialny został sprostowany, poprzez uzupełnienie opisu zabudowań znajdujących się na nieruchomościach objętych księgami wieczystymi kw [...] i [...] do opisu zabudowań dodano budynek ubojni, znajdujący się na działce [...], wchodzący w skład nieruchomości kw nr [...]. Jak wynika z aktu notarialnego z dnia [...] 2002 r. budynek ubojni stanowi zakład wytwórczy, który będzie prowadzony przez J.G. w stanie niepogorszonym, przez co najmniej 5 lat od dnia przejęcia darowizny. Z uwagi na zaległości podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości B.G. i D. G. za lata 1996, 1997, 1998 i 2000 r. związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, decyzją z dnia [...] nr [...] organ podatkowy ustalił solidarną odpowiedzialność J. G. z podatnikami D.G. oraz z B. G. za zaległości podatkowe w kwocie [...] zł wraz z odsetkami. Zakres odpowiedzialności został ograniczony do wartości nabytego przedsiębiorstwa. Od tej decyzji pełnomocnik D. G., B.G. i J. G. złożył odwołanie, zarzucając: - naruszenie art. 200§ 1, art. 192 i art. 123§1 Ordynacji podatkowej, - naruszenie art. 70§4 Ordynacji podatkowej, wskutek wydania decyzji ustalającej odpowiedzialność podatkową J.G., podczas gdy zaległości podatkowe D. G. – w konsekwencji niewdrożenia egzekucji przeciwko niej- uległy częściowemu przedawnieniu, - naruszenie art. 187§1 Ordynacji podatkowej wskutek błędnego ustalenia, że majątek nabyty przez J. G. stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, podczas gdy przedmiot umowy stanowi gospodarstwo rolne. Decyzją z dnia [...] nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Burmistrza Gminy i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na naruszenie art. 200 Ordynacji podatkowej. Burmistrz Gminy w dniu [...] wydał decyzję nr [...], w której ustalił ponownie odpowiedzialność majątkową J.G. solidarnie z podatnikami D. G. i B.G. za zaległości podatkowe w kwocie [...] wraz z odsetkami z tytułu podatku od nieruchomości od budowli, budynków i powierzchni gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Od decyzji Burmistrza Gminy odwołali się D.G. , B. G. i J.G. , zarzucając: - naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 70§4 Ordynacji podatkowej, poprzez wydanie decyzji podatkowej ustalającej odpowiedzialność podatkową J. G. za zobowiązania podatkowe- zaległości w spłacie podatku – D.G. , podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że zaległości podatkowe D. G. uległy częściowemu przedawnieniu, wskutek niewdrożenia wobec niej egzekucji administracyjnej, - naruszeniu art. 187§ 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie przez organ podatkowy I instancji, że majątek nabyty przez J.G. w drodze darowizny od D. G. i B. G. stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, w którym prowadzona jest działalność gospodarcza, podczas gdy materiał dowodowy sprawy przeczy powyższym ustaleniom, albowiem przedmiotem darowizny jest gospodarstwo rolne. Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy z dnia [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że zarzuty odwołania nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Organ stwierdza, że nie jest zasadny zarzut przedawnienia. Zobowiązanie podatkowe powstało wskutek doręczenia decyzji organu podatkowego ustalającego wysokość tego zobowiązania, tj. w 2000r. Zgodnie z art. 118 § 1 Ordynacji podatkowej nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa upłynęło 5 lat. Poza tym organ podatkowy II instancji podkreślił, że osoba, na którą przeniesiono odpowiedzialność podatkową nie może skutecznie kwestionować ustaleń dokonanych przez organ podatkowy w toku postępowania podatkowego, zarówno co do podstawy opodatkowania, wysokości podatku jak i prawdziwości materiałów dowodowych, na podstawie których ustalono zobowiązanie podatkowe. Skoro decyzje wymiarowe dotyczące podatku od nieruchomości za lata 1996, 1997, 1998 i 2000 r. dokonały wymiaru gruntów, budynków związanych z działalnością gospodarczą przedsiębiorstwa, którego nabywcą jest J.G., to nietrafny zdaniem organu jest zarzut pełnomocnika stron, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy o podatku rolnym. W imieniu stron, pełnomocnik adw. M.L. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...]. Zaskarżonej decyzji zarzuca naruszenie prawa materialnego, tj. art. 70§1 Ordynacji podatkowej, jak i art. 112§1Ordynacji podatkowe, podtrzymując argumenty zawarte w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymuje dotychczasowe stanowisko i wnosi o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisu art. 97 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271, ze zm.) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01. 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270). Jedynie w przypadku wpisu i innych kosztów sądowych mają zastosowanie w takich sprawach przepisy obowiązujące, a zatem przepisy ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie narusza zarówno prawa materialnego jak i przepisów postępowania. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu przedawnienia części zobowiązania dotyczącego D.G. Przepis art. 21 Ordynacji podatkowej wskazuje na dwa sposoby powstania zobowiązań podatkowych. Jedna grupa zobowiązań, to zobowiązania powstające z mocy prawa, tj. wskutek zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy wiążą powstanie takiego zobowiązania. Druga grupa to zobowiązania powstające wskutek doręczenia decyzji wymiarowej organu podatkowego, w której następuje ustalenie zobowiązania podatkowego. O tym czy decyzja ma charakter konstytutywny czy deklaratoryjny decyduje wyłącznie uregulowany przez ustawodawcę dla tego podatku sposób powstania zobowiązań podatkowych. Sposób powstania zobowiązania podatkowego ma znaczenie dla ustalenia skutków prawnych, jakie wywołuje doręczenie decyzji, między innymi różny jest termin płatności podatku; przy zobowiązaniach powstających z mocy prawa, terminem płatności podatku jest ostatni dzień, w którym, zgodnie z przepisami prawa podatkowego, wpłata powinna nastąpić (art.47§3 Ordynacji podatkowej), natomiast gdy zobowiązanie powstaje wskutek doręczenia decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe – termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji (art.47§1Ordynacji podatkowej). W niniejszej sprawie decyzje wymiarowe zostały doręczone w 2000 r.(decyzja z dnia [...] nr [...] za lata 1996, 1997, 1998 oraz decyzja z dnia [...] nr [...] za 2000 rok) Zatem decyzje zostały doręczone zgodnie z art.68§2 pkt 2 Ordynacji podatkowej, przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. Termin płatności podatku wynosił 14 dni od dnia doręczenia decyzji, zatem zgodnie z art. 70§1Ordynacji zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w który upłynął termin płatności podatku. Skoro termin płatności podatku upłynął w 2000 r., zobowiązanie uległoby przedawnieniu (gdyby nie wszczęto postępowania egzekucyjnego) z końcem 2005 r. W związku z tym zarzut przedawnienia jest bezpodstawny. Również nie można uwzględnić zarzutu naruszenia art. 112 Ordynacji podatkowej. Organy zgodnie z prawem przeniosły odpowiedzialność na nabywcę przedsiębiorstwa J.G. W przepisie art. 112 Ordynacji podatkowej uregulowane zostały zasady i zakres odpowiedzialności solidarnej z podatnikiem nabywcy przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. Odpowiedzialność nabywcy została w tym przepisie ograniczona do zaległości podatkowych powstałych do dnia nabycia przedsiębiorstwa oraz zaległości podatkowych związanych wyłącznie z prowadzoną działalnością, a wartościowo do wartości nabytego obiektu. Ze zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności z aktu notarialnego z dnia [...] września 2000 r. wynika, że J.G. nabyła w drodze darowizny między innymi budynek ubojni stanowiący zakład wytwórczy, w akcie notarialnym oświadczyła, że będzie ten zakład prowadziła w stanie niepogorszonym przez co najmniej pięć lat. Z wypisu ewidencji gruntów wynika, że część działki nr [...] (którą nabyła J.G.) stanowi teren pod zabudowę przemysłową. Nadto organ podatkowy ustalił, że J.G. w dniu [...] 2000 r. dokonała wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w zakresie uboju i przetwórstwa indyka, handlu artykułami spożywczymi, rozbioru i przetwórstwa mięsa wieprzowego, podając siedzibę i miejsce wykonywania działalności – S. K. [...]. Wskazane okoliczności dowodzą, że nie znajdują odzwierciedlenia w materiale dowodowym twierdzenia skarżących, że przedmiotem darowizny było wyłącznie gospodarstwo rolne. W związku z tym, zgodnie obowiązującymi przepisami, w szczególności art. 112 Ordynacji podatkowej, organ ustalił odpowiedzialność solidarną z podatnikiem J.G. za zaległości związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. W związku z powyższym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270, ze zm.) orzeczono jak w sentencji. /-/ K. Nikodem /-/G. Gorzan /-/ J. Ruszyński

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło