I SA/Po 730/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku HP o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi HP na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie uznania za bezzasadny zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne postanawia: 1. zwolnić HP od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla HP adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. HP pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie uznania za bezzasadny zarzutu na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Następnie złożył sporządzony na urzędowym formularzu w dniu [...] wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z oświadczenia skarżącego wynika, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i nie posiada środków pieniężnych na uiszczenie kosztów sądowych i kosztów zastępstwa procesowego. Wnioskodawca z uwagi na stan zdrowia otrzymuje rentę oraz zasiłek pielęgnacyjny i nie ma możliwości podjęcia dodatkowej pracy. Skarżący podał, że z uzyskiwanych środków nie był w stanie poczynić oszczędności, gdyż renta podległa częściowemu zajęciu na poczet alimentów. Wnioskodawca wyjaśnił również, że z uwagi na stan zdrowia nie może stawić się do Sądu na rozprawę. Skarżący oświadczył, że nie pozostaje z innymi osobami we wspólnym gospodarstwie domowym. Posiada nieużytki i las o pow. [...], nie posiada innych nieruchomości, oszczędności i przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Z tytułu renty uzyskuje dochód w wysokości ok. [...], z tytułu zasiłku opiekuńczego w wysokości [...], zatem łączny dochód skarżącego wynosi [...]. Wnioskodawca podał, że z uwagi na prowadzone egzekucje nie ma środków na życie. W świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Wyjątkiem od tej zasady jest instytucja prawa pomocy i zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (por. art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zauważyć należy, że instytucja prawa pomocy wiąże się ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Stanowi ona wyjątek od ogólnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania i zapewnia osobie znajdującej się w ciężkich warunkach materialnych możność obrony swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia należnych kosztów sądowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że z argumentacji skarżącego wynika, iż zasadnym jest zwolnienie go od kosztów sądowych oraz ustanowienie dla niego adwokata. Wnioskodawca jest bowiem osobą schorowaną, z uwagi na stan zdrowia nie może podjąć dodatkowej pracy, utrzymuje się z renty i zasiłku opiekuńczego w wysokości ok. [...] miesięcznie. Z uzyskiwanych środków nie jest w stanie poczynić jakichkolwiek oszczędności na opłacenie kosztów sądowych i honorarium profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Skarżący wykazał zatem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, gdyż nie posiada żadnych środków pieniężnych na ich poniesienie. Skarżący nie posiada również żadnego majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania tych kosztów. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.